T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1723
Karar No : 2023/2046
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Polis Akademisi Başkanlığı Polis Amirleri Eğitim Merkezi Müdürlüğünde eğitimini tamamlayan davacının 07/08/2018 tarihinde yapılan sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Ek 1. maddesi gereği, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru ve komiser yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmak için öğrenim süresini başarıyla tamamlamak ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığınca yapılacak sınavda başarılı olmak şartlarının getirildiği, 07/08/2018 tarihinde yapılan sınavda davacıya kendi iradesi ile çektiği "Gelişimsel suçluluk teorileri (Hayat boyu suçluluk teorileri) suçun davranışının başlamasının ve bırakılmasının nedenlerini nelere dayanılarak açıklamaktadırlar? kısaca açıklayınız." şeklindeki sorunun yüksek sesle okutturularak cevaplamasının istenildiği, sınav sonucunda aday için puan değerlendirme karar formu oluşturularak toplamda 35 puan verildiği, formda davacıya verilen puanların yazılı olduğu, "aday, komiser yardımcısı olamaz" kararı verildiği ve kararın gerekçesinin belirtildiği, anılan Kanun maddesi gereği yapılan sözlü sınavın; amaç, kapsam ve esaslarının 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Yönetmelik ile düzenlendiği, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi Müdürlüğü 2017 yılı Aday Komiser Yardımcısı Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Talimatı'na uygun olarak sözlü sınavın yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Komisyon üyeleri tarafından her bir değerlendirme kriteri için aynı puanların verilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, takdir yetkisinin objektif kullanılmadığı, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
2017-2018 eğitim-öğretim yılı sonunda Polis Amirleri Eğitim Merkezinden mezun olan öğrencilerin aday memur atama sınavları 06-09 Ağustos 2018 tarihlerinde yapılmıştır.
Bu kapsamda davacı, Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği hükümleri uyarınca, 07/08/2018 tarihinde sözlü sınava tabi tutulmuştur.
Sınavı gerçekleştirmek üzere Yönetmelik hükümlerine göre beş kişilik bir sınav komisyonu oluşturulmuş olup, komisyonun her bir üyesi tarafından, Yönetmelikte belirlenmiş olan dört konu başlığı altında önceden hazırlanmış bulunan sorulara verilen cevaplar için ayrı ayrı puan takdiri neticesinde, davacının aldığı (35) puan ile (70) puanın altında kalması nedeniyle başarısız sayılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine temyizen incelenen bu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'na 6638 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen ve 04/04/2015 tarihinde yürürlüğe giren Ek 1. maddenin üçüncü fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte öğrenime devam edenler dâhil, bu Kanun ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu gereğince, polis eğitim kurumlarında ya da Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmaları için öğrenim süresini başarıyla tamamlamaları ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığınca yapılacak sınavda başarılı olmaları şarttır." hükmü yer almaktadır.
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Ek 1. maddesine dayanılarak hazırlanan ve 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 5. maddesinde, polis eğitim kurumları ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayanların, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmalarından önce sınava tabi tutulacakları; 6. maddesinde, sınav yerleri ve tarihlerinin, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, Polis Meslek Eğitim Merkezi, Polis Meslek Yüksekokulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler için ayrı ayrı Polis Akademisi Başkanlığınca belirleneceği ve sınav tarihinden en az on beş gün önce Başkanlık resmi internet sitesinde ilan edileceği, sınavın, mezuniyeti müteakip en geç bir ay içinde yapılacağı belirtildikten sonra,
"Komisyonların Oluşturulması ve Görevleri" başlıklı 7. maddesinde;
"(1) Sınav ile ilgili komisyonların kurulması, görevlendirme ve çalışma esasları Başkanlık onayı ile belirlenir.
(2) Soru Hazırlama Komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında 5 rütbeli personel ve hazırlanacak soru sayısı ve ders konuları dikkate alınarak yeterli sayıda öğretim elemanından oluşur. Komisyon, adaylara sorulacak soruları belirler ve ayrı ayrı kartlara basımını sağlar.
(3) Sınav komisyonu; emniyet müdürü rütbesinde bir başkan ve üç rütbeli personel ile bir öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorularla sözlü sınav yapmakla görevli ve yetkilidir. İhtiyaca göre her bir polis eğitim kurumunda ve Başkanlıkta birden fazla sınav komisyonu oluşturulabileceği gibi birden fazla polis eğitim kurumu için de tek bir komisyon görevlendirilebilir.
(4) Merkezi sınav komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında üç emniyet müdürü rütbesinde personel ile iki öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, Başkan adına sınav takvimi süresince yürütülecek iş ve işlemleri takip, koordine ve denetleme ile yetkilidir.
(5) Komisyonlarda görev almak üzere üye sayısı kadar yedek üye ile komisyonlara yardımcı olmak üzere yeteri sayıda personel görevlendirilir.
(6) Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavda görev alamazlar." ,
"Sınav şekli ve esasları" başlıklı 8. maddesinde;
" (1) Soru Hazırlama Komisyonu tarafından bastırılan sorular arasından adaylara soru kartı çektirilerek cevaplaması istenir. Komisyon tarafından adaya konu ile ilgili ilave sorular sorulabilir.
(2) Sınav komisyonları tarafından yapılacak sözlü sınavda adaylar;
a) Mesleki bilgi düzeyi,
b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
c) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
ç) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu,
yönlerinden yüz tam puan üzerinden değerlendirilirler.
(3) Adaylar, Sınav Komisyonu üyeleri tarafından ikinci fıkranın (a) bendi için kırk puan, diğer bentlerde yazılı özelliklerin her biri için yirmişer puan üzerinden değerlendirilir ve verilen puanlar ayrı ayrı puan değerlendirme karar formuna işlenir. Komisyon üyelerinin ayrı ayrı vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın sınav puanı tespit edilir.
(4) Adayın sınavda başarılı olabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. Başarısız olan adayın aldığı puan ve gerekçesi puan değerlendirme karar formuna işlenir. Sınav sonuçları merkezi sınav komisyonuna bildirilir.
(5) Sınav sonuçları, Merkezi Sınav Komisyonu tarafından Polis Akademisi internet sayfasında ilan edilir.
(6) Başarılı olan adayların puan değerlendirme karar formları, adayın atamasına esas olacak belgelerle birlikte Personel Dairesi Başkanlığına gönderilir.
(7) Sınavda başarısız olan adayların değerlendirme karar formları ilgili eğitim kurumunca Emniyet Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatı arşiv hizmetlerine ilişkin mevzuat hükümlerine göre muhafaza edilir.
(8) Sınav komisyonu kararlarına itiraz edilemez.",
''Sınav sonucu atamalar'' başlıklı 10. maddesinde ise; "Sınavda başarılı olan adayların Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına aday polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları 6/8/1992 tarihli ve 92/3393 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre yapılır." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı hakkında düzenlenen sözlü sınav puan değerlendirme karar formu incelendiğinde; bir başkan ve dört üyeden oluşan sınav komisyonu tarafından (40) puan üzerinden değerlendirilen mesleki bilgi düzeyi kriterine, komisyon üyelerinin her biri tarafından (15)'er puan, (20) puan üzerinden değerlendirilen bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü kriterine (10)'ar puan, öz güveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı kriteri ile liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu kriterine ise komisyon üyeleri tarafından yine ayrı ayrı (5)'er puan takdir edildiği, başka bir deyişle davacıya her bir komisyon üyesi tarafından bütün değerlendirme kriterleri için aynı puanın verildiği anlaşılmaktadır.
Davacı hakkında her bir kriter yönünden komisyon üyeleri tarafından ayrı ayrı değerlendirme yapılmasına rağmen bütün kriterler için komisyon üyelerinin aynı puanı takdir etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, takdir yetkisinin objektif kullanılmadığı sonucuna varıldığından, davacının yapılan sözlü sınav neticesinde başarısız sayılması işleminde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 12/04/2023 tarihinde, kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı usul ve hukuka uygun olduğundan, onanması gerektiği görüşüyle karara katılmıyoruz.