Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/2042 E. , 2022/815 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/2042
Karar No:2022/815
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Akaryakıt İnşaat Taşımacılık Sanayi
ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 23/03/2017 tarihinde yapılan denetimde dağıtıcısı haricinde akaryakıt ikmali yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi ile aynı maddenin (f) bendi uyarınca 87.815,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; "… Köyü, … Mevkii, … " adresinde … tarih ve … sayılı bayilik lisansı ile faaliyet gösteren davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 23/03/2017 tarihinde yapılan denetimde, 01/01/2017-23/03/2017 tarihleri arasında devreden motorin miktarı ile tank dolum raporunda görülen dolum miktarı toplamından motorin satış miktarının çıkarılması sonucu 84.678 litre motorin farkı olduğunun tespit edilmesi üzerine yapılan soruşturma sonucunda davacı şirket hakkında dava konusu Kurul kararıyla 87.815,00 TL idari para cezası verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, davacının fiilinin 5015 sayılı Kanun'un 4. maddesinin, lisans sahiplerinin haklarına ilişkin 1. ve 2 fıkralarında belirtilen kuralların ihlâli olarak nitelendirilmesinin mümkün görülmediği, anılan maddenin bütününde, petrol piyasasında faaliyette bulunanlar için genel nitelikli hak, kısıtlama ve yükümlülüklerin belirtildiği, 1. ve 2. fıkralarında ise, lisansın verdiği hakların, genel nitelikli kullanım koşulunun düzenlendiği, dağıtıcı dışında akaryakıt ikmali yapılmasına ilişkin spesifik bir eylemin, Kanun'un 4. maddesinin anılan fıkraları kapsamında değerlendirilmesinin, hukuki belirlilik ilkesi ile bağdaşmadığı, öte yandan dava konusu işlemin sebebi olan "dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmali yapılması" fiili karşılığında verilecek idari para cezasının 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin 3 numaralı alt bendinde düzenlendiği, söz konusu mevzuat hükmünün aynı Kanun'un 8. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi yönünden Anayasa Mahkemesi'nin 07/04/2016 tarih ve E:2015/109, K:2016/28 sayılı kararı ile iptal edildiği ve bu konuda Anayasa Mahkemesi'nin anılan kararı doğrultusunda yasal bir düzenleme yapılmadığından ortada hukuki boşluk olduğu gibi, "bayisi olduğu dağıtıcı haricinde akaryakıt ikmali yapılması" fiilinin karşılığı olmayan 5015 sayılı Kanunun 19. maddesinin (e) bendinin (2) numaralı alt bendi uygulanmak suretiyle idari para cezası verildiği, bu durumun ceza hukukunun "kanunsuz suç ve ceza olmaz" ve "tipiklik" ilkelerine de aykırı olduğu dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının mali kayıtlarındaki akaryakıt miktarı ile otomasyon verileri karşılaştırıldığında menşei belgelenemeyen yakıta sahip olduğunun tespit edildiği, para cezasının usul ve yasaya uygun olduğu, bayinin yönetmelik ve lisans hükümleri uyarınca dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmalinin sahip olunan lisansın verdiği haklar dışında faaliyet gösterilmesi kapsamında değerlendirilmesinin tipiklik ilkesine aykırılık teşkil etmediği, Anayasa Mahkemesinin söz konusu iptal kararının yasal düzenleme yapılıncaya kadar geçen sürede Kanuna aykırı fiili işleyenlere yaptırım uygulanmayacağı sonucunu doğurmayacağı, cezanın ölçülü ve orantılı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Davalı idare harçtan muaf olduğundan temyiz aşamasında yatırmış olduğu toplam ...-TL harcın istemi hâlinde davalı idareye iadesine,
4. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
5. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 03/03/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.