Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/3238 E. , 2022/1326 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/3238
Karar No : 2022/1326
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Trabzon Polis Meslek Eğitim Merkezinde (POMEM) öğrenci adayı olan davacının POMEM öğrencisi olamayacağına dair sağlık kurulu raporu doğrultusunda ilişiğinin kesilmesine dair Polis Akademisi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemidir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; sevk edildiği Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi sağlık kurulu'nca, hakkında "Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrencisi Olamaz" şeklinde verilen rapor ile Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde aranan şartları taşımadığı anlaşılan davacının, ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; davacının Ankara Şehir Hastanesine sevk edildiği, anılan hastane tarafından dosyaya sunulan … tarihli ve … sayılı sağlık kurulu raporunda davacının sağlık durumunun Yönetmeliğin Ek-3-IV-A maddesine uygun olmadığı, POMEM öğrencisi olamayacağı yönünde karar verildiğinin görüldüğü, öte yandan, "keratokonus" hastalığına, 29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin Ek-3-7-B-6-ç maddesinde yer verildiği, davacıya konulan teşhisin anılan hüküm uyarınca da öğrenciliğe engel olduğu dikkate alınarak ve yeniden sağlık kurulu raporu aldırılmasına gerek görülmeyerek, istinaf başvurusuna konu … İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı vekili tarafından, müvekkilinin ilişiğinin "keratokonus" rahatsızlığı nedeniyle kesildiği, hakem hastane raporlarında müvekkilinde bu rahatsızlığın olmadığının tespit edildiği buna rağmen verilen olumsuz raporlar esas alınarak verilen karar da hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan … Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı hakkında geçici kaydı yapıldıktan sonra mevzuat gereği sevk edildiği Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nce düzenlenen sağlık kurulu raporunda; "göz hanesinde: Santralde 0,5X1 mm korneal oposite, sol gözde korneal Keratokonus sağ:10/10 )0,0-1,50 180) sol:7/10 (-1,75 -2,75 15), teşhis hanesinde: Sol Gözde Keratokonus, Karar Hanesinde: POMEM Öğrencisi Olamaz" şeklinde karar verildiği anlaşıldığından, davacının mevcut sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-7-A maddesinde öngörülen sağlık şartlarını taşımadığı gerekçesiyle Trabzon Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünden ilişiğinin kesilmesine dair Polis Akademesi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin "Geçici Kayıt" başlıklı 17. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında; POMEM’lere, kesin başarı listesine göre planlanmış asıl adayların geçici kayıtları yapılır. Geçici kayıtları yapılan adayların sağlık kurulu raporları incelenmek üzere Sosyal Hizmetler ve Sağlık Daire Başkanlığı'na gönderilir. İlgili daire başkanlığı inceleme sonucuna göre raporunda eksiklik görülen adayların eksikliklerini tamamlatır. Gerekirse öğrenciyi yeniden muayene edebilir veya ettirebilir. Sağlık Yönetmeliğine göre POMEM öğrencisi olup olamayacağına ilişkin karar verir ve bu kararı, gereği yapılmak üzere Başkanlığa bildirir. Sosyal Hizmetler ve Sağlık Daire Başkanlığı'nca “Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verilen adayların ilişikleri, Başkanlık onayı ile kesilir ve POMEM’lere gereği yapılmak üzere bildirilir. hükümlerine yer verilmiştir.
04/08/2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-IV-A maddesinde;
"Görme ve diskromotopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez.
1) Bu siteme ait konjenital anomali, kronik ve ilerleyici hastalığı bulunmayacaktır.
2) İshiara kitabı ile yapılan muayenede parsiyel veya total diskromatopsi (renk körlüğü) bulunmayacaktır.
3) Göz ve göz ekleri tam ve sağlam olacaktır.
4) Göz ve göz eklerine ait eşkal belirleyici kalıcı sekel bulunmayacaktır.
5) Polis Kolejine alınacak öğrencilerde; görme her iki gözde ayrı ayrı ihtilafsız tam olacaktır.
6) Polis Meslek Yüksek Okuluna alınacak öğrencilerde; görme her iki gözde ayrı ayrı myoplarda; (sferik + silendirik) – 1 Diyoptri ve hipermetroplarda + 1 Diyoptriyi geçemez. Mixt astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır. Düzeltmeden sonra sadece gözlerden birinin görme gücü en az 7/10 ve her iki gözde görme güçleri toplamı en az 16/20 olmak zorundadır. Gözlük camı veya lens ile yapılan tashihtir.
7) Güvenlik Bilimleri Fakültesi, Fakülte ve Yüksek Okul lisans programı ile polis meslek eğitim merkezi müdürlüğüne alınacak öğrencilerde refraksiyon kusuru her iki gözde ayrı ayrı myoplarda; (sferik + silendirik) – 2 Diyoptri ve hipermetroplarda + 1 Diyoptriyi geçemez. Mixt astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır. Düzeltmeden önce sonra sadece gözlerden birinin görme gücü en az 7/10 ve her iki gözde görme güçleri toplamı en az 16/20 olmak zorundadır. Gözlük camı veya lens ile yapılan tashihtir." hükmü, Ek-3-IV-B-3 maddesinde; "Bir veya iki gözde santral görmeyi bozmayan pitozisler ve ameliyatları." hükmü yer almaktadır.
03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 28. maddesiyle; "04/08/2003 tarihli ve 25189 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır."
03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-7-A maddesinde;
"Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.
Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyri ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir.
B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir.
1) Görme ve diskromotopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez.
2) a) Parsiyel veya total diskromatopsi (renk körlüğü),
b) Retinitis pigmentoza (tavuk karası) ve diğer retina distrofileri,
c) Şaşılık, göz kapağı düşüklüğü, göz kaslarında ve sinirlerinde fonksiyon kaybı, nistagmus,
ç) Katarakt ve katarakt cerrahisi, psödofaki,
d) Reaksiyon göstermeyen, göz, göz ekleri ve orbita içi yabancı cisimler,
e) Keratokonus, glokom, retina patolojileri,
f) Üveit, korioretinit gibi göz ve göz eklerinin kronik enfeksiyonları,
öğrenciliğe engeldir.
3) Okullara alınacak öğrencilerde; görme her iki gözde ayrı ayrı miyoplarda; (sferik + silendirik) –2 diyoptriyi, hipermetroplarda + 1 diyoptriyi geçemez. Mikst astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır.
Düzeltmeden sonra her iki gözün görme güçleri toplamı en az 20'de 16 olmak zorundadır.
Düzeltmeden sonra gözlerden birinin görme gücü en az 10'da 7 olabilir, ancak bu durumda diğer gözün görme gücü düzeltmeden sonra 10'da 10 (tam) olmak zorundadır." hükümleri, Ek-3-7-B-4 maddesinde; "Bir veya iki gözde santral görmeyi bozmayan pitozisler" hükmü, Ek-3-7-B-8-c maddesinde; "Kornea, lens ve viterusun kesafetleri, göz tabakalarının çeşitli şekil bozuklukları, hastalıkları,sekellari, ekzoftalmiler ve keratokonus" hükmü yer almaktadır.
29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin eklerinde yapılan değişiklikle Ek-3-7-A maddesinde;
"Göz hastalıkları yönünden sağlam olacaktır."
Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet uygulamasıyla veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, tedavisiz şekilde remisyonda olsa dahi sürekli olarak kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.
Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyrini ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir.
B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir.
Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereği aday mevcut sağlık durumu ile değerlendirilir.
(1) Görme ve diskromatopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez.
(2) İzole, periferik ve noktasal olan katarakt sağlam kabul edilir. Periferik, yüzeysel ve küçük olan korneal nefelyonlar sağlam kabul edilir.
(3) Okullara alınacak öğrencilerde; refraksiyon kusuru sayısal değerlerinin toplamı, her iki gözde ayrı ayrı;
a) Miyoplarda (sferik + silendirik) –2 diyoptriyi geçemez.
b) Hipermetroplarda (sferik + silendirik) + 1 diyoptriyi geçemez.
c) Mikst astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır.
ç),Düzeltmeden sonra her iki gözün görme güçleri toplamı en az 20'de 16 olmak zorundadır.
d) Düzeltmeden sonra gözlerden birinin görme gücü en az 10'da 7 olabilir, ancak bu durumda diğer gözün görme gücü, düzeltmeden sonra 10'da 10 (tam) olmak zorundadır." hükmü, Ek-3-7-B-4 maddesinde; "Görmesi, tashihle A dilimi veya B dilimi kadar olan, bir veya iki gözde santral görmeyi etkileyen pitozisler." Ek-3-7-B-6-ç maddesinde; "Keratokonus" hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare Mahkemesince, davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-7-A maddesi uyarınca POMEM öğrencisi olup olamayacağı hususunda rapor hazırlanmak üzere hakem hastane olarak belirlenen Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne sevk edilmesi üzerine, anılan Hastanede yapılan muayene ve tetkikler sonucu düzenlenen … tarih ve … sayılı sağlık kurulu raporunun karar hanesinde; "Görme Keskinliği: Sağ:-1.00 x 180 ile tam Sol:-1.00 x 180 ile tam, Ön Segment/Sağ: Kornea Saydam, Sol:Kornea da Nefelyon, Fundus: Bilateral doğal, Bilateral topografi doğal, renkli görme hissi doğal, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği Ek-3-7-B-8-C' dilimine uyar, Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrencisi Olamaz" değerlendirmesine yer verildiği görülmüştür.
… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin 31/10/2019 tarihli ara kararı uyarınca, "davacının sol gözünde keratokonus görme azlığı hastalığı bulunup bulunmadığının ve bu hastalık bulunuyorsa bu durumun 04/08/2003 tarih ve 03/01/2018 tarihli Yönetmeliklerde yer alan hükümlere göre Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrenciliğine engel olup olmadığı hususunun tespiti" maksadıyla davacının sevk edildiği Ankara Şehir Hastanesince düzenlenen … tarih ve … sayılı sağlık kurulu raporunun göz hastalıkları hanesinde; "....bulgular sol gözde keratokonus lehine değildir" karar hanesinde; 03/01/2018 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği Ek-3-7-B-8-c ve Ek-3-7-B-4 maddelerine uyar. Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrencisi olamayacağı" yönünde tıbbı görüş belirtildiği görülmüştür. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince 04/08/2003 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'ne göre değerlendirme yapılması için anılan hastaneden ek rapor talep edilmesi üzerine hakem hastanece düzenlenen … tarih ve … sayılı ek sağlık kurulu raporunun karar hanesinde; "04/08/2003 tarihli mülga Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-IV-B-3' e göre POMEM öğrenicisi olamaz" ibaresine yer verilmiştir.
Dosyada yer alan sağlık kurulu raporlarının incelenmesinden, davacının ilişiğinin "keratokonus" rahatsızlığı nedeniyle kesildiği, ancak hakem hastane raporlarında bu rahatsızlığın tespit edilmediği, İdare Mahkemesi aşamasında aldırılan hakem hastane raporunda davacıda "korneal nefelyon" rahatsızlığının bulunduğu tespitine yer verildiği pitozis rahatsızlığından bahsedilmediği, … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi tarafından aldırılan hakem hastane raporunda ise, davacıda "korneal oposite ve pitozis" rahatsızlığının bulunduğu bu nedenle POMEM öğrencisi olamayacağının belirtildiği görülmüştür.
Bu durumda, davacının hakem hastaneye yeniden sevki yapılarak, yukarıda bahsedilen hakem hastane raporlarının teşhis hanesinde bulunan uyuşmazlığın giderilmesi ve durumunun Polis Meslek Eğitim Merkezine başvuru yaptığı dönemde ki 04/08/2003 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği, dava konusu işlemin tesis edildiği dönemde yürürlükte olan
03/01/2018 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği ve 29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikler çerçevesinde değerlendirilerek yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan … TL yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 02/03/2022 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.