Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/30 E. , 2021/3168 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/30
Karar No:2021/3168
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Kimya Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansıyla faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, piyasa faaliyetinde jet yakıtının amaç dışı kullanımına sebebiyet vermek suretiyle, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 4. maddesinin 3. fıkrası ile Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 18. maddesinin 5. fıkrasına aykırı davranıldığından bahisle ihlâl tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 339.814,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Petrol Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararı ile bu kararın bildirimine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin dağıtıcı lisansı kapsamında faaliyet gösterdiği ve … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile iptal edilene kadar … tarih ve … sayılı ihrakiye teslim lisansına sahip olduğu, iptal edilen bu lisans kapsamında faaliyet göstermekte iken, "… Mah., … Cad., … Ada, … Blok, No:… …/…" adresine gitmesi gereken yakıtını "… Karayolu, ... km, … Mevkii-…" adresinde faaliyet gösteren bir akaryakıt istasyonuna boşaltıldığı hususunun sabit olduğu, ihrakiye teslimi lisans sahiplerinin piyasada ihrakiyenin deniz ve hava taşıtlarına ikmal edilmesi veya diğer ihrakiye teslimi lisans sahibi tüzel kişilere ikmali işi ile iştigal edebilecekleri, ihrakiye teslim lisansı sahibi olduğu dönemde davacının, satın aldığı ihrakiyeyi, ihrakiye teslimi konusunda lisanslandırılmamış … Havacılık Den. İnş. San. Tic. A.Ş.'ye teslim ettiği, bu hâliyle adı geçen şirket tarafından ihrakiyenin ikmaline ilişkin iş ve işlemlerden sorumlu olacağı, olayda, ihrakiyenin hava taşıtlarına ikmal edilmediği ve … Grup Akaryakıt Nakliyat Tar. ve Hay. Koz. San. Tic. Ltd. Şti.'ye ait akaryakıt istasyonuna boşaltıldığı hususunun sabit olduğu anlaşıldığından, davacının eylemine uyan fiilin karşılığı olarak 339.814,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce, Dairemizin … tarih ve E:…, K:… sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 5. maddesinde 26/09/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun zaman bakımından uygulamaya ilişkin hükümlerinin kabahatler bakımından da uygulanacağı, kabahatler karşılığında öngörülen idarî yaptırımlara ilişkin kararların yerine getirilmesi bakımından ise derhâl uygulama kuralının geçerli olduğunun belirtildiği, bu madde ile atıf yapılan 5237 sayılı Kanun'un 7. maddesinin ikinci fıkrasında, suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanunun uygulanacağı ve infaz olunacağının kurala bağlandığı, "Suçta ve cezada kanunilik ilkesi"nin, hem Anayasa'da hem de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde güvence altına alınmış temel bir ilke olduğu, idarî yaptırımlar bakımından da ceza verilmesinin dayanağı kuralın yürürlükten kaldırılması veya lehe düzenleme yapılması yoluyla ortaya çıkan yeni hukukî durumun dikkate alınması gerektiği, bu itibarla, davacı şirkete "4. madde hükümlerinin ihlâli" nedeniyle 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca idarî para cezası uygulanmasından sonra, 11/04/2013 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikle yeniden düzenlenen 19. maddede, "4. madde hükümlerinin ihlâli" hâlinde idarî para cezası verileceğine ilişkin düzenlemenin yer almadığı, isnat edilen fiil nedeniyle Kurul tarafından bu maddeye dayanılarak idarî para cezası verilemeyeceği dikkate alındığında, fiil tarihinden sonra oluşan ve davacı açısından lehe olan bu hukukî durum karşısında ve lehe olan kanun hükmünün geriye yürümesi ilkesi çerçevesinde, dava konusu Kurul kararında ve bildirim işleminde hukuki isabet bulunmadığı soncuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın kaldırılmasına, 2577 sayılı Kanun'un değişik 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinde yapılan değişikliğin davacı lehine bir düzenleme ihtiva etmediği, eski düzenlemede 4. maddeye aykırılığın bütün olarak idarî para cezasına konu edildiği; yeni düzenlemede 4. madde bir bütün olarak değerlendirilmese de 4. maddenin fıkraları ve fıkraların bentleri ayrı ayrı değerlendirilerek farklı miktarlarda cezalara konu edildiği, davacının eyleminin aykırılık olmaktan çıkarılmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile dava konusu işlemin iptali yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
4.Davalı idare harçtan muaf olduğundan, temyiz aşamasında yatırılan toplam …-TL harcın istemi hâlinde davalıya iadesine,
5.Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
6.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 05/10/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.