Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/2644 E. , 2022/3266 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/2644
Karar No : 2022/3266
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL) S.S. ... Otobüsleri Motorlu Taşıyıcılar Koop.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : S.S. ... Motorlu Taşıyıcılar Koop.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı kooperatif tarafından, kooperatif üyesi 30 kişiye Çerkezköy-Çorlu-Tekirdağ(Süleymanpaşa) güzergahında yolcu taşımacılığı izni verilmesi ve D1 ve D2 yetki belgesi ile ilçeden ilçeye yolcu taşımacılığı yapan araçların faaliyetinin durdurulmasına yönelik yapılan başvurunun reddine dair Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlığın, davacı kooperatif tarafından Çerkezköy-Süleymanpaşa güzergahında taşımacılık yapmak amacıyla 2012 yılında İlçe Trafik Komisyonuna yaptığı başvuru üzerine başlayan süreçte Danıştay 15. Dairesinin 12/09/2017 tarih ve K:2017/4363 sayılı kararında belirtilen gerekçe doğrultusunda anılan güzergahta taşımcalık ihtiyacının olup olmadığı hususunundan kaynaklandığı; davalı idarenin kendi bünyesinde bulunan birimlerin temsilcisinden oluşturulmuş çalışma grubu tarafından hazırlanan raporda; anılan güzergahta yolcu taşımacılığına ihtiyaç duyulduğunun ayrıntılı şekilde ortaya konulmasına rağmen davacı kooperatifin dava konusu talebinin herhangi bir gerekçe gösterilmeden reddedildiği; bu durumda, 5216 sayılı Kanun kapsamında Büyükşehir Belediye sınırları içerisinde ulaşım, toplu taşıma ve trafik mevzuatının Büyükşehir Belediyesine verdiği yetkiler doğrultusunda uygulamaya yönelik her türlü yönlendirici kararları almak, görüş oluşturmak ve uygulamak; görev yetki ve sorumluluk olarak UKOME'ye verilmiş olsa da bu yetki mutlak olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak kullanılması gerektiği, nitekim yukarıda aktarılan rapordan da anlaşılacağı üzere anılan güzergahta ihtiyaç bulunduğunun tespit edilmiş olması karşısında davacı kooperatifin talebinin gerekçe göstermeksizin reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu Mahkeme kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davalı idare tarafından; davacı kooperatifin dava konusu güzergahta toplu taşımacılık yapabilmesine yönelik olarak alınmış bir il trafik komisyonu kararı bulunmadığından Büyükşehir Belediyesi Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği'nin 29. Maddesi kapsamında kazanılmış bir hakkı bulunmadığı, 5393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca toplu ulaşım ve taşıma hizmetlerinin ancak ihale yoluyla üçüncü kişilere gördürülebileceği, idari işlem niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği belirtilerek temyiz konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idare yanında müdahil tarafından ise; davacı kooperatifin başvuru zamanında geçerli mevzuata göre sonuçlanmış herhangi bir kazanılmış hakkı olmadığı, davacının taşımacılık faaliyetinde bulunmak için gerekli şartları taşıyıp taşımadığının belirsiz olduğu, talep edilen güzergah üzerinde ihtiyaç olup olmadığının doğru tespit edilmediği gerekçesiyle verilen iptal kararlarının davacıya taşımacılık hakkı verilmesi şeklinde yorumlanamayacağı, konuyla ilgili bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca müdahilin duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan; davacı kooperatifin Çerkezköy-Tekirdağ arasında 30 araçla yolcu taşımak için güzergah izni verilmesi isteminin reddine ilişkin ... gün ve ... sayılı İl Trafik Komisyonu kararının iptali istemiyle açılan dava ile başlayan hukuki süreç neticesinde idarece uyuşmazlık konusu güzergahta ihtiyaç olup olmadığı yönünde bir araştırma yapılması gerektiği yönünden verilen iptal kararı üzerine tesis edilen dava konusu işlem hakkında idarece yapılan araştırma sonucunda ihtiyaç olduğu ortaya çıkmasına rağmen davacının talebinin gerekçesiz olarak reddedilemeyeceği gerekçesiyle verilen iptal kararının davacı kooperatif yönünden doğrudan taşımacılık hakkı doğurmayacağı açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda yer verilen açıklama ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmediğinden kullanılmayan ...-TL yürütmenin durdurulması harcının istemi hâlinde davalı idareye iadesine, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. Kesin olarak, 29/04/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.