Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2020/2381 E. , 2021/3469 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/2381
Karar No : 2021/3469
DAVACI : …
DAVALI : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU : Dava; 16/06/2012 günlü, 28325 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin iptali istemiyle açılmıştır.
YARGILAMA SÜRECİ :
İşbu davada, Danıştay İkinci Dairesinin 27/03/2018 günlü, E:2016/7197, K:2018/1998 sayılı kararı ile dava konusu Yönetmeliğin 19. ve 20. maddelerinin iptali istemi yönünden davanın reddine, Yönetmeliğin 19 ve 20. maddeleri dışındaki maddelerinin iptali istemi yönünden ise davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 18/06/2020 günlü, E:2018/3183, K:2020/1050 sayılı kararı ile Daire kararının, davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısmı onanmış, davanın reddine ilişkin kısmı ise; "...dava konusu Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin hukuki denetiminin, dayanağı olan 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ilgili hükümleri çerçevesinde yapılması gerekirken, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümleri esas alınmak suretiyle yapılan inceleme sonucu verilen temyize konu Daire kararının davanın reddine ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır." gerekçesiyle bozulmuş ve bu kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosya Danıştay İkinci Dairesine gönderilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI : A), B), C) ve Ç) grup başkanlıklarında görev yapan tüm vergi müfettişlerinin 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca yer değiştirmeye tabi olduğu ancak dava konusu Yönetmelik kapsamına sadece A) grubunda görev yapanların alındığı, diğerleri için ise ayrı bir yönetmelik çıkarılmadığı, dolayısıyla rotasyon dışında tutularak ayrıcalık sağlandığı,
2451 sayılı Kanun uyarınca atamaların müşterek kararla yapılması gerekirken, yer değiştirmenin görevlendirme usulü ile yapılması yolunu açan Yönetmeliğin, Anayasa'nın 124. maddesine aykırı olduğu, bu Yönetmeliğin kanuni dayanağının bulunmadığı,
Dava konusu Yönetmelik uyarınca, Bakan onayına dahi gerek olmaksızın, Başkan imzası ile görev yerinin değiştirilebileceği, sadece 27/2. madde uyarınca cezalandırılacak müfettişlerin Bakan onayı ile yerinin değiştirileceği, diğerlerinin ise Başkan onayı ile yer değiştireceği, bunun büyük bir çelişki olduğu,
Dava konusu Yönetmeliğin, Genel Yönetmeliğe aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI : Dava konusu kurallarda hukuka ve mevzuata aykırı bir yön bulunmadığı, davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46.maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarına karşı Danıştayda temyiz yoluna başvurulabileceği, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde; İdari Dava Daireleri Kurulunca idari dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen incelenebileceği öngörülmüştür.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından ,16/06/2012 tarih ve 28325 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay İkinci Dairesinin 27.03.2018 günlü, E:2016/7197, K:2018/1998 sayılı kararıyla; Yönetmeliğin 19. ve 20. maddelerini iptaline ilişkin istem yönünden davanın reddine, diğer maddeler yönünden ise davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiği, bu kararın temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 18.06.2020 gün ve E: 2018/3183, K:2020/1050 sayılı kararıyla davanın süre aşımından reddine ilişkin kısmının onandığı, reddine ilişkin kısmının ise dava konusu Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin hukuki denetiminin, dayanağı olan 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ilgili hükümleri çerçevesinde yapılarak yeniden karar verilmek üzere bozulduğu anlaşılmıştır.
178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye 649 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen "Vergi Denetim Kurulu Başkanlığında atama, yükselme ve yer değişikliği" başlıklı Ek 29. maddesinin altıncı, yedi sekizinci fıkralarında; "... Yeterlik sınavında başarılı olanlar Vergi Müfettişi olarak atanırlar. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen grup başkanlığında görev yapmakta iken Vergi Müfettişi olarak atananlardan yeterlik sınavındaki başarı sırasına göre en başarılı yüzde beşi, 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir. Yeterlik sınavına girmeye hak kazanamayanlar ile yeterlik sınavında başarılı olamayanlar ise Bakanlıkta derecelerine uygun memur kadrolarına atanırlar.
Yardımcılık dönemi dahil Vergi Müfettişi olarak en az on yıl çalışan, yeterlik sonrası dönemde en az üç yıl performans değerlendirmesine tabi tutulan ve yapılan performans değerlendirmelerinde başarılı olanlar, Vergi Başmüfettişi kadrolarına atanırlar. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen grup başkanlığında görev yapıp, bir takvim yılı içinde Vergi Başmüfettişi olarak atananlardan giriş sınavında alınan puanın yüzde onu, yeterlik sınavında alınan puanın yüzde yirmisi ve performans değerlendirmesine göre alınan puanın yüzde yetmişi esas alınarak yapılacak sıralamaya göre en başarılı yüzde beşi, izleyen yıl içinde 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir.
20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen grup başkanlıklarında görev yapan Vergi Müfettişleri bu grup başkanlıkları arasında görev yerleri bakımından yer değiştirmeye tabidir. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görev yapan Vergi Müfettişleri ise bu grup başkanlıkları arasında yer değiştirmeye tabidir." hükümlerine yer verilmiştir.
Aynı kararname eki kadro cetvelinde vergi müfettişi kadroları merkez teşkilatına ait kadrolar arasında sayılmış olup, davalı idarenin taşra teşkilatında vergi müfettişi kadrosu bulunmamaktadır.
Öte yandan, 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 29. maddesinin son fıkrasında yer alan yetkiye dayanılarak; vergi inceleme ve denetimlerinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesi, vergi kayıp ve kaçağına neden olan kayıtdışı ekonominin en aza indirilmesi ve böylelikle mükelleflerin vergiye gönüllü uyumunun artırılması maksadıyla, hizmetin gerekleri, liyakat ve kariyer esas alınarak, Vergi Müfettişlerinin bu Yönetmelikte belirtilen Grup Başkanlıklarında görevlendirilmelerini belirli kurallara bağlamak amacıyla hazırlanarak 16/06/2012 günlü, 28325 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliğin bütünü incelendiğinde de, vergi müfettişlerinin görev yerlerinin değiştirilmesi hususlarında "görevlendirme" ibaresi kullanılmıştır.
2451 sayılı Bakanlıklar ve Bağlı Kuruluşlarda Atama Usulüne İlişkin Kanun'un 2. maddesinde; "Bu Kanuna ekli (1) sayılı cetvelde gösterilen unvanları taşıyan görevlere Bakanlar Kurulu kararı ile, (2) sayılı cetvelde gösterilen unvanları taşıyan görevlere müşterek kararla atama yapılır. Bunların nakilleri ve görevden alınmaları da aynı usule göre olur." hükmü yer almış, anılan Kanun'un 2 sayılı cetvelinde Maliye Bakanlığı Vergi Müfettişlerine de yer verilmiştir.
Bu durumda, 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak çıkartılan Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliğinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 18/06/2020 günlü, E:2018/3183, K:2020/1050 sayılı bozma kararına uyularak, bozulan kısım yönünden Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlenip, dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
16/06/2012 günlü, 28325 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin, 27/09/2019 günlü, 30901 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Vergi Müfettişlerinin Görev Yerlerinin Belirlenmesine Dair Yönetmelik'in 18. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı, dolayısıyla davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, davacının iptalini talep ettiği düzenlemeler yürürlükte olmadığından, anılan düzenlemenin iptaline ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 19 ve 20. maddelerinin iptali istemi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA;
2. Dava sonuç olarak, kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen davanın süre aşımı nedeniyle reddi kararı ile sonuçlandığından, ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre yarısı olan …-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, …-TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
3. Bakılan davanın, kesinleşen kısmı için davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedildiğinden, bu aşamada yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesine;
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 14/10/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Yargısal denetimden amaç "hukuka uygunluk" denetimi olduğuna ve yargısal denetim de işlemin kurulduğu tarih itibarıyla gerçekleştiğine göre, dava konusu düzenleyici işlemin hukuka uygunluğunun denetlenerek bir karar verilmesi ve tarafların davadaki haklılık durumu belirlendikten sonra yargılama giderleri yönünden hüküm tesisi gerekmekte iken, dava konusu düzenleyici işlemden sonra yürürlüğe giren Yönetmelik ile dava konusu Yönetmelik'in yürürlükten kaldırılması nedeniyle davanın konusuz kaldığından bahisle, karar verilmesine yer olmadığına ve yargılama giderinin yarısının davalı idareden alınarak davacıya verilmesine yönelik olarak verilen karara katılmıyorum.