DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2020/1603 E. , 2022/849 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2020/1603
Karar No : 2022/849
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Kurulu
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onüçüncü Dairesinin 24/10/2019 tarih ve E:2015/131, K:2019/3293 sayılı kararının iptale ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul) tarafından çıkarılan 14/08/2014 tarih ve 29088 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sermaye Piyasasında Faaliyette Bulunanlar İçin Lisanslama ve Sicil Tutmaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (Seri:VII, No:128/7)'in tamamının, tamamı hakkında karar verilmediği takdirde 4/1-(f),(ğ),(ı),(j),(k), 6/4, 7/2, 9/1-(f),(g), 10/2, 11/1,2,3, 12/1,13/1, 14/1, 15/1,2,3,4, 16/1,2, 17/1, 19/1, 20/1, 22/1,2, 23/1, 26, Geçici 1/1,2, Geçici 3/1, Geçici 4/1, Geçici 7/1, maddeleri ile Ek-1 Lisans Gerektiren Unvan ve Görevler Tablosunda Gayrimenkul Yatırım Fonu başlığındaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ifadelerinin, Ek-1 Lisans Gerektiren Unvan ve Görevler Tablosunda Gayrimenkul Değerleme Şirketleri başlığındaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ve "Konut Değerleme Lisansı" ifadelerinin, Ek-2. maddesinin, Ek-3 Daha Önce Verilen Lisans Belgelerinin Denklik Durumu Tablosundaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ve "Konut Değerleme Lisansı" ibarelerinin ve 19/08/2014 tarih ve 2014/24 sayılı Kurul Bülteni'nde yayımlanan Gayrimenkul Değerleme Uzmanları ve Konut Değerleme Uzmanları İçin Aranan Tecrübe Koşulunun Uygulama Esasları başlıklı 17/07/2014 tarih ve 22/735 sayılı (i-SPK.128.7) Kurul İlke Kararı'nın "Ortak Düzenlemeler" başlıklı bölümünde yer alan "Yukarıdaki bentler uyarınca 3 yıllık tecrübe şartını tevsik eden rapor sunamadığı veya diğer şartları taşımadığı için başvurusu kabul edilmeyen adaylar, Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu A.Ş. tarafından düzenlenecek ve içeriği Kurulca onaylanacak mesleki uygulamalı eğitim programına katılmaları ve başarılı olmaları hâlinde tecrübe şartını sağlamış sayılacaklardır." şeklindeki kısmının ve anılan Tebliğ ve/veya İlke Kararı uyarınca verilen tüm lisans belgelerinin iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 24/10/2019 tarih ve E:2015/131, K:2019/3293 sayılı kararıyla;
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek uyuşmazlığın esasına geçilmiş;
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 128. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendindeki ve anılan Kanun'un 119. maddesindeki hükümlere yer verildikten sonra,
Dava konusu Tebliğ'in 4/1-(f),(ğ),(ı),(j),(k), 6/4, 7/2, 9/1-(f),(g), 11/1-2-3, 12/1, 13/1, 14/1, 15/1-2-3-4, 16/1-2, 17/1, 19/1, 20/1, 22/1-2, 23/1, 26, Geçici 1/1-2, Geçici 3/1, Geçici 4/1, Geçici 7/1 maddeleri il Ek-1 Lisans Gerektiren Unvan ve Görevler Tablosunda Gayrimenkul Yatırım Fonu başlığındaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ifadelerinin, Ek-1 Lisans Gerektiren Unvan ve Görevler Tablosunda Gayrimenkul Değerleme Şirketleri başlığındaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ve "Konut Değerleme Lisansı" ifadelerinin, Ek-2. maddesinin, Ek-3 Daha Önce Verilen Lisans Belgelerinin Denklik Durumu Tablosundaki "Gayrimenkul Değerleme Lisansı" ve "Konut Değerleme Lisansı" ibarelerinin ve İlke Kararı'nın "Ortak Düzenlemeler" başlıklı bölümünde yer alan "Yukarıdaki bentler uyarınca 3 yıllık tecrübe şartını tevsik eden rapor sunamadığı veya diğer şartları taşımadığı için başvurusu kabul edilmeyen adaylar, Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu A.Ş. tarafından düzenlenecek ve içeriği Kurulca onaylanacak mesleki uygulamalı eğitim programına katılmaları ve başarılı olmaları hâlinde tecrübe şartını sağlamış sayılacaklardır." şeklindeki kısmı ile Tebliğ ve/veya İlke Kararı uyarınca verilen lisans belgelerinin iptali istemi yönünden;
Sermaye piyasası araçları ve finansal hizmetler çeşitlendikçe; piyasa çalışanlarının en etkili ve güvenli şekilde yatırımcı ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri, gün geçtikçe sayıları artan ve daha karışık hâle gelen düzenlemeleri takip edebilmeleri ve buna ilişkin kontrolün gerçekleştirilmesi gerektiği; bu bağlamda, sermaye piyasası kurumlarında çalışacak kişiler için öğrenim durumu, mesleki deneyim gibi asgari standartlarla birlikte belli konularda ve alanlarda bilgili olma koşulunun da aranmasının kaçınılmaz bir durum olduğu,
Sermaye piyasası araçları ve finansal hizmetlerin, lisanslamaya ilişkin yapılacak düzenlemelerin bu alanda ihtisas sahibi olmuş otoritelere bırakılmasıyla, son derece hızlı değişen ve gelişen finansal piyasalarda meydana gelen değişim ve gelişmelere uyum sağlanarak piyasanın düzgün ve sağlıklı işleyişine kamu yararına uygun olarak hizmet edilmesinin amaçlandığı,
Bu kapsamda, 6362 sayılı Kanun'un 128. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendi ile lisans için gerekli olan şartların finansal piyasalardaki gelişim ve değişime bağlı olarak değişebilecek olması nedeniyle bu şartları belirleme yetkisinin Kurula verildiği; Kurul tarafından sermaye piyasası kurumlarında ve halka açık ortaklıklarda çalışanların mesleki yeterliliklerini, bilgi ve becerilerini tespit etmek amacıyla yapılacak sınavlara, bu sınavlar sonucunda verilecek lisanslara, lisanslarla ilgili düzenlenecek eğitim programlarına ve lisanslı personelin sicilinin tutulmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla dava konusu Tebliğ'in, gayrimenkul değerleme uzmanları ve konut değerleme uzmanları için aranan tecrübe koşuluna ilişkin uygulama esasları
nın belirlenmesi için ise dava konusu İlke Kararının yürürlüğe konulduğu ve bu düzenlemelere dayanılarak gerekli şartları haiz kişilere lisans belgeleri verildiği,
Bu itibarla, Kanunla verilen yetki çerçevesinde çıkarılan Tebliğ'in dava konusu maddeleri ile İlke Kararı'nın dava konusu kısmında ve Tebliğ'in bu maddeleri ile İlke Kararı uyarınca verilen lisans belgelerinde hukuka aykırılık bulunmadığı,
Dava konusu Tebliğ'in "Sınavlarla ilgili muafiyet" başlıklı 10. maddesinin "Bilişim personeli hariç meslek personeli olarak Kurulda geçen çalışma süreleri toplamı en az 3 yıl olanlar, Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 1 Lisansını; en az 5 yıl olanlar Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 2 Lisansını, Kredi Derecelendirme Lisansını, Kurumsal Yönetim Derecelendirme Lisansını ve Konut Değerleme Lisansını; en az 8 yıl olanlar ise Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansını, Türev Araçlar Lisansını ve Gayrimenkul Değerleme Lisansını almaya hak kazanırlar. Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği ile Kurulda en az 2 yıl süreyle Başkan Yardımcılığı ve Daire Başkanlığı görevlerini yürütmüş olanlar ise tüm lisansları almaya hak kazanırlar. Bu fıkra uyarınca lisans alanlara ilgili lisanslarla çalışabilmek için başkaca şart aranmaz ve bu Tebliğin lisans yenileme eğitimlerine ilişkin hükümleri uygulanmaz." şeklindeki 2. fıkrası yönünden;
Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrası ile, bilişim personeli hariç meslek personeli olanların, Kurul'da en az 3 yıl çalışmış olmaları hâlinde sermaye piyasası faaliyetleri düzey 1 lisansını, en az 5 yıl çalışmış olanları hâlinde sermaye piyasası faaliyetleri 2 lisansını, kredi derecelendirme lisansını, kurumsal yönetim derecelendirme lisansını ve konut değerleme lisansını; en az 8 yıl çalışmış olanların ise sermaye piyasası faaliyetleri düzey 3 lisansını, türev araçlar lisansını ve gayrimenkul değerleme lisansını almaya hak kazanacağı; süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği ile Kurulda en az 2 yıl süreyle Başkan Yardımcılığı ve Daire Başkanlığı görevlerini yürütmüş olanların ise tüm lisansları almaya hak kazanacağı, bu fıkra uyarınca lisans alanlara ilgili lisanslarla çalışabilmek için başkaca şart aranmayacağının ve Tebliğ'in lisans yenileme eğitimlerine ilişkin hükümlerinin uygulanmayacağının düzenlendiği,
6362 sayılı Kanun'da lisans alacak kişilerin taşıması gereken niteliklere ve lisans verilme şartlarına ilişkin emredici nitelikte düzenlemeler yapılmayarak Kurul'a verilen yetki çerçevesinde Kurulca bu alanda düzenleme yapılabileceği açık olmakla birlikte, yapılan düzenlemelerde lisans verilecek kişiler belirlenirken, lisans verilecek kişilerin bu alanda yeterliliklerinin objektif olarak ortaya konulabilmesi gerektiği,
Bu bağlamda, Kurulda çeşitli pozisyonlarda görev alan personelin yaptıkları görevin niteliği, yapmış oldukları görev nedeniyle edindikleri tecrübe ve bilgi birikimi dikkate alınarak bu kişilerin belli sürelerde çalışmaları şartıyla çeşitli lisansları almaya hak kazanacaklarının kabul edilmesinde hukuka aykırılık olmamakla birlikte, Kurul başkanı ve üyesi olarak atanmış kişilerin salt Kurul başkanı ve üyesi sıfatını çok kısa bir süreyle dahi taşımaları nedeniyle lisans almak için gerekli tecrübe ve bilgi birikimini elde ettiklerinin kabulü mümkün olmadığından, Kurul başkan ve üyeleri açısından lisans almak için bu görevde asgarî kalmaları gereken herhangi bir süre şartı öngörülmemesinde hukuka uygunluk görülmediği,
Öte yandan, 6362 sayılı Kanun'un 119. maddesinin 2. fıkrası gereğince, Kurul üyelerinin, yüksek öğrenim sonrası mali piyasalar, ekonomi, maliye, işletme, sermaye piyasaları, bankacılık veya finans alanında veya bu alanlarla ilgili hukuk dallarında en az on yıl deneyim sahibi olan veya sayılan öğrenim dallarında en az on yıl öğretim üyeliği yapan kişiler arasından atandığı, bu nedenle bu kişilerin lisans alma yeterliliklerinin olduğu ileri sürülebilirse de; muafiyete ilişkin düzenleme Kurul'da görev alan personelin Kurul'da görev yaptığı dönem boyunca elde etmiş olduğu tecrübe ve bilgi birikimi nedeniyle yapılabileceğinden, bu kişilerin Kurul dışında yapmış olduğu görevlerin lisans almaya yeterli tecrübe ve bilgi birikimi sağladığının kabulünün mümkün olmadığı,
Keza, 6362 sayılı Kanun'un 125. maddesinde, Kurul başkan yardımcılarının 119. maddenin 2. fıkrasında belirtilen şartları taşımasının zorunlu olduğunun belirtilmiş bulunması ve Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrası uyarınca başkan yardımcılarının lisans almak için iki yıl süreyle bu görevi yürütmelerinin şart olması karşısında, 119. maddenin 2. fıkrasında belirtilen şartları taşıyan iki farklı kişiden birisinin başkan yardımcılığına atanması hâlinde lisans alabilmek için iki yıl başkan yardımcılığı görevinde bulunmuş olmasının şart koşulması, aynı şartları taşıyan diğer kişinin ise Kurul üyeliğine atanmakla -bu görevi asgarî bir süre yapma şartı aranmaksızın- doğrudan lisans almaya hak kazanmasının haklı bir sebebi bulunmadığı,
Bu itibarla, Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği" ibaresi ile bu düzenleme uyarınca verilen lisans belgelerinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle,
Dava konusu Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği" ibaresi ile bu düzenleme uyarınca verilen lisans belgelerinin iptaline; dava konusu Tebliğ'in diğer maddeleri ile İlke Kararı'nın dava konusu kısmının ve bu düzenlemeler uyarınca verilen lisans belgelerinin iptali istemi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, Kurul başkanlığı ve üyeliği görevlerine atananların lisans almak için gerekli eğitim ve tecrübe şartlarını sağladığında şüphe bulunmadığı; Sermaye Piyasası Kurulunun en üst karar merciini oluşturan Kurul Karar Organı'nın başkanı ve üyelerinin, Sermaye Piyasası Kanunu'nun 122. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca, SPK ve diğer mevzuatta belirtilen görevlerinin yanı sıra Kurulun, düzenlemek ve denetlemekle görevli olduğu alanla ve Kurulla ilgili yönetmelik ve tebliğ taslaklarını, başvuru dosyalarını, Kurul personelince hazırlanan inceleme ve denetleme raporlarını görüşüp karara bağlamakla görevli ve yetkili olduğu; bu doğrultuda, görevlerinin gerektirdiği çerçevede Kurulun her türlü karar ve işleminde imzalarının olduğu ve en üst karar merciini oluşturmaları itibarıyla bu görevin sorumluluk ve niteliklerini kanunen taşıdıklarının da açık olduğu; nitekim dosyanın itiraz aşmasında Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/10/2015 tarih ve YD İtiraz No:2015/1018 sayılı kararının da bu doğrultuda olduğu; Kurul başkan yardımcılarının ise, Kurul başkanı ve üyeleri kadar geniş bir görev alanı bulunmadığı; kendilerine verilen görev alanı kapsamında başkan yardımcısı olarak atandığından aynı statüde kabul edilmelerinin mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : SPK Kurul başkan ve üyelerinin taşımaları gereken öğrenim ve deneyim şartlarının belirtildiği Sermaye Piyasası Kanunu'nun 119. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinin, yargılama esnasında 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değiştirildiği ve öğrenim ve deneyim açısından aranan şartların Kanun'dan çıkartıldığı belirtilerek, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile temyize konu kararın iptale ilişkin kısmının gerekçesi değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın iptale ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın temyize konu bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın kısmen reddine, kısmen dava konusu işlemin iptaline ilişkin Danıştay Onüçüncü Dairesinin 24/10/2019 tarih ve E:2015/131, K:2019/3293 sayılı kararının temyize konu iptale ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 16/03/2022 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- 6362 sayılı Kanun'un dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan hali ile 119. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, Kurul başkan ve üyelerinin en az lisans düzeyinde öğrenim görmüş olması gerektiği; maddenin 2. fıkrasında ise, üyelerin, yükseköğrenim sonrası mali piyasalar, ekonomi, maliye, işletme, sermaye piyasaları, bankacılık veya finans alanında veya bu alanlarla ilgili hukuk dallarında en az on yıl deneyim sahibi olan veya yukarıda sayılan öğrenim dallarında en az on yıl öğretim üyeliği yapan kişiler arasından Bakanlar Kurulunca atanacağı, üyelerden en az birinin hukuk fakültesi mezunu olması, en az birinin bu fıkrada belirtilen on yıllık deneyimi özel sektör sermaye piyasası kurumlarında kazanmış olması, en az birinin de Kurul'da asgari on yıl çalışmış olmasının şart olduğu, Bakanlar Kurulu'nun üyelerden birini başkan olarak görevlendireceği belirtilmiş; 125. maddesinde, başkana, başkanlığa ilişkin görevlerinde yardımcı olmak üzere Kurul kararıyla beş Kurul başkan yardımcısı atanacağı, Kurul başkan yardımcılarının 119. maddenin 2. fıkrasında belirtilen şartları taşımasının zorunlu olduğu hükmüne yer verilmiş; "Kurulun görev, yetki ve sorumlulukları" başlıklı 128. maddesinin 1. fıkrasında, halka açık ortaklıklarda görev alacakların, sermaye piyasası kurumlarının yönetici ve diğer çalışanlarının mesleki eğitimi, mesleki yeterliliği ve mesleki ehliyetlerini gösterir sertifika verilmesine ilişkin esasları belirlemek, bu amaçlarla merkez veya şirket kurmak ve bunların faaliyet usul ve esaslarını belirlemek, Kurulun görev ve yetkileri arasında sayılmış, aynı maddesinin 2. fıkrasında ise, Kurul'un, yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, Kurul'un kararlarının Resmî Gazete’de veya internet ortamı dâhil uygun vasıtalarla yayımlanmasına karar verebileceği, düzenleyici işlem niteliğindeki yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe konulacağı kurala bağlanmıştır.
Görüldüğü üzere, 6362 sayılı Kanun'un 128/1-f maddesinde, sermaye piyasası alanında çalışanların mesleki yeterliliklerini, bilgi ve becerilerini tespit etmek amacıyla sertifika verilmesine ilişkin esasları belirlemek, bu amaçla şirket kurmak konusunda Kurul'a verilen yetki doğrultusunda çıkarılan dava konusu Tebliğ ile, 11/08/2001 tarih ve 24490 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sermaye Piyasasında Faaliyette Bulunanlar için Lisanslama ve Sicil Tutmaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (Seri:VIII, No: 34) yürürlükten kaldırılarak, sermaye piyasası alanında çalışanların, ilgili ihtisas alanları itibarıyla mesleki yeterliliklerini, bilgi ve becerilerini tespit etmek amacıyla yapılacak sınavlara, bu kişilere lisans vermeye, eğitim programları düzenlemeye ve sicil tutmaya ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlenmiştir.
Bu kapsamda, dava konusu Tebliğ hükümleri ile lisans sınavlarının, Kurul tarafından sermaye piyasası kurumlarında ve halka açık ortaklıklarda çalışanlara lisans verme, lisans sahibi kişilerin sicilini tutma ve lisanslarla ilgili eğitim programları düzenlemekle yetkilendirilen Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu Anonim Şirketi (SPL) tarafından yapılacağı belirtilmiş, Konut Değerleme Lisansı ve Gayrimenkul Değerleme Lisansı, bu Tebliğ kapsamında yapılacak sınavlarda başarılı olunması ve diğer lisans alma koşullarının sağlanması halinde alınabilecek lisans türleri arasında sayılmış, Gayrimenkul Değerleme Lisansına sahip olanların, Konut Değerleme Lisansının gerekli olduğu görevlerde çalışabileceği belirtildikten sonra, Konut Değerleme Lisansı alabilmek için fakültelerin herhangi bir bölümünde en az 2 yıllık yükseköğretim düzeyinde, Gayrimenkul Değerleme lisansı için ise en az 4 yıllık yükseköğretim düzeyinde eğitim alınması şart koşulmuş, adayların Konut Değerleme Lisansı için başarılı olmaları gereken sınav konuları 2; Gayrimenkul değerleme Lisansı için ise, 4 ders olarak belirlenmiş; sınavlarda başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması ve tüm sınav konularından alınan notların aritmetik ortalamasının en az 60 olması gerektiği, sınav sonuçlarına itirazların SPL bünyesinde kurulan Sınav Kurulunca karara bağlanacağı, bu kararlara karşı ise Kurul' a itiraz edilebileceği düzenlenmiş, lisans aşaması sırasında Konut Değerleme Lisansı için aranan 1 yıllık ve Gayrimenkul Değerleme Lisansı için aranan 3 yıllık tecrübe şartı kaldırılarak fiilen çalışma aşamasına kaydırılmış, Gayrimenkul Değerleme Uzmanları ve Konut Değerleme Uzmanları İçin Aranan Tecrübe Koşulunun Uygulama Esasları'nın belirlendiği 22/735 sayılı ilke kararı ile de, fiilen çalışma aşamasında Gayrimenkul Değerleme Uzmanı için aranan 3 yıllık tecrübe şartını sağlamayan kişilerin, SPL tarafından düzenlenecek ve içeriği Kurulca onaylanacak mesleki uygulama eğitim programına katılmaları ve başarılı olmaları halinde, tecrübe şartını sağlamış sayılacakları belirtilmiş, Tebliğ'in "Sınavlarla ilgili muafiyet" başlıklı 10. maddesinin 2. fıkrasının, Kurul'dan daha önceki düzenlemeler uyarınca Gayrimenkul Değerleme Lisansı almış olan davacının menfaatini ilgilendiren kısımlarında, bilişim personeli hariç meslek personeli olarak Kurulda geçen çalışma süreleri toplamı en az 5 yıl olanların Konut Değerleme Lisansını; en az 8 yıl olanların ise Gayrimenkul Değerleme Lisansını almaya hak kazanacakları, süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği ile Kurulda en az 2 yıl süreyle Başkan Yardımcılığı ve Daire Başkanlığı görevlerini yürütmüş olanların ise başkaca şart aranmaksızın tüm lisansları almaya hak kazanacakları belirtilmiştir.
Görüldüğü üzere, dava konusu düzenleme ile, 6362 sayılı Kanun'un (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürülükte bulunan hali ile) 119. maddesi uyarınca, en az lisans düzeyinde eğitim almış ve madde hükmünde belirtilen alanlarda on yıllık tecrübesi bulunan kişiler arasından atanan Kurul Başkanı ve üyeleri, bu görevlere atanmış olmakla, Konut Değerleme Lisansı ve Gayrimenkul Değerleme Lisansı almada, Tebliğ'de lisans almak için öngörülen şartlardan muaf tutulmuştur.
Danıştay Onüçüncü Dairesince, belirtilen muafiyet hükümlerinin, Kurul'da çeşitli pozisyonlarda görev alan personelin yaptıkları görevin niteliği, yapmış oldukları görev nedeniyle edindikleri tecrübe ve bilgi birikimi dikkate alınarak, bu kişilerin belli sürelerde çalışmaları şartıyla getirilebileceği, bu nedenle, Kurul üyeleri açısından lisans almak için bu görevde asgarî kalmaları gereken herhangi bir süre şartı öngörülmemesi yönünden dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği" ibaresinin iptaline karar verilmiş ise de, Tebliğ hükümlerinin bir bütün halinde incelenmesinden, lisans alma şartlarını belirlemek konusunda kamu yararına uygun olarak düzenleme yapma konusunda takdir yetkisi bulunan Kurul'un, lisans verme şartlarını belirlerken mesleki yeterlik kıstaslarını esas aldığı, nitekim lisansların ağırlığına göre sınav konuları ve çalışma süreleri konusunda farklı düzenlemelere gittiği, bu düzenlemelere bakıldığında, 6362 sayılı Kanun'un dava konusu işlemin tesis ediliği tarihte yürürlükte bulunan 119. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen niteliklere sahip olan kişiler arasından, mesleki yeterlilik ile bilgi birikimi ve tecrübe yönünden yeterli görülerek Kurul üyeliğine atanan kişilerin, Konut Değerleme Lisansı ve Gayrimenkul Değerleme Lisansı için aranan şartları evveliyetle taşıdığının kabulü gerektiği anlaşılmakla, Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği" ibaresinde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Öte yandan, söz konusu lisanları almaya hak kazanmada, Kurul Başkan ve üyelerinin, 6362 sayılı Kanun'un 119. maddesinde belirtilen şartları taşımaları sebebiyle, gerek mesleki açıdan gerekse de tecrübe ve bilgi birikimi yönünden yeterli görülerek belli bir süreyle görev yapma şartı aranan diğer Kurul personelinden ayrı tutulduğu dikkate alındığında, anılan Kanun'un 125. maddesi uyarınca aynı şartları taşıması zorunlu olan Kurul Başkan yardımcıları için, muafiyet hükmünden yararlanmada, fiilen iki yıl görev yapmış olma şartı aranarak farklı düzenlemeye gidilmiş olmasının haklı bir sebebi bulunmadığı hususu, bu düzenlemeden menfaati etkilenen kişiler tarafından ayrıca uyuşmazlık konusu yapılabilecek olup, Tebliğ'in 10/2 maddesinin, Kurul Başkanı ve üyelerinin Konut Değerleme Lisansı ve Gayrimenkul Değerleme Lisansı almada, görev süresine bağlı olmaksızın, Tebliğ'de öngörülen şartlardan muaf tutulmasına ilişkin dava konusu kısımlarını kusurlandırıcı nitelikte bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın temyize konu iptale ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.
KARŞI OY
XX-6362 sayılı Kanun'un 119. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, Kurul başkan ve üyelerinin en az lisans düzeyinde öğrenim görmüş olması gerektiği belirtilmiş; maddenin 2. fıkrasında ise, üyelerin, yükseköğrenim sonrası mali piyasalar, ekonomi, maliye, işletme, sermaye piyasaları, bankacılık veya finans alanında veya bu alanlarla ilgili hukuk dallarında en az on yıl deneyim sahibi olan veya yukarıda sayılan öğrenim dallarında en az on yıl öğretim üyeliği yapan kişiler arasından Bakanlar Kurulunca atanacağı, üyelerden en az birinin hukuk fakültesi mezunu olması, en az birinin bu fıkrada belirtilen on yıllık deneyimi özel sektör sermaye piyasası kurumlarında kazanmış olması, en az birinin de Kurul'da asgari on yıl çalışmış olmasının şart olduğu, Bakanlar Kurulunun üyelerden birini başkan olarak görevlendireceği belirtilmiştir.
Aktarılan düzenlemenin irdelenmesinden, Kurul üyesi olmak için lisans düzeyinde eğitim almış olmanın yanı sıra en az on yıllık tecrübe şartının arandığı hususları göz önüne alındığında, bu niteliklere sahip olan Kurul başkan ve üyelerinin Tebliğ kapsamında verilecek lisanslar için aranan yeterlik şartlarını taşıdığının kabulü gerektiğinden, Kurul başkan ve üyeliği yapmış kişilere süre koşulu aranmaksızın lisans verilmesine olanak tanıyan Tebliğ'in 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "... Süreye bağlı olmaksızın Kurul Başkanlığı ve Üyeliği ..." ibaresi ile bu düzenleme uyarınca verilen lisans belgelerinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, Daire kararının temyize konu iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.