Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2020/1903 E. , 2022/1113 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/1903
Karar No : 2022/1113
DAVACI : … Sendikası
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : 14/12/2011 tarihinde yayımlanan Öğretmenlerin Eş Durumu Özrüne Bağlı Yer Değiştirme Kılavuzu'nun, "1. İLGİLİ MEVZUAT" başlığı kısmında il içi atamalara yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin, "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının ve "3. EŞ DURUMU ÖZRÜ" başlıklı maddenin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptali istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Danıştay İkinci Dairesince verilen 26/02/2018 günlü, E:2016/549, K:2018/1156 sayılı kararla; dava konusu Kılavuz'un, "1. İLGİLİ MEVZUAT" başlığı kısmında il içi atamalara yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin, "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının iptali istemleri yönünden karar verilmesine yer olmadığına; "3. EŞ DURUMU ÖZRÜ" başlıklı maddesinin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptaline karar verilmiştir.
Anılan kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 12/12/2019 günlü, E:2018/2793, K:2019/6401 sayılı kararıyla; Daire kararının, Kılavuz'da il içi eş durumu özrüne bağlı yer değiştirmelere yer verilmemesine ilişkin eksik düzenleme nedeniyle iptali istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kısmının açıklamalı olarak onanmasına; Kılavuz'un "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının iptali istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına ve Kılavuz'un "3. Eş Durumu Özrü" başlıklı maddesinin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptaline ilişkin kısımlarının ise bozulmasına hükmedilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI :Davacı Sendika tarafından; dava konusu Kılavuz'da, öğretmenlikte ve devlet memurluğunda adaylığın kaldırılacağı son gün olarak 31 Aralık 2011 tarihinin belirlenmesinin birçok öğretmeni mağdur edeceği, önceki yıllarda olduğu gibi yer değiştirme isteğinde bulunacaklar için yarıyıl tatilinin esas alınması gerektiği; en az bir yıl çalışma şartı getirilmesinin Yönetmeliğe aykırı olduğu, zira Yönetmelikte bir süre düzenlemesinin bulunmadığı; öte yandan, eski kılavuzların aksine eş durumu özrüne bağlı yer değişikliği başvurusunda bulunabileceklerin kapsamının, somut gerekçelere dayandırılmaksızın daraltıldığı, bu nedenlerle söz konusu düzenlemelerin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI : 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'de; öğretmenlerin yer değiştirmelerine ilişkin genel düzenlemelere yer verildiği, hangi durumların öğretmenlerin yer değiştirmelerinde özür kabul edileceği yönünde bir belirleme yapılmadığı, yer değiştirmeye esas kabul edilecek özürlerin Milli Eğitim Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikle yapılmasının öngörüldüğü, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'yle “Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun” yürürlükten kaldırıldığı için daha evvel çıkarılan “Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin” özür durumuna bağlı yer değiştirme ile ilgili hükümlerinin kadük olduğu; takdir yetkisi kullanılarak 2011 yılı Aralık ayına ve bir defaya mahsus olmak üzere yeni yönetmelik hazırlanana kadar eş durumu özrü olan öğretmenlerin yer değiştirmelerini gerçekleştirmek için Kılavuz'un hazırlandığı; eş durumu özrü dışındaki yer değiştirme başvurularının hazırlanacak yeni yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden sonra değerlendirilebileceği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uyularak, bozulan kısım yönünden; dava konusu Kılavuz'un "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının iptali istemi yönünden davanın reddine; Kılavuz'un "3. Eş Durumu Özrü" başlıklı maddesinin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının ise eksik düzenleme nedeniyle iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasında, temyiz incelemesi sonunda Danıştayın; görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, hukuka aykırı karar verilmesi ve usul hükümlerine uyulmamış olunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozacağı; 4. fıkrasında, mahkemenin bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebileceği; 6. (son) fıkrasında da, Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde de bu maddenin 4. fıkrası hariç diğer fıkralarının kıyasen uygulanacağı hükme bağlandığından; ilk derece mahkemesi sıfatıyla bakılan davaların temyiz incelemesi sonucu ilgili dava daireleri kurulunca; usul veya esas bakımından yeninden bir araştırma, inceleme yapılmasını veya maddi ve hukuki olayın yeninden yorumlanmasını gerektirmeyecek şekilde verilen bozma kararlarına karşı, ilk kararı veren Danıştay dava dairesine “ısrar” hak ve yetkisi tanınmamıştır. Dolayısıyla, kararı bozulan Danıştay dava dairesinin bu tür bozma kararlarına uyması, yasa gereğidir.
Buna göre, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Danıştay İkinci Dairesince verilen 26/02/2018 tarih ve E:2016/549, K:2018/1156 sayılı kararın; "kısmen bozulması" yönünde 12/12/2019 tarih ve E:2018/2793, K:2019/6401 sayılı kararına uyularak, bozma gerekçeleri doğrultusunda karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Dairemizin 26/02/2018 günlü, E:2016/549, K:2018/1156 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 12/12/2019 günlü, E:2018/2793, K:2019/6401 sayılı kararıyla kısmen bozulması üzerine, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması halinde ısrar hakkı tanınmadığından, bozma kararına uyularak Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra bozulan kısım yönünden işin gereği düşünüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT :
Dava konusu Kılavuz'un yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlükte bulunduğu şekliyle 652 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Düzenleme yetkisi" başlıklı 36. maddesinde; Bakanlığın görev, yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idarî düzenlemeler yapabileceği belirtildikten sonra, "Atama" başlıklı 37. maddesinin 3. fıkrasında; "Öğretmenlerin Bakanlıkça belirlenen hizmet bölge veya alanlarında en az üç eğitim öğretim yılı görev yapması esastır. Bunların yer değiştirme suretiyle atamaları her yıl yapılan atama plan ve programları çerçevesinde eğitim öğretim faaliyetlerini etkilemeyecek şekilde sonuçlandırılır. Bakanlıkça belirlenen özür gruplarına bağlı yer değiştirmeler ise yaz tatillerinde yapılır." hükmüne, 4. fıkrasında; "Öğretmenlerin yer değiştirme suretiyle atamalarında uyulacak temel ilkeler, özür grupları, hizmet bölgeleri ve alanları, hizmet puanı ve diğer hususlara ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle belirlenir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dava konusu Kılavuz'un yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan ve 06/05/2010 günlü, 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği (Yönetmelik)'nin "Özür durumuna bağlı yer değiştirmeler" başlıklı 35. maddesinde; "(1) Öğretmenler, sağlık, eş ve öğrenim durumu özürleri nedeniyle özür gereklerinin karşılanabileceği yerlere yer değiştirme isteğinde bulunabilirler. Ancak bu özürler nedeniyle yer değişikliği istekleri, hizmet gerekleri ile özür durumlarının birlikte karşılanması temelinde değerlendirilir. (2) İl içinde ve iller arasında yapılacak özür durumuna bağlı yer değiştirmelere ilişkin duyuru ve başvuruları birlikte alınır. Yer değiştirme suretiyle atamalar, öğretmenlerin tercihleri dikkate alınarak hizmet puanı üstünlüğü esas alınarak yapılır. (3) Özür durumuna bağlı yer değiştirme isteğinde bulunanlardan öğretmenlikte ve Devlet memurluğunda adaylıklarının kaldırılmış olması şartı aranır. Aday öğretmenlerin yer değiştirme istekleri değerlendirmeye alınmaz. (4) Bu Yönetmeliğin 14 ve 15 inci maddeleri kapsamında öğretmenliğe atananların, özür durumundan yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için son olarak atandıkları görev yerlerinde en az bir yıl süreyle görev yapmış olmaları gerekir. (5) Özür durumundan yer değişikliği işlemlerinde; ilçe teşkilatı bulunmayan il merkezleri ve bu illerin diğer ilçeleri, büyükşehir belediyesi statüsünde olan illerin ilçeleri, beldeler ve köylerin her biri ayrı bir yerleşim yeri olarak değerlendirilecek ve bu yerleşim yerleri arasında yer değişikliği yapılabilecektir. Bu yerleşim yerlerinin içindeki eğitim kurumları arasında özür durumundan yer değişikliği yapılmaz. (6) İl içi ve iller arasında herhangi bir nedenden dolayı görev yeri değiştirilen öğretmenlerin, atamalarının yapıldığı tarihten sonra ortaya çıkan özür durumları hariç olmak üzere aynı yer değiştirme döneminde özür durumundan yer değiştirme istekleri dikkate alınmaz. Bu durumda bulunan öğretmenler, takip eden yılın özür durumuna bağlı yer değiştirme döneminde özür durumundan yer değiştirme isteğinde bulunabilirler. (7) Her ikisi de öğretmen olan eşlerden istemeleri hâlinde birinin sağlık durumu ya da olağanüstü hâllere bağlı olarak yer değiştirme başvurusunun uygun bulunması durumunda her ikisinin yer değişikliği başvurusu birlikte alınır ve atamaları aynı kapsamda değerlendirilir." hükmü, "Eş durumu özrü" başlıklı 37. maddesinde ise; "(1) Eş durumu özründen yer değiştirmelere ilişkin duyuru Personel Genel Müdürlüğünce her yıl en geç 15 Aralık ve 15 Temmuz tarihine kadar Bakanlık internet sayfasında yapılır. Duyuruda; kimlerin başvuruda bulunabileceği, başvuru tarihi, başvuru yeri, şekli ile diğer hususlara yer verilir. Başvuru tarihi duyuru tarihinden en geç on gün sonra başlatılır. Başvuru süresi beş iş gününden az on iş gününden fazla olamaz. Eş durumu özrüne bağlı yer değiştirmeler, ocak ve ağustos aylarında yapılır. (2) Öğretmenlerin bu özür durumundan yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için eşinin, atanmak istediği yerde sosyal güvenlik kurumuna bağlı olarak çalışması ve bu durumu belgelendirmeleri gerekmektedir. ... (4) Eşi emekli olan öğretmenler, eşlerinin emeklilik tarihinden sonraki altı ay ile sınırlı olmak ve bir defaya mahsus olmak üzere ilk yer değiştirme döneminde eşinin ikamet ettiği yere yer değiştirme isteğinde bulunabilir. (5) Eş durumu özrüne bağlı olarak yapılacak yer değiştirmelerde aranan son iki yıl içinde en az 360 gün sigortalılık süresinin hesabında, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesi kapsamında geçen hizmet süreleri birlikte değerlendirilir. (6) Eşleri sigortalı olarak çalışmakta iken muvazzaf askerlik hizmetini yerine getirmek üzere askere alınanların asker dönüşü sigortalı olarak çalışmaya başlamaları hâlinde özür durumundan yer değişikliği istediklerinde sigortalılık süresinin yeterli olmaması durumunda borçlanılması kaydıyla askerlikte geçen süreleri sigortalı olarak geçirilen süreler kapsamında değerlendirilir. (7) Eşi isteğe bağlı sigortalı olan öğretmenlerin eş durumu nedenleriyle yer değişikliği istekleri bu kapsamda değerlendirilmez. (8) Öğretmenlerin, eşlerinin geçici olarak görevlendirildikleri il ya da ilçelere yer değiştirmeleri yapılmaz. (9) Bu madde kapsamında yer değişikliği isteyenlerden aşağıdaki belgeler istenir; ... b) Eşi; kamu kurum ve kuruluşları dışında 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin (a) ve (b) bentleri kapsamında sigortalı olarak çalışanlardan; 1) Eşinin çalışmakta olduğu iş yerinden alınacak görev yeri belgesi, 2) Eşinin çalışmakta olduğu iş yerinin çalışır durumda olduğunu gösterir bağlı bulunduğu vergi dairesinden veya ilgili meslek teşekkülünden alınacak belge, 3) Başvuru tarihinden itibaren geriye dönük son iki yıllık süre içinde en az 360 gün sigortalı hizmeti olduğunu ve sigortalılığının halen devam ettiğini gösterir belge, 4) Aile kütüğüne işlenmiş kişisel bilgilerin özetlerini gösterir nüfus kayıt örneği ya da Nüfus Hizmetleri Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen süre içerisinde Uluslararası Aile Cüzdanı örneği. (10) Öğretmenlerden eşleri ülke genelinde faaliyet gösteren ancak merkezi bir ilde yerleşik olan şirketlerde çalışanların, iş merkezinin dışında bir iş yerlerinde çalışıyor olması hâlinde bu maddenin dokuzuncu fıkrasının (b) bendinde istenilen belgelere ilave olarak; atanmak istediği yerde iş yerinin faaliyette olduğuna dair belgeyi anonim şirketlerde çalışanların işyerinden, diğer şirketlerde çalışanların da vergi dairesinden, belediyeden veya ilgili meslek kuruluşlarından alacağı belge ile belgelendirmeleri gerekir." düzenlemesi bulunmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dava konusu Kılavuz'un yayımlandığı 14/12/2011 tarihi itibarıyla yürürlükte olan ve 14/09/2011 günlü, 28054 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak Milli Eğitim Bakanlığının yeniden yapılandırılması kapsamında 3797 sayılı Kanun'u yürürlükten kaldıran 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK)'nin Geçici 6. maddesinde; "Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin uygulanmasına ilişkin düzenlemeler bir yıl içinde yürürlüğe konulur. Bu düzenlemeler yürürlüğe girinceye kadar mevcut düzenlemelerin bu Kanun Hükmünde Kararnameye aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmüne yer verilmiş olup; Kılavuz'un yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan ve 06/05/2010 günlü, 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin, 652 sayılı KHK'ya aykırı olmayan hükümlerinin iş bu dava konusu uyuşmazlık hakkında uygulanacağı açıktır.
Öte yandan; 652 sayılı KHK'nın 37. maddesinin 3. fıkrasının "Bakanlıkça belirlenen özür gruplarına bağlı yer değiştirmeler ise yaz tatillerinde yapılır." biçimindeki son cümlesinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesinin 06/02/2013 günlü, E:2011/123, K:2013/26 sayılı kararının gerekçesi incelendiğinde; kararda, özür durumuna bağlı yer değiştirmelerin sadece yaz tatillerinde yapılmasının, özür gruplarına ilişkin yer değiştirmelere zaman yönünden kısıtlama getirdiği ve bu durumun da hukuka aykırı olduğunun vurgulandığı; anılan kararın, Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin uygulanmasını tamamen ortadan kaldıracak nitelikte olmadığı ve tüm Yönetmelik maddelerini hukuka aykırı kıldığından da söz edilemeyeceği, dolayısıyla dava konusu Kılavuz'un dayanaksız kaldığından bahsedilemeyeceğinin kabulü gerekmektedir.
I. Dava konusu Kılavuz'un "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının iptali istemi yönünden:
Kılavuz'un bahsi geçen düzenlemesi; "31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla; -Başarılı olup adaylığı kaldırılacak olanlar;
- Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 14 ve 15’inci maddesine göre atananlar ile 632 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kadroluya geçenlerin öğretmenlik görevine başlama tarihi itibarıyla “bir yıllık süre”yi dolduracak olanlar,
-Son iki yıllık sürede, eşine ait en az 360 günlük (SSK) ya da 12 aylık (Bağ-Kur) sigorta süresi tamamlanmış ve eşlerinin sigortalılığının halen devam ettiğini gösterir belgesi bulunan öğretmenler, eşinin sigortalı olarak çalıştığı yere, eş durumu özrüne bağlı olarak, yer değiştirme isteğinde bulunabileceklerdir." şeklindedir.
Yönetmeliğin 35. maddesinin 3. fıkrasında; özür durumuna bağlı yer değiştirme isteğinde bulunanlardan öğretmenlikte ve Devlet memurluğunda adaylıklarının kaldırılmış olması şartının aranacağı, aday öğretmenlerin yer değiştirme isteklerinin değerlendirmeye alınmayacağı ifade edilmiştir.
13/12/2011 günlü Basın Duyurusu ile dava konusu Kılavuz'da atama işlemlerinin 30/12/2011 tarihi itibarıyla yapılacağı öngörüldüğünden, sigortalılık süresinin hesabında ve adaylıkların kaldırılmış veya kaldırılacak olması için 31 Aralık 2011 tarihinin esas alınmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Diğer taraftan; dava konusu Kılavuzun "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinin 3. fıkrasında, belirtilen şekillerde ataması yapılan öğretmenlerin eş durumu özrüne bağlı yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için öğretmenlik görevine başlama tarihi itibarıyla bir yıllık çalışma süresini doldurmaları zorunlu kılınmıştır.
Davacı Sendika, söz konusu düzenlemede yer alan bir yıl süreyle çalışma şartının hukuka aykırı olduğunu ileri sürmektedir.
Dava konusu Kılavuz'a göre üst norm niteliğindeki Yönetmeliğin 35. maddesinin 4. fıkrasında; bu Yönetmeliğin 14. (Açıktan ve kurumlar arası yeniden atama) ve 15. (Açıktan ilk atama, kurum içi ve kurumlar arası ilk atama) maddeleri kapsamında öğretmenliğe atananların, özür durumundan yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için son olarak atandıkları görev yerlerinde en az bir yıl süreyle görev yapmış olmaları gerektiği vurgulanmış olup; anılan hüküm gereğince, eş durumu özrüne bağlı yer değişikliği talebinde bulunacak öğretmenlerin son görev yaptıkları yerde en az bir yıl çalışmaları mecburidir.
Yönetmeliğin bazı maddelerine karşı açılan davada; Danıştay İkinci ve Onikinci Dairelerince yapılan müşterek toplantı sonucunda verilen 26/11/2014 günlü, E:2010/2779, K:2014/11087 sayılı kararla, bir yıl süreyle görev yapma şartı sadece sağlık durumu özrü yönünden hukuka aykırı bulunarak, 35. maddenin 3. ve 4. fıkraları iptal edilmiş, sağlık özrü hariç diğer düzenlemeler yönünden ise dava reddedilmiştir.
Bu itibarla; Yönetmeliğe göre, eş durumu özrüne bağlı yer değişikliği başvurusunda bulunulabilmesi için en son görev yapılan yerde en az bir yıl çalışılmış olması gerektiğinden, dava konusu edilen ve bir yıl süreyle çalışma şartı arayan Kılavuz düzenlemesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.
III. Kılavuz'un "3. EŞ DURUMU ÖZRÜ" başlıklı maddesinin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptali istemi yönünden:
Davacı Sendika tarafından; önceki yıllara ilişkin yayımlanan kılavuzların aksine, "eşi, 506 sayılı Kanun’un 20. maddesine göre, bankalar için kurulmuş özel emeklilik sandığına tabi olarak çalışanların; eşi, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve benzeri kurumlarda çalışanların; eşi emekli olan öğretmenlerin, eşinin emekli olduğu tarihten itibaren altı ay içinde bir defaya mahsus olmak üzere, yer değiştirme isteğinde bulanabileceklerine" ilişkin düzenlemelere Kılavuz'da yer verilmemesinin dayanağının ve somut gerekçelerinin bulunmadığı ileri sürerek, hukuka aykırılık iddiasıyla eksik düzenlemelerin iptali istenilmektedir.
Yukarıda yer verilen Yönetmeliğin, "Eş Durumu Özrü" başlıklı 37. maddesinin 2. fıkrası incelendiğinde, düzenlemenin amacının; eşi kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektörde belli bir süre görev yapmış bulunan öğretmenlerin eş durumu özrüne bağlı olarak atanmasına imkan sağlamak suretiyle Anayasa ile koruma altına alınan aile bütünlüğünün sağlanması ve bu şekilde kamu hizmetinin daha verimli bir şekilde yürütülmesi olduğu anlaşılmaktadır.
Bu nedenle, Kılavuzda; eşi, 506 sayılı Kanun’un 20. maddesine göre, bankalar için kurulmuş özel emeklilik sandığına tabi olarak çalışanlar ile eşi, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve benzeri kurumlarda çalışanlara eş durumu özrüne bağlı yer değişikliği hakkı verilmemesinin Yönetmeliğin amacına aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Ayrıca, Yönetmeliğin 37. maddesinin 4. fıkrasıyla; eşi emekli olan öğretmenlere, eşlerinin emeklilik tarihinden sonraki altı ay ile sınırlı olmak ve bir defaya mahsus olmak üzere ilk yer değiştirme döneminde eşinin ikamet ettiği yere yer değiştirme isteğinde bulunabileceğine yönelik tanınan hakkın, dava konusu Kılavuzda yer verilmemek suretiyle, üst hukuk normuna aykırı şekilde ortadan kaldırıldığı görülmektedir.
Açıklanan nedenlerle; Kılavuz'un davaya konu edilen kısmının, eş durumu özrüne bağlı yer değiştirme başvurusunda bulunacaklar yönünden mevzuata aykırı şekilde eksik düzenlenmesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 14/12/2011 tarihinde yayımlanan Öğretmenlerin Eş Durumu Özrüne Bağlı Yer Değiştirme Kılavuzu'nun "2.3. Başvuru Şartları" başlıklı maddesinde yer alan "...31 Aralık 2011 tarihi itibarıyla..." ibaresi ile aynı maddenin 3. fıkrasının iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE;
2. Kılavuz'un, "3. Eş Durumu Özrü" başlıklı maddesinin "1. Kimler Başvurabilecek" kısmının ise (eşi, 506 sayılı Kanun’un 20. maddesine göre, bankalar için kurulmuş özel emeklilik sandığına tabi olarak çalışanlara; eşi, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve benzeri kurumlarda çalışanlara; eşi emekli olan öğretmenlerin, eşinin emekli olduğu tarihten itibaren altı ay içinde bir defaya mahsus olmak üzere, yer değiştirme isteğinde bulanabileceklerine yer verilmemesi yönünden) eksik düzenleme nedeniyle İPTALİNE;
3. Nihayetinde dava kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen iptal, kısmen ret ile sonuçlandığından, ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin, haklılık oranına göre yarısı olan …-TL'nin davalı … Bakanlığından alınarak davacıya verilmesine, diğer yarısının davacı üzerinde bırakılmasına;
4. Davalı … Bakanlığınca, temyiz aşamasında yatırılan …-TL gider avansından kullanılan …-TL'nin yarısı olan …-TL'nin davacıdan alınarak anılan idareye verilmesine, geri kalan …-TL'lik kısmın ise davalı idare üzerinde bırakılmasına, kararın kesinlik kazanmasından sonra artan posta ücretinin davalı idareye iadesine;
5. Bakılan davanın kesinleşen kısmı için davacı lehine vekalet ücretine hükmedildiğinden, bu aşamada davacı lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesine;
6. İş bu karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine;
7. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 08/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.