Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2020/20 E. , 2021/4879 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2020/20
Karar No : 2021/4879
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Başkanlığı
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İnşaat Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında İstanbul İli, Sarıyer İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... Parselde bulunan taşınmaz üzerine inşa edilen... Blok ..., ... , ve ... numaralı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 160.875,00 TL tapu harcının iadesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla;492 sayılı Harçlar Kanunu kapsamında gayrimenkullerin ivaz karşılığında devir ve iktisabının harca tabi olduğu, ancak 6306 sayılı Kanun ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca yapılacak devir ve tescillerin ise tapu harcından müstesna olduğu, buna göre anılan Kanunlar uyarınca yapılan kentsel yenileme uygulamalarının belirtilen istisnadan yararlanacağı sonucuna varıldığı, uyuşmazlıkta, İstanbul İli, Sarıyer İlçesi, ... Mahallesi sınırları içerisindeki ... Ada, ... parsel, ... blok ..., ... , ... numaralı gayrimenkullerin davacı tarafça satın alındığı, taşınmazların bulunduğu bölgenin Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın ... tarih ... sayılı oluru ile ilan edilen "gecekondu önleme bölgesi" içinde kaldığı,bu bölgede yer alan gayrimenkullerin satışı nedeniyle gerçekleştirilen işlem sonucu ödenen tapu harcının iptali ve tecil faizi ile birlikte iadesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı,olayda, dava dosyasında mevcut taşınmaza ait tapu kaydında, tapu harcına konu taşınmazın bulunduğu yerin 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca gecekondu önleme bölgesi ilan edildiği, bölgenin gecekondu dönüşüm ve kentsel yenileme alanı uygulama imar planı kapsamında olduğunun görüldüğü,bu durumda, gerek 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun ve gerekse 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca harçtan müstesna olduğu belirlenen satış işlemi nedeniyle ödenen tapu harcında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline, davacıdan tahsil edilen tapu harcının yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek başvurunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Uyuşmazlığın çözümünün mevzuatın yorumlanmasını gerektirdiği,olayda vergi hatası bulunmadığı, 6306 sayılı Kanunda dönüşüm sürecinde yer alan işlem,sözleşme,devir ve tesciller ile uygulamalara istisna tanındığı, dönüşüm uygulamaları sonrasında oluşan bağımsız bölümlerin satış işlemlerinin muafiyet kapsamında değerlendirilemeyeceği,bu hususta emsal yargı kararları bulunduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacı şirket tarafından, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında İstanbul İli, Sarıyer İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... Parselde bulunan taşınmaz üzerine inşa edilen ... Blok ... , ..., ve ... numaralı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 160.875,00 TL tapu harcının iadesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın faiziyle birlikte iadesi istenilmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; davacı şirket tarafından 6306 sayılı Kanun kapsamında İstanbul İli, Sarıyer İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... Parselde bulunan taşınmaz üzerine inşa edilen ... Blok ..., ..., ve ... numaralı bağımsız bölümlere ilişkin satış işleminde ödenen tapu harcının iadesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.Dava dilekçesinde, dava konusu alım satım işlemiyle diğer müşterek maliklerin ... Blok ..., ..., ve ... numaralı bağımsız bölümlere ait hisselerinin satın alındığı belirtilmiştir.Dosyaya sunulan tapu senetlerinin ise, ... numaralı bağımsız bölümün 03/08/2018 tarihinde ...'na satış işlemine, ... ve ... numaralı bağımsız bölümlerin ise 06/12/2017 tarihinde kat irtifakından kat mülkiyetine geçiş işlemine ait olduğu görülmüştür. Kat irtifakından kat mülkiyetine geçiş işlemlerine ilişkin tapu senetleri satış bedeli içermemektedir.Yine,dosyada yer alan iadesi istenen tapu harcına ilişkin vergi tahsil alındısında ödeme tarihinin 29/09/2017 olduğu,dava konusu edilen düzeltme başvurusunun 06/07/2018, şikayet başvurusunun ise 12/09/2018 tarihli olduğu, ayrıca, Vergi Mahkemesince kararda; dava konusu taşınmazların bulunduğu bölgenin Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın ... tarih ... sayılı oluru ile ilan edilen "gecekondu önleme bölgesi" içinde kaldığı,dava dosyasında mevcut taşınmaza ait tapu kaydında, tapu harcına konu taşınmazın bulunduğu yerin 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca gecekondu önleme bölgesi ilan edildiğinin görüldüğü belirtilmesine rağmen; Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın ... tarih ... sayılı olur'unun dosyada yer almadığı gibi dönüşüm uygulaması öncesi ... Ada, ... Parselde bulunan binaya ilişkin tapu kaydına riskli yapı şerhi işlendiği,davacının iddialarının da bu yönde olduğu görülmüştür.
Bu durumda; dosyada yer alan tapu senetlerinin, dava konusu olarak belirtilen ... Blok ... , ... , ve ... numaralı bağımsız bölümlere ait hisse alışlarına ait olmadığı, ödeme tarihinin tapu senetlerinde yazan tarihlerden, düzeltme başvurusunun ise ... numaralı bağımsız bölümün satış tarihinden daha önce olduğu, dava konusu bağımsız bölümlerin 6306 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesince bu hususlarla ilgili çelişkiler giderilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken belirtilen hususlarda değerlendirme yapılmadan verilen kararda isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/10/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.