T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/2354
Karar No : 2024/837
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir İli, Torbalı İlçesi, … Mahallesi, … ada, …, … ve … parsel sayılı taşınmazların kat adedinin yükseltilmesine dair plan değişikliği başvurusunun reddine ilişkin Torbalı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün … tarihli ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının maliki olduğu … ada …, … ve … sayılı parsellerin, Torbalı Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında "Konut Alanı, Taks:0.30, Kaks:0.90, ayrık nizam 3 Kat" olarak düzenlendiği, davacının herhangi bir plan tadilatı dosyası hazırlatıp davalı idareye sunmadan komşu parsellerin kat adetlerinin 5,7 ve 9 kat olduğundan bahisle taşınmazlarının kat adedinin yükseltilmesini talep ettiği, davacının talebinin plan tadilat başvurusu niteliğinde bir talep olmadığı, davacının başvurusuna Torbalı Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce verilen cevapta, yürürlükte bulunan uygulama imar planında söz konusu parsellerin "Ayrık Nizam 3 Kat" olarak belirlendiği, imar mevzuatına göre parsel bazında kat artırımı yapılmasının mümkün olmadığının belirtildiği, kat yükseltme talebinin İzmir Büyükşehir Belediyesince yapılacak olan Torbalı Merkez 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planının onaylanmasını takiben yapılacak 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının hazırlık çalışmalarında değerlendirileceğinin bildirildiği dikkate alındığında, davacının kat yükseltme talebinin, davalı idarece yürürlükte bulunan mevcut 1/1000 ölçekli uygulama imar planında getirilen yapılaşma koşullarına göre değerlendirilerek reddedildiği anlaşıldığından, davacının maliki olduğu parsellere komşu parsellerdeki emsalleri gibi yapılaşma izni verilmesi yönündeki başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuat hükümlerine aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu olayda, davacının taşınmazına komşu parsellerin yapılaşma koşulları/ kat yükseklikleri daha fazla iken davacı taşınmazının yapılaşma koşulları/kat yüksekliğinin düşük olmasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu, dava konusu işlemin hukuki bir dayanağının olmadığı belirtilerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
İzmir İli, Torbalı İlçesi, … Mahallesi, … ada, …, … ve … parsel sayılı taşınmazların Torbalı Belediye Başkanlığının … tarih ve … sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında, konut alanı kullanımında kaldığı, yapılaşma koşullarının; Taks:0.30, Kaks:0.90, Ayrık Nizam 3 kat olarak düzenlendiği, davacı tarafından; çevre yapılarda kat adedinin 5 ila 9 kat arası olduğu, yalnızca kendi parselinin 3 kat yapılaşma koşuluna sahip olduğu belirtilerek dava konusu parsellere emsallerine uygun olarak yapılaşma izni verilmesi talebiyle 23/08/2016 tarihinde davalı Torbalı Belediye Başkanlığına başvuruda bulunulduğu, … tarih ve … sayılı Torbalı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü işlemi ile münferit olarak parsellerin kat adetlerinin artırılmasının mümkün olmadığı, İzmir Büyükşehir Belediyesince yapılacak olan Torbalı Merkez 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planının onaylanmasını takiben Belediyelerince yürütülecek olan Torbalı Merkez 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı çalışmalarında kat yükseltilmesi talebinin değerlendirileceği belirtilerek davacı talebinin reddi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
İşlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan şekliyle 3194 sayılı İmar Kanununun "Planların Hazırlanması ve Yürürlüğe Konulması" başlıklı 8. maddesinde; "Planların hazırlanmasında ve yürürlüğe konulmasında aşağıda belirtilen esaslara uyulur...b) İmar Planları; Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planı'ndan meydana gelir. Mevcut ise Bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren Belediye Başkanlığı’nca tespit edilen ilan yerlerinde bir ay süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edebilir. Belediye Başkanlığı'nca Belediye Meclisi'ne gönderilen itirazlar ve planları Belediye Meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar. Belediye ve mücavir alan dışında kalan yerlerde yapılacak planlar valilik veya ilgilisince yapılır veya yaptırılır. Valilikçe uygun görüldüğü takdirde onaylanarak yürürlüğe girer. Onay tarihinden itibaren valilikçe tespit edilen ilan yerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. İtirazlar valiliğe yapılır, valilik itirazları ve planları onbeş gün içerisinde inceleyerek kesin karara bağlar. Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir." hükmüne yer verilmiştir
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Belirli ölçütlere göre hazırlanan imar planlarının, zamanla planlanan alandaki koşulların zorunlu kıldığı şekilde ve kanundaki usullere uygun olarak değiştirilmesi mümkündür. Bu değişikliklerin de ilgili idarelerin hangi organ ve mercilerince karara bağlanacağının kanunla belirlenmesi gerekir.
Yukarıda yer verilen Kanun hükümlerine göre imar planı, imar planı revizyonu ve imar planı değişlikliklerini onaylama yetkisi belediye meclisine ait olduğundan, belediyelere yapılan imar planı değişikliği tekliflerinin karara bağlanmak üzere belediye meclisine sunulması gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından; 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ayrık nizam 3 kat yapılaşma koşuluna sahip dava konusu taşınmazların, çevre yapılarda kat yüksekliğinin 5 ila 9 kat arası olduğu, yalnızca kendi parselinin 3 kat yapılaşma koşuluna sahip olduğu belirtilerek dava konusu parsellere emsallerine uygun olarak yapılaşma izni verilmesi talebiyle yaptığı plan değişikliği başvurusunun, … tarih ve … sayılı Torbalı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü işlemi ile münferit olarak parsellerin kat adetlerinin artırılmasının mümkün olmadığı gereçesiyle reddildiği görülmüştür.
Bu durumda; yukarıda belirtilen mevzuat hükmü uyarınca; davacının mülkiyetindeki taşınmaza yönelik yaptığı başvurunun plan değişikliği niteliğinde bir başvuru olduğu, imar planı değişikliğiyle ilgili talebin ise, şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı yönünden uygun olup olmadığı konusunda yetki ve usulde paralellik ilkesi gereğince bu konuda karar verme yetkisini haiz belediye meclisince değerlendirilerek karara bağlanması gerekirken, bu usul izlenmeden belediye meclisine sunulmaksızın Torbalı Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından reddedilmesine ilişkin işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin Mahkeme Kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 13/02/2024 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.