Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2020/1639 E. , 2021/4188 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2020/1639
Karar No : 2021/4188
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı / …
VEKİLİ : …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ağız, diş ve çene radyolojisi uzmanı olan davacı tarafından, müstakil ağız, diş ve çene radyoloji müessesesi açmasına izin verilmesi istemiyle yapmış olduğu 31/08/2018 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte planlama kapsamında olan sağlık kuruluşlarının sayıldığı, ağız ve diş sağlığı hizmeti sunulan özel sağlık kuruluşları hakkında ise ayrı bir yönetmelik olduğu, bu yönetmelikte ise röntgen hizmeti için 3153 sayılı Kanun'a atıfta bulunulduğu, bu tür müesseselerin kapsamında olduğuna yönelik bir düzenleme içermediği, gerek Ağız ve Diş Sağlığı Hizmeti Sunulan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte "müstakil ağız ve çene radyoloji müessesesi" açılabilmesinin açıkça planlama koşuluna bağlanmaması, gerekse … tarih ve … sayılı Sağlık Bakanlığı Planlama İstihdam Komisyonu Kararı ile sadece tabip ve uzman tabiplerin planlama kapsamına alınması karşısında, davacının müstakil ağız diş ve çene radyoloji müessesesi açmasına izin verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; 3153 sayılı Kanun uyarınca münhasıran röntgen hizmeti sunulması için faaliyet gösterecek müesseselerin açılması için Sağlık Bakanlığının izninin gerektiği, bu müesseselerin Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik kapsamında olduğu, bu nedenle de uyuşmazlık konusu "müstakil ağız ve çene radyoloji müessesesi"nin de planlamaya tabi bulunduğu, ancak davalı idarenin münhasıran ağız ve çene radyolojisi alanında faaliyet gösterecek müesseselerle ilgili bir planlama kararının bulunmadığının anlaşıldığı, davalı idarece, çalışma ve teşebbüs kurma haklarının sınırlandırılması konusunda kendisine tanınmış olan yetkinin söz konusu alanla ilgili Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin 9. maddesinde belirtilen amaçları karşılayacak şekilde fiilen bir planlama yapmak suretiyle kullanılması gerekirken bunun yapılmadığı, planlama yetkisinin bulunduğu bir konuda idarenin sessiz kalmasının ise Anayasa ile tanınmış bulunan çalışma ve teşebbüs kurma hürriyetini ortadan kaldırmayacağı, bu duruma göre; davacı tarafından yapılan başvurunun mevzuatta öngörülen diğer şartlar bakımından değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir işlem tesis edilmesi gerekirken reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesi ile davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, müstakil ağız ve diş sağlığı müesseselerinin planlama kapsamında olduğu ve 2014 ve sonraki yıllar için bu alanda yatırım planlaması yapılmadığı, bu nedenle davacının talebinin reddedildiği, yeni müessese açılması yerine mevcut müesseselerin hem kadro hem fiziksel özellikler yönünden iyileştirilmesinin amaçlandığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulünün gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Ağız, diş ve çene radyolojisi uzmanı olan davacı tarafından, 31/08/2018 tarihinde Sağlık Bakanlığına başvurularak yalnızca ağız, diş ve çene sağlığı kapsamında başvuran hastalara hizmet sunmak amacıyla müstakil ağız, diş ve çene radyoloji müessesesi açmasına izin verilmesi talep edilmiştir.
Davacının başvurusunun zımnen reddi üzerine görülen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3153 sayılı Radyoloji, Radiyom ve Elektrikle Tedavi ve Diğer Fizyoterapi Müesseseleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinde;
"Münhasıran röntgen şuaı vasıtasile teşhis veya hem teşhis ve hem tedavi yahut radiyom veya radiyom emanasiyonu yahut radiyom mürekkebatile veya her türlü elektrik aletlerile tedavi yapmak için müessese açmak Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletinin iznine bağlıdır." hükmüne yer verilmiştir.
15/02/2008 tarih ve 26788 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde -dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle-; bu Yönetmeliğin, ayakta teşhis ve tedavi hizmeti sunulan ve özel sağlık kuruluşu olarak tanımlanan A Tipi, B Tipi ve C Tipi tıp merkezlerini, A ve B tipi poliklinikleri, laboratuvar, müessese ve muayenehaneler ile bu kuruluşların işletenlerini kapsadığı belirtilmiş, "Laboratuvar ve müessese" başlıklı 7/A maddesinin 2. fıkrasında; müessesenin, 3153 sayılı Kanun kapsamında görüntüleme ve/veya radyoterapi, nükleer tıp, fizik tedavi gibi muayene, tanı ve/veya tedavi hizmeti sunacağı kurala bağlanmıştır.
Anılan Yönetmeliğin "Sağlık kurum ve kuruluşlarının planlanması" başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasında; Bakanlıkça maddede belirtilen amaçlar doğrultusunda muayenehaneler hariç, faaliyetine ihtiyaç duyulan sağlık kurum ve kuruluşları ile bunlara ait sağlık insan gücü, tıbbi hizmet birimleri ve nitelikleri ile teknoloji yoğunluklu tıbbi cihaz dağılımı alanlarında kamu ve özel sektörü kapsayacak şekilde planlama yapılacağı, 2. fıkrasında; özel sağlık kuruluşu açmak isteyenlerin, Bakanlıkça yapılan planlamada ihtiyaç gösterilen yerleşim bölgelerinde faaliyette bulunmak üzere başvurabilecekleri düzenlemiştir.
03/02/2015 tarih ve 29256 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ağız ve Diş Sağlığı Hizmeti Sunulan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin 2. maddesinde ise; bu Yönetmeliğin, diş hekimlerinin mesleklerini serbest olarak icra etmek üzere münferiden ve müştereken açtıkları ağız ve diş sağlığı hizmeti verilen muayenehane ve özel ağız ve diş sağlığı poliklinikleri ile merkezleri, bu kuruluşları açıp işletme yetkisine sahip kişileri ve bu kuruluşlarda çalışanları kapsadığı belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Mevzuata bakıldığında, 3153 sayılı Kanun kapsamındaki radyoloji müesseselerinin Sağlık Bakanlığının izni ile açılabileceği, Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin yukarıda metnine yer verilen maddelerinde bu müesseselerin anılan Yönetmelik kapsamında özel sağlık kuruluşu olduğunun açıkça belirtildiği görüldüğünden, bu yerlerin Yönetmeliğin 9. maddesinde yer verilen planlama ilkelerine tâbi olduğu anlaşılmaktadır.
Dosyada mevcut 2009 ve 2012 yıllarına ait Planlama ve İstihdam Komisyonu kararları ile müstakil ağız, diş ve çene radyoloji müessesesi açılması veya müesseselerin birleşme/taşınmalarına ilişkin planlamaların yapıldığı, sonraki yıllarda bu konuda yeni bir yatırım planlaması bulunmadığı, davalı idarece bu konuda bir çalışma yapılmayarak bir anlamda söz konusu müesseselerin açılmaması yönünde planlama yapıldığı sonucuna varıldığından, davacının müstakil ağız, diş ve çene radyoloji müessesi açma talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin gerekçeli olarak reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Nitekim, benzer konuda Danılştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 24/12/2020 tarih ve E:2020/913, K:2020/3472 sayılı kararı da aynı yöndedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin … İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 21/09/2021 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.