T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2020/1694
Karar No : 2023/715
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Başkanlığı
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, … Org. Hiz. Tic. Ltd. Şti.'ye ait defter ve belgelerin ibraz edilmediğinden bahisle indirimlerin reddi suretiyle re'sen tarh edilen … ila … dönemleri üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının ilgili dönemlerde fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefi … Reklam Tanıtım Film Tic. Ltd. Şti. ile … Vergi Dairesi mükellefi … Film Medya Prodüksiyon Reklam Org. Bil. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında vergi tekniği raporunda yer alan tespitlere göre, düzenlenen faturaların sahte olduğu anlaşıldığından adı geçen mükelleflerden alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyatlarda ve davacının defterlerinde dış ülke faturasına ilişkin verginin katma değer vergisi olarak indirilmesi karşısında, …. TL tutarın tarh edilmesi edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı; … Vergi Dairesi mükellefi … Film Reklam Prodüksiyon Ajans Menajerlik San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin ise adı geçen mükelleften alınan faturaların sahte olduğunu ortaya koymada yeterli olmadığı anlaşıldığından, bu nedenle yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; davacının istinaf başvurusunun … Reklam Tanıtım Film Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyat kısmına ilişkin olarak davacı adına düzenlenen faturaların sahteliği hususu yeterli araştırma, inceleme ve tespitlerle ortaya konulamamış olması karşısında, bu firmadan alınan faturalardan kaynaklanan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık görülmediğinden, mahkeme kararının bu kısmının kaldırılması gerektiği; kararın... Film Medya Prodüksiyon Reklam Org. Bil. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara isabet eden vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlara ilişkin davacı istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddiaların da kararın bu kısmının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte olmadığı; davalı istinaf başvurusunun ... Film Reklam Prodüksiyon Ajans Menajerlik San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyat kısmına ilişkin olarak davacı adına düzenlenen faturaların sahteliği hususu yeterli araştırma, inceleme ve tespitlerle ortaya konulmuş olması karşısında, bu firmadan alınan faturalardan kaynaklanan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatında hukuka aykırılık görülmediğinden, mahkeme kararının bu kısmının kaldırılması gerektiği, diğer kısımlar yönünden ise ileri sürülen iddiaların kararın bu kısımlarının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle mahkeme kararı kısmen kaldırılarak davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idarece yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu, kararın aleyhe olan kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak açıklanmış, 229. maddesinde de, fatura; satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika, şeklinde tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri hükmüne yer verilmiştir.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef, üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığım öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımakta, bu bağlamda, Kanunda ve Kanunla verilen yetkiye dayanılarak çıkarılan yasa altı düzenleyici işlemlerde öngörülen şekil şartları ile kayıt ve belge nizamına sıkı sıkıya bağlılık sözkonusu olmaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve hizmet ifasına ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçekte yapılmış mal mübayasını ve hizmet ifasını da göstermesi gerekmektedir.
Davacının ihtilaflı dönemde fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefi … Reklam Prodük.Tanıtım Film Tic. Ltd.Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunda özetle; mükellefin 19/09/2009 tarihine kadar … Vergi Dairesi sonrasında ise … Vergi Dairesi mükellefi olduğu, 04/03/2013 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin edildiği, mükellefin bilinen adresine defter ve belge ibraz yazısının tebliğ edilemediği, şirket müdürünün ikamet adresinde defter ve belge ibraz yazısının tebliğ edilmesine rağmen ilgili dönem defter ve belgelerin ibraz edilmediği, 21/05/2014 tarihli adres tespit tutanağında, mükellefin çevre esnaf tarafından tanınmadığının tespit edildiği, 2010,2011,2012 ve 2013 takvim yıllarına ilişkin yasal defterlerinin tasdik ettirilmediği sadece 2009 yılına ait defterlerin tasdik ettirildiği, 2009, 2010, 2011 ve 2012 dönemleri kurumlar vergisi matrahlarının sırasıyla, 34.774,92 TL, 106.897,84 TL, 353.172,65 TL, 261.515,73 TL olduğu, 2013 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin vermediği, kurum geçici vergi beyannamelerinin ise verildiği, 2009/Ocak-Eylül dönemlerine ilişkin kdv beyannamesinde matrahların 0,00 TL olarak beyan edildiği, 2009/Ekim-Kasım- Aralık dönemlerine ilişkin matrahların toplamının ise 944.295,00 TL olduğu, 2010 dönemi kdv matrahları toplamının 7.507.315,65 TL, 2011 dönemi kdv matrahlarının toplamının 19.571.170,81 TL, 2012 dönemi kdv matrahları toplamının 9.183.455,93 TL, 2013/1,2,3 dönemleri kdv matrahları toplamının 609.783,15 TL olduğu, … Vergi Dairesi mükelllefi iken 24/07/2008 tarihinde işyeri adresinde yapılan yoklamada, adreste yer alan pasajda tanınmadığı, herhangi bir faaliyet göstermediği, şirketin muhtarlık kayıtlarında da yer almadığının tespit edildiği, 04/05/2009 tarihli yoklamada, mükellefin adresi terk ettiği, işyerinin boş ve kapalı olduğunun tespit edildiği, mükellefin … Vergi Dairesi mükellefi olduktan sonra yapılan 03/11/2009 tarihli yoklamada, bodrum katın atölyeli depo olup, demirbaş olarak 2,5 m baskı makinesi, 3,2 m baskı makinesi, 1,5 m baskı makinesi, 6 adet bilgisayar, çalışma masaları, grafik çizim, reklam, fuar standı, vitrin tasarım işi yaptığı, 14/09/2010 tarihli yoklamada, mükelllefin faaliyetine devam ettiği, 1 adet folyo kesme makinesi, 4 çalışanın bulunduğu, şube ve depo işyerinin bulunmadığının beyan edildiği, 10/01/2011 tarihli yoklamada, adreste faaliyetine devam ettiği, 2 adet dijital baskı makinesi, 1 adet iç mekan baskı makinesi olduğu, 6 işçi çalıştığı, işletmeye ait aracın bulunmadığının beyan edildiği, 02/11/2011 tarihli yoklamada, adreste başka birinin olduğu, mükellefin tanınmadığı hususunun tespit edildiği, 05/06/2012 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin adresten yaklaşık 1,5 yıl önce ayrıldığı, adreste başka bir mükellefin bulunduğunun tespit edildiği, 05/09/2012 tarihli yoklamada, mükellefin başka adrese taşındığı, adreste 6 kişi çalıştığı ancak isim ve T.C kimlik numaralarının bilinmediğinin beyan edildiği, işyerinin kira bedelinin 1.200,00 TL olduğu, 04/03/2013 tarihinde ve öncesinde birçok defa gidilmesine rağmen adreste bulunmadığı hususlarının tespit edildiği, ortaklarının sık sık değiştiği ve şirket ortaklarının ortak veya yönetici olduğu şirketler hakkında olumsuz tespitlerin olduğu, Ba-Bs analizlerinde uyumsuzluklar olduğu, mal alım satımında bulunduğu mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporlarının bulunduğu, mükellef şirketin ortağının, aynı zamanda mal alımında bulunduğunu bildirdiği şirketin de ortağı olduğu ve bu şirket hakkında da sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu bulunduğu, mükellefin kdv beyannamalerine göre 2009 ila 2013 dönemleri arasında toplam 256.832,906 TL ödenmesi gereken katma değer vergisi olmasına karşılık, söz konusu dönemler için toplam 30.195,00 TL katma değer vergisinin ödendiğinin tespit edildiği, mükellefin 2009 ila 2013 dönemlerine ilişkin verdiği muhtasar beyannamelerinde çoğunlukla hiç çalışanı bulunmadığının ve ödenmesi gereken vergilerin de ödenmediğinin tespit edildiği, mükellef tarafından verilen 2009 ila 2012 yılları kurumlar vergisi beyannamelerinde toplam 151.272,23 TL ödenecek kurumlar vergisi bulunmasına karşın mükellef tarafından hiç ödeme yapılmadığı, 2009 ila 2013 yılları arasında toplam borcunun 614.920,80 TL olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan tespitler ve davacı hakkında düzenlenmiş vergi inceleme raporu birlikte değerlendirildiğinde; mükellefin dava konusu dönemde gerçek faaliyetinin varlığına dair hiç bir emare bulunmaması, tespit edilen ticaret hacmine erişecek ve bunu karşılayacak ticari organizasyonu ile kapasitesi olmaması, 2012 yılında yapılan yoklamalarda adreslerinin kapalı olması ve ulaşılamaması, kuruluşundan itibaren kısa bir süre geçmiş olmasına rağmen çok büyük cirolar yapan bir işletmenin vergi dairesine hiçbir bildirimde bulunmadan işyeri adresini terk etmesinin, yüksek tutarlı katma değer vergisi beyannameleri verilmesine rağmen çok küçük tutarda ödenecek katma değer vergisinin çıkması ve bu tutarların dahi ödenmemesi, ortaklarının sık sık değişmesi ve şirket ortaklarının ortak veya yönetici olduğu şirketler hakkında da olumsuz tespitlerin olması, Ba-Bs analizlerinde uyumsuzluklar olması, mal alım satımında bulunduğu mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporları bulunması, mükellef kurumun ortağının mal alımında bulunduğunu bildirdiği şirketin de ortağı olması ve bu şirket hakkında da sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu bulunması hususları dikkate alındığında anılan mükellef tarafından davacıya düzenlenmiş faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan sahte faturalar olduğu sonucuna ulaşıldığından, davacı şirket adına yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık, aksi yönde verilen temyize konu kararın ise buna ilişkin kısmında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 13/02/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle, Dairemiz kararına katılmıyorum.