T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/2193
Karar No : 2024/2233
DAVACI : ... Derneği
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... Kurulu Başkanlığı
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Davacı tarafından, YKS yerleştirme başlıklı ... tarih ve ... sayılı kararın iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Anılan bölümlere yetenek sınavı ile giren ve yetenek sınavına hazırlanmak için ortaokul dönemlerinden sınav çağına kadar ilgili meslek okullarında okuyan öğrencilerin mesleki olarak herhangi bir yeteneği olmayan teknik konuda kendilerinden çok daha fazla eksik olan bireylerle eşit kabul edilmesinin hukuki güvenlik ilkesine ve eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği, normal liselerde öğrencilerin, üniversite sınavında soru çıkan dersler için yeterli saatlerde öğrenim gördüğü, güzel sanatlar liselerinde bu derslerin birçoğunun verilmediği ve/veya az saatlerde verildiği, her ne kadar 18/10/2019 tarihli karar ile anılan kararın 2021 YKS'den itibaren başlatılmasına karar verilmişse de, 1., 2., ve 3. sınıfta eğitim öğretim gören öğrencilerin belirsizliğe mahkum edildiği, ilgili bölümlerde yetenek sınavının kaldırılmasında haklı bir sebebin mevcut olmadığı, anılan kararın idari istikrar ilkesine aykırılık teşkil ettiği iddia edilmektedir.
DAVALI İDARENİN SAVUNMASI:
Usule ilişkin olarak, dava konusu işlem hakkında 16/10/2019 tarihinde Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından ulusal basına açıklama yapıldığı, süresinde açılmayan davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiği, öğrencilik hakkının kazanılmasına ilişkin bir hususta mesleki hak ve menfaatlerin korunması amacıyla faaliyet gösteren derneğin subjektif menfaat ihlali koşulunu sağlamadığı, aksinin kabulü halinde davacı derneğin yalnızca güzel sanatlar ve tasarım alanlarında faaliyet gösterdiği, dava konusu işlemin rekreasyon, spor bilimleri ve spor yöneticiliği alanları açısından subjektif ehliyet koşulunu sağlamadığı, davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Esasa ilişkin olarak yükseköğretim kurumlarında aynı isimli programların, bağlı olduğu fakülte veya yüksekokul bağlantısına bakılmaksızın eşdeğer sayıldığı, yükseköğretim kurumlarına merkezi yerleştirmeyle ve özel yetenek sınavıyla öğrenci alan aynı isimli programlar ve kazanılan unvanlar ile elde edilen hakların eşdeğer sayıldığı, bu çerçevede mezunlarının da aynı haklara sahip olduğu dikkate alındığında, aynı mahiyetteki eğitimlerin niteliğinin de aynı olması gerektiği, 18/10/2019 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında konuya ilişkin olarak dava konusu kararın 2021 YKS'den itibaren uygulanmasına karar verildiği, YKS kapsamındaki ortak zorunlu derslerin haftalık ders saatlerinde etkili bir farklılığın bulunmadığı ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın kısmen ehliyet yönünden reddine, kısmen iptaline, kısmen karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava, davacı dernek tarafından, davalı idarenin 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Kurulu toplantısında alınan ... sayılı YKS yerleştirme kararının iptali istemiyle açılmıştır.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, ... tarih ve ... sayılı Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu karar ile, 2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan 'Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım, Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı bölümlerine merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine karar verilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın ... tarih ve ... sayılı kararı ile; dava konusu kararın 2021 YKS’den itibaren uygulanmasına karar verilmiştir.
Anayasa'nın "Yükseköğretim Üst Kuruluşları" başlıklı 131. maddesinde "Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim - öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile Yükseköğretim Kurulu kurulur." hükmü yer almaktadır.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 7. maddesinde Yükseköğretim Kurulu'nun görevlerinin "a) Yükseköğretim kurumlarının bu Kanunda belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim - öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve yükseköğretim alanlarının ihtiyaç duyduğu öğretim elemanlarının yurt içinde ve yurt dışında yetiştirilmesi için kısa ve uzun vadeli planlar hazırlamak, üniversitelere tahsis edilen kaynakların, bu plan ve programlar çerçevesinde etkili bir biçimde kullanılmasını gözetim ve denetim altında bulundurmak, b) Yükseköğretim kurumları arasında bu Kanunda belirlenen amaç, ilke ve hedefler doğrultusunda birleştirici, bütünleştirici, sürekli, ahenkli ve geliştirici işbirliği ve koordinasyonu sağlamak,...h) Üniversitelerin her eğitim - öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; insangücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları tespit etmek," olduğu hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanunun 45. maddesinde de "Yükseköğretim kurumlarına giriş ve yerleştirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılır." hükmüne yer verilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararının Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım bölümleri yönünden incelenmesi; Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programlarının merkezi yerleştirme sınavına tabi tutulmasına ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, ... tarih ve ... sayılı Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararın iptali istemiyle Danıştay Sekizinci Dairesinin E:2019/10278 esasına kayden açılan dava sonucunda; ... tarih ve K:... sayılı karar ile anılan bölümler yönünden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, ... tarih ve ... sayılı kararın iptaline karar verilmiştir. Anılan kararın temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 16/01/2023 tarih ve E:2022/1063, K:2023/4 sayılı kararı ile temyiz başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Bu durumda, Mahkeme kararı ile özel yetenek sınavı ile öğrenci alan Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programları'na merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine ilişkin karar iptal edildiğinden, dava konusu Programlar yönünden davanın konusunun kalmadığı anlaşılmaktadır.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararının Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı bölümleri yönünden incelenmesi; aynı kararın iptali istemiyle açılan başka bir davada; Danıştay Sekizinci Dairesinin 11/04/2023 tarihli ve E:2019/9695, K:2023/1964 1964 sayılı kararıyla, Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı Programlarının merkezi yerleştirme sınavına tabi tutulmasına ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararın iptaline karar verildiğinden davanın bu kısmının da konusu kalmamıştır.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararının Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama bölümleri yönünden incelenmesi; Kanun hükümlerinden, Yükseköğretim Kurulunun üniversiteler arasında koordinasyonu sağlamakta ve her eğitim-öğretim programına ilişkin öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesine ilişkin esasları belirlemek yetkisi bulunduğu anlaşılmaktadır.
Dava konusu Yükseköğretim Kurulu kararının, Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama Programlarına merkezi yerleştirme ile öğrenci alımına ilişkin olduğu ve idarece yukarıda aktarılan mevzuatta yer alan yetkiler çerçevesinde alındığı görüldüğünden, bu haliyle dava konusu işlemde üst hukuk normuna aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın, 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurulu toplantısında almış olduğu "2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan, sayılı programlara merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine" ilişkin kararının Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama bölümleri yönünden davanın reddi diğer bölümler yönünden ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 24/04/2024 tarihinde, davacı Dernek temsilcisi ve davacı Dernek vekilinin gelmediği, davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nı temsilen Av. ... 'nun geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Gelen tarafa usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra tarafa son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
Davalı idarenin usule yönelik iddiaları kabul edilmeyerek işin esası incelendi:
HUKUKİ SÜREÇ :
Davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı kararında; 10/10/2019 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında; 2020 YKS'de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan,
*Çizgi Film (Animasyon)
*Grafik
*Grafik Resimleme ve Baskı
*Grafik Tasarım
*Moda Giyim Tasarımı
*Moda Tasarımı
*Moda ve Tekstil Tasarımı
*Rekreasyon
*Spor Bilimleri
*Spor Yöneticiliği
*Tekstil
*Tekstil Geliştirme ve Pazarlama
*Tekstil Tasarımı
*Tekstil ve Moda Tasarımı
programlarına merkezi yerleştirme ile öğrenci yerleştirilmesine karar verilmiştir.
Davacı Dernek tarafından 02/12/2019 tarihinde yapılan başvuru ile davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'ndan, 10/10/2019 tarihli toplantıda alınan karar ve bu kararın ertelenmesine ilişkin 18/10/2019 tarihli kararın gönderilmesi istenilmiş olup, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından gönderilen 19/12/2019 tarihli yazıda; 10/10/2019 tarihli toplantıda 2020 YKS’de özel yetenek sınavı ile öğrenci alan 14 programa merkezi yerleştirme ile öğrenci alınmasına karar verildiği, 18/10/2019 tarihli toplantıda ise, kararın bir yıl ertelenmek suretiyle 2021 YKS’den itibaren başlatılmasına karar verildiğinin bildirilmesi üzerine, ... tarih ve ... sayılı kararın iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasamızın 'Yükseköğretim üst kuruluşları' başlıklı 131. maddesinde; "Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile Yükseköğretim Kurulu Kurulur..." hükmüne yer verilmiştir.
2547 sayılı Yükseöğretim Kanunu'nun 'Yükseköğretim Kurulunun görevleri' başlıklı 7. maddesinde; "Yükseköğretim kurumlarının bu Kanunda belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim-öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve yükseköğretim alanlarının ihtiyaç duyduğu öğretim elemanlarının yurt içinde ve yurt dışında yetiştirilmesi için kısa ve uzun vadeli planlar hazırlamak, üniversitelere tahsis edilen kaynakların, bu plan ve programlar çerçevesinde etkili bir biçimde kullanılmasını gözetim ve denetim altında bulundurmak,..,Yükseköğretim kurumları arasında bu Kanunda belirlenen amaç, ilke ve hedefler doğrultusunda birleştirici, bütünleştirici, sürekli, ahenkli ve geliştirici işbirliği ve koordinasyonu sağlamak,...,Üniversitelerin her eğitim-öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; insangücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları tespit etmek,..." hususları Yükseköğretim Kurulu'nun görevleri arasında sayılmakta olup 'Yükseköğretime giriş ve yerleştirme' başlıklı 45. maddesinin (a) fıkrasında; "Yükseköğretim kurumlarına giriş ve yerleştirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılır.
" hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı kararın; Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama programları yönünden yapılan inceleme:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 'İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı' başlıklı 2. maddesinde idari dava türlerine ilişkin olarak; "İdarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan iptal davaları,.." hükmüne yer verilmiş, 'Dilekçeler üzerine ilk inceleme' başlıklı 14. maddesinde; "Dilekçeler, Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından: a) Görev ve yetki, b) İdari merci tecavüzü, c) Ehliyet, d) İdari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) Süre aşımı, f) Husumet, g) 3 ve 5 inci maddelere uygun olup olmadıkları, yönlerinden sırasıyla incelenir...Yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15 nci madde hükmü uygulanır.
" hükmüne, 'İlk inceleme üzerine verilecek karar' başlıklı 15. maddesinde ise; "Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince yukarıdaki maddenin 3 üncü fıkrasında yazılı hususlarda kanuna aykırılık görülürse, 14 üncü maddenin;...,3/c, bentlerinde yazılı hallerde davanın reddine, karar verilir." hükmüne yer verilmiştir.
İptal davasının hukuki nitelikleri göz önüne alındığında, idari işlemlerin; ancak bu idari işlemle meşru, kişisel ve güncel bir menfaat ilgisi kurulabilenler tarafından iptal davasına konu edilebileceği açık olmakla birlikte, taraf ilişkisinin kurulması için gerekli olan kişisel, meşru ve güncel bir menfaat ilgisinin varlığı, davanın niteliğine ve özelliğine göre idari yargı yerlerince belirlenmekte, davacının idari işlemle ciddi ve makul, maddi ve manevi bir ilişkisinin, hukuken korunması gereken bir menfaat bağının bulunması dava açma ehliyeti için gerekli sayılmaktadır.
Davacı Güzel Sanatlar ve Tasarım Derneği'nin Tüzüğü'nün 'Derneğin Amacı ve Bu Amacı Gerçekleştirmek İçin Dernekçe Sürdürülecek Çalışma Konuları ve Biçimleri ile Faaliyet Alanı' başlıklı 2. maddesinde; Derneğin, güzel sanatlar ve tasarım alanlarına ilgi uyandırmak, bireylerin yeteneklerini geliştirmelerini sağlamak ve meslek edindirmek, tüketiciye kaliteli ve özgün eserler sunulmasına katkı sağlamak amacı ile kurulduğunun belirtildiği; Dernekçe sürdürülecek çalışma konuları ve biçimleri olarak; "sergiler açmak, yarışmalar düzenlemek; kurs, seminer, konferans ve panel gibi eğitim çalışmaları düzenlemek; amacın gerçekleştirilmesi için gerekli olan her türlü bilgi, belge, doküman ve yayınları temin etmek, dokümantasyon merkezi oluşturmak; amaçları doğrultusunda gazete, dergi, kitap vs yayıncılığı yapmak; derneğin faaliyetlerinin etkinleştirilmesi ve geliştirilmesi için inceleme ve araştırmalar yapmak; gerekli izinler alınmak şartıyla yardım toplama faaliyetlerinde bulunmak ve yurt içinden ve yurt dışından bağış kabul etmek; tüzük amaçlarının gerçekleştirilmesi için ihtiyaç duyduğu gelirleri temin etmek amacıyla iktisadi ve ticari işletmeler kurmak ve işletmek; üyelerinin yararlanmaları ve boş zamanlarını değerlendirebilmeleri için lokal açmak, gerekli mercilerle işbirliği sağlayarak sosyal ve kültürel tesisler ile üyelerinin faydalanması için atölyeler kurmak ve bunları tefriş etmek; üyeleri arasında sosyal ilişkilerin geliştirilmesi ve devam ettirilmesi için yemekli toplantılar, konser, balo, tiyatro, sergi, spor, gezi ve eğlence etkinlikleri vb. düzenlemek veya üyelerinin bu tür etkinliklerden yararlanmalarını sağlamak; dernek faaliyetleri için ihtiyaç duyulan taşınır, taşınmaz mal satın almak, satmak, kiralamak, kiraya vermek; amacın gerçekleştirilmesi için gerek görülmesi durumunda vakıf kurmak, federasyon kurmak veya kurulu bir federasyona katılmak, plastik sanatlar alanında aynı amaç ve konularda faaliyet gösteren diğer derneklerle birlikte Güzel Sanatlar ve Tasarım Dernekleri Federasyonu kurmak, kuruluşuna katılmak ve yönetim kuruluna temsilci tayin etme yönünde çalışmalar yapmak; uluslararası faaliyette bulunmak, yurt dışındaki dernek veya kuruluşlara üye olmak ve bu kuruluşlarla proje bazında ortak çalışmalar yapmak veya yardımlaşmak; amacın gerçekleştirilmesi için gerek görülmesi halinde, 5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanlarına giren konularda ortak projeler yürütmek; gerekli görülen yerlerde dernek faaliyetlerini yürütmek amacıyla temsilcilikler açmak; derneğin amacı ile ilgisi bulunan ve kanunlarla yasaklanmayan alanlarda, diğer derneklerle veya vakıf, sendika ve benzeri sivil toplum kuruluşlarıyla ortak bir amacı gerçekleştirmek için plâtformlar oluşturmak; güzel sanatlar ve tasarım alanlarında eğitim veren lise ve üniversitelere özel yetenek sınavlarının iyileştirilmesiyle alakalı danışmanlık-bilirkişilik yapmak, ilgili mercilere görüş ve önerilerde bulunmak; güzel sanatlar ve tasarım alanlarında eğitim veren lise ve üniversitelerin öğrenci, öğretmen, akademisyen ve personellerinin yaşaması muhtemel mağduriyetlerinin giderilmesi için gerekli girişimlerde bulunmak ve çözüm üretilmesine katkı sağlamak; güzel sanatlar ve tasarım alanlarında eğitim veren Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı kurs vb. kurum ve kuruluşlar ile işbirliği sağlayarak eğitim kalitelerini artırmak, danışmanlık yapmak ve sosyal etkinlikler düzenlemek" hususlarına yer verilerek, sanat ve tasarım alanlarında yurt içinde ve yurt dışında faaliyet göstereceği belirtilmiştir.
Uyuşmazlıkta; davacı Derneğin ana amacının sanat ve tasarım alanında olduğu dikkate alındığında; davacı Derneğin, çalışma konuları ve faaliyet alanları ile dava konusu edilen kararın Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama programlarına ilişkin olarak güncel, kişisel ve meşru bir menfaat ilişkisinin bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu kararın Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama programlarına ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı kararın; Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım programları yönünden yapılan inceleme:
Dairemizin 01/12/2021 tarih ve E:2019/10278, K:2021/5856 sayılı kararıyla; Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım programlarının merkezi yerleştirme sınavına tabi tutulmasına ilişkin kararın iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan Kararın temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 16/01/2023 tarih ve E:2022/1063, K:2023/4 sayılı kararıyla temyiz başvurusunun reddedildiği, böylelikle anılan programlara ilişkin olarak verilen iptal kararlarının kesinleştiği görülmektedir.
Bu durumda; çizgi film (animasyon), grafik, grafik resimleme ve baskı, grafik tasarım programlarına karşı açılan davada verilen iptal kararının kesinleştiği, dolayısıyla anılan programlara ilişkin olarak davanın konusuz kaldığı ve esasının incelenemeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı kararın; Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı programları yönünden yapılan inceleme:
İdareler, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmet etkinliğinin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahiptirler. Kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara ayak uydurmak ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunduğu hususunda kuşku bulunmamaktadır.
İdareye tanınan bu takdir yetkisinin, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmeyeceği açık olmakla birlikte, takdir yetkisinin yargısal denetimi, bu yetkinin hukuka, eşitlik ilkesine ve kamu yararına uygun olup olmadığı ile sınırlıdır.
Dava konusu düzenleme ile Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı programlarına sadece merkezi yerleştirme sınavı ile öğrenci alınacağının belirtilmesine karşın bu alanların hayal gücü, çizim yeteneği ve görsel algıya dayalı bölümler olduğu, soyut düşünceyi somuta aktarma becerisinin bu alanlar için oldukça önemli olduğu, bölümlerin amacının teorik ve pratik bilgiyi görsel bir sistem içinde sunan ve soruna yapacağı tasarım ile çözüm getiren tasarımcılar yetiştirmek olduğu, merkezi sınav yoluyla yapılacak sınavda ilgili alanın nitelik yönünden de zayıflayacağı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu kararın Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı programlarına ilişkin kısmında hukuka ve mevzuata uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- Dava konusu ... tarih ve ... sayılı kararın;
a) Rekreasyon, Spor Bilimleri, Spor Yöneticiliği, Tekstil, Tekstil Geliştirme ve Pazarlama programları yönünden davanın EHLİYET YÖNÜNDEN REDDİNE,
b) Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım programları yönünden konusu kalmayan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
c) Moda Giyim Tasarımı, Moda Tasarımı, Moda ve Tekstil Tasarımı, Tekstil Tasarımı, Tekstil ve Moda Tasarımı programları yönünden dava konusu işlemin İPTALİNE,
2- Dava kısmen ehliyet yönünden ret, kısmen karar verilmesine yer olmadığına, kısmen iptal ile sonuçlandığından ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ... -TL yargılama giderinin haklılık oranına göre ... -TL'sinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, kalan ... -TL'sinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3- Davacı Derneği temsilen duruşmaya katılan olmadığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmasız işler için belirlenen ... -TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, duruşmalı işler için belirlenen ... -TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4- Posta gideri avansından varsa artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5- Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere,
24/04/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.