Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/2097 E. , 2020/3640 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/2097
Karar No:2020/3640
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı/ANKARA
VEKİLİ : I. Hukuk Müşaviri Yardımcısı Vekili …
KARŞI TARAF (DAVACI) …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden belirtilen fiilin işlendiğinden bahisle anılan Kanun'un 26. maddesi uyarınca 1 yıl süre ile tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen 5.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce, davacının ihalelere katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemin iptali, manevi tazminat isteminin reddine dair … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Dairemizin 19/12/2018 tarih ve E:2012/3988, K:2018/4180 sayılı kararıyla iptale dair kısmının onanması, redde dair kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak verilen kararda; Hakkari İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği tarafından 12/09/2011 tarihinde gerçekleştirilen "Hakkari İl Milli Eğitim Müdürlüğü Merkez ve Merkeze Bağlı İlköğretim Okullarının 2011 - 2012 Yılı 1582 Ton 6200 Kcal Torbalı Yakacak Kömür Alım İşi" ihalesinin davacı üzerinde bırakılarak sözleşme imzalandığı, davacı tarafından yapılan başvuru ile, 23/10/2011 ve 09/11/2011 tarihlerinde Van bölgesinde meydana gelen yıkıcı depremler dolayısıyla şahsının ve şirketinin zarar gördüğü, depremden sonra afetzede olması sebebiyle sözleşmeden doğan taahhüdünü yerine getiremeyeceği, şirket personeli ve ailesi ile birlikte can güvenliklerini sağlamak için şehri terk etmek zorunda kaldıkları belirtilerek sözleşmenin mücbir sebeplerden dolayı feshi ile kesin teminatın ve varsa ek kesin teminatlarının iadesinin talep edildiği; başvurunun, ilk depremin meydana geldiği 23/10/2011 tarihinden itibaren 20 gün içinde yapılması gerekirken bu süreden sonra yapıldığı gerekçesiyle reddedilerek 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinin (f) bendi gereğince sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdün yerine getirilmediğinden bahisle aynı Kanun'un 26. maddesi uyarınca 1 yıl süre ile kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı,
Manevi zararın, idarenin bir eylem veya işlemi ile bir kimsenin kişi olarak haiz olduğu ve hukukça korunan hayat, vücut bütünlüğü, sağlık, hürriyet, isim, şeref, haysiyet, cinsel ve ruhsal bütünlük gibi kişilik değerlerine yapılan saldırılar sonucu kişinin bu saldırıdan dolayı duyduğu bedenî ve/veya ruhsal acı ve üzüntü olarak tanımlanarak manevi tazminatla kişinin bu acı ve üzüntüsünün kısmen de olsa tatmin edilmesinin amaçlandığı, idarî işlem veya eylemin neden olduğu ticari itibar kaybının, gerçek ve tüzel kişiler bakımından tazmin edilmesi gereken manevi bir zarar olduğu, hukuka aykırı bulunarak iptal edilen yasaklama işleminin, davacının ticari itibarını zedelediği ve güvenirliğini azalttığı açık olduğundan davacı lehine 5.000,00-TL manevi tazminatın davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle davanın kabulü ile 5.000,00-TL manevi tazminatın davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, yasaklama işleminin kaldırılmasına dair ilanda işlemin ... İdare Mahkemesi'nin kararına istinaden kaldırıldığının ilan edildiği, ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilirken Hakkari İl Özel İdaresi'nce sunulan bilgi ve belgelerin esas alındığı, davacının maddi veya manevi yönden zarar görmesine neden olacak herhangi bir ifade kullanılmadığı, Mahkemece verilen yürütmenin durdurulması kararı uygulanarak yasaklama kararının kaldırıldığı, davacının itibarının zedelenmesi ve manevi zarar görme ihtimalinin ortadan kalktığı, intikal eden ihaleden yasaklama talebini 4735 sayılı Kanun gereği uygulamalarının yasal zorunluluk olduğu, harçtan muaf olduğu, nispi harcın tahsiline ilişki kararın yasal dayanağının bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, geçimini ihalelere katılarak sağladığından yasaklama işlemi sonrası ticari hayatta itibarının zedenlendiğinin açıkça ortada olduğu, haksız bir şekilde yaşadığı büyük maddi kayıplar neticesinde işçilerinin işlerine son vermek zorunda kaldığı, işlerinde küçülmeye gittiği ve bunların kendisinde ciddi ruhsal çöküntülere sebep olduğu, ayrıca söz konusu hukuka aykırı işlem sebebiyle 8 yıldır süren bir hukuk mücadelesi verdiği ve bu durumun da kendisine manevi olarak zarar verdiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın kabulü ile ... TL manevi tazminatın davacıya ödenmesi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 10/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.