Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2020/3086 E. , 2021/4387 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/3086
Karar No : 2021/4387
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ...Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi uyarınca sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacının, 2017 yılı hizmet sözleşmesinin tek taraflı feshine ilişkin ...tarih ve E....sayılı işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı mali haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; dosyada mevcut belgelerin mevzuat hükümleriyle birlikte değerlendirilmesi neticesinde, davacının soruşturma raporu ve ekleri ile sübuta eren fiillerinin, Tip Hizmet Sözleşmesinin, sözleşmenin idarece feshini gerektiren 13. maddesinin (a) bendinin 10. ve 14. alt bentlerinde yer verilen hükümler kapsamına girdiği anlaşıldığından, anılan sözleşme hükümleri uyarınca sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; davacı hakkında yapılan soruşturma sonucunda tespit edilen üzerine atılı eylemler, 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) ve (j) alt bentleri kapsamında olduğundan, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması gerekmekle birlikte, sözleşmeli personel olması nedeniyle 2017 yılı Tip Sözleşmesinin 13. maddesinin (a) bendinin (10) ve (14) numaralı alt bentleri uyarınca sözleşme feshi cezasının uygulandığının anlaşıldığı; disiplin cezası şeklinde tesis edilen dava konusu işlemi tesis eden Eğitim Ataşesi ile davacı arasındaki şikayet ve soruşturmalar göz önüne alındığında, ilgililer arasında husumet bulunduğunun açık olduğu, bu durumda, Eğitim Ataşesi tarafından tesis edilen işlemde objektiflik ve tarafsızlık ilkesine uygun hareket edildiğinden söz edilemeyeceğinden, disiplin cezası niteliğindeki davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu sözleşme feshi işleminin, Tip Hizmet Sözleşmesi ile idareye tanınan takdir yetkisi içerisinde hukuka uygun şekilde tesis edildiği belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
...Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacı hakkında, gerek eğitim ataşesine gerekse yurt dışında yaşayan bir Türk iş kadınına karşı gerçek dışı ve haksız itham, söylem ve davranışlarda bulunduğuna yönelik şikayet dilekçeleri üzerine açılan soruşturma neticesinde, üzerine atılı fiillerin sübuta erdiği sonucuna ulaşıldığı ve bu fiillerin, 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" ve (j) alt bendinde yer alan "Yurt dışında Devletin itibarını düşürecek veya görev haysiyetini zedeleyecek tutum ve davranışlarda bulunmak" hükümleri kapsamında Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektirmekle birlikte, aynı zamanda 2017 yılı Tip Hizmet Sözleşmesinin 13. maddesinin (a) bendinin (10) numaralı alt bendinde yer alan "Kurumun itibarını veya görev haysiyetini zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunmak" ve (14) numaralı alt bendinde yer alan "Kurum mensuplarına ve iş sahiplerine karşı görev adabı veya disipliniyle bağdaşmayan davranışlarda bulunmak, iş sahipleriyle bu türden ilişkiler içine girdiği belirlenmek" hükümleri kapsamına girdiği belirtilmek suretiyle, 24/04/2017 tarihli işlem ile sözleşmesinin tek taraflı feshedilmesi üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın "Sözleşmenin feshi" başlıklı ek 6. maddesinde; " (Ek:22/11/2010-2010/1169) Personelin;
a) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması,
b) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini sonradan kaybetmesi,
c) Sözleşme dönemi içerisinde mazeretsiz ve kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi,
ç) .....
d) Hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmaması,
e) Bir proje kapsamında işe alınması durumunda istihdam edildiği projenin tamamının veya proje bölümlerinin sözleşmede öngörülen süreden önce tamamlanması,
f) (Ek: 20/02/2017-2017/9949) Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olması, bu örgütlere yardım etmesi, kamu imkan ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanması ya da kullandırması, bu örgütlerin propagandasını yapması,
hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşmesi tek taraflı feshedilir.
Personel; kendi isteği ile bir ay önceden haber vermek koşuluyla veya Ek 1 inci maddenin dördüncü fıkrasının (b) ve (c) bendi uyarınca sözleşmeyi tek taraflı feshedebilir.
Hizmet sözleşmesi, ölüm ve 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sayılan hallerde kendiliğinden sona erer." hükmü yer almaktadır.
2017 yılı Tip Hizmet Sözleşmesinin 13. maddesinin (a) bendinin (10) numaralı alt bendinde, "Kurumun itibarını veya görev haysiyetini zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunmak" ; (14) numaralı alt bendinde, "Kurum mensuplarına ve iş sahiplerine karşı görev adabı veya disipliniyle bağdaşmayan davranışlarda bulunmak, iş sahipleriyle bu türden ilişkiler içine girdiği belirlenmek" fiilleri sözleşmenin tek taraflı feshini gerektiren fiil ve haller olarak düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dava ve soruşturma dosyasının incelenmesinden; 2011 yılından itibaren Karlsruhe Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi uyarınca sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacı hakkında, 2017 yılında, "eğitim ataşesine ve yurt dışında yaşayan bir Türk iş kadınına yönelik gerçek dışı ve haksız itham, söylem ve davranışlarda bulunduğu", "görevini mevzuata uygun olarak yapmadığı, üstlerine karşı uygunsuz tavır ve davranışlar sergilediği, kurumun itibarını zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunduğu" iddialarıyla inceleme ve soruşturmalar yapıldığı, düzenlenen inceleme - soruşturma raporları neticesinde, üzerine atılı fiillerin sübuta erdiği ve Tip Hizmet Sözleşmesi hükümleri uyarınca sözleşmesinin tek taraflı olarak feshedilmesini gerektirdiği sonucuna ulaşılarak, 24/04/2017 tarihinde, ayrı ayrı tesis edilen E....ve E....sayılı işlemlerle iki kez sözleşmesinin feshi yoluna gidildiği, davacının da bu işlemlere karşı .... İdare Mahkemesinin E:...ve E:...sayılarına kayden iki ayrı dava açtığı anlaşılmaktadır.
Tip Hizmet Sözleşmesi hükümleri çerçevesinde tesis edilen sözleşme feshi işlemi, bir disiplin cezası niteliğinde olmadığından, aynı yıl hizmet sözleşmesinin, sözleşme feshine neden olan bir den fazla sebep / fiil bulunduğundan bahisle, her bir fiil için ayrı ayrı sözleşme feshi yoluna gidilmesi mümkün olmayıp, idareyi hizmet sözleşmesinin feshine götüren sebeplerin bir bütün olarak değerlendirilmesi ve bu çerçevede sözleşme feshinin hukukiliğinin irdelenmesi gerekmektedir.
Bu durumda; davacının 2017 yılı hizmet sözleşmesinin feshine ilişkin işlemler ve bu işlemlere karşı açılmış olan davaların birbiriyle bağlantılı olarak incelenerek, davacının hizmet sözleşmesinin feshinin hukuka uygun olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiğinden, dava konusu sözleşme feshi işlemini, disiplin cezası niteliğinde tesis edildiğinden hareketle, disiplin hukuku çerçevesinde irdeleyen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile "dava konusu işlemin iptali, yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi" yolundaki temyize konu ...Bölge Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 01/07/2021 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.