T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/3296
Karar No : 2022/10688
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- (DAVACI) … Rekreasyon Turizm
Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : …
KARŞI TARAF : 1- …Rekreasyon Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.
2- …Belediye Başkanlığı - …
3- …
İSTEMİN ÖZETİ: İstanbul ili, Beşiktaş ilçesi, …Mahallesi, …pafta, …ada, …parsel sayılı taşınmaz üzerinde ruhsatsız yapılar yapıldığının, 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca düzenlenen …tarih ve …numaralı yapı tatil tutanağı ile tespit edildiğinden bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı şirkete 41.182,88-TL idari para cezası verilmesine ilişkin …tarih ve …sayılı Beşiktaş Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada; dava konusu encümen kararının 11.632,45-TL'lik kısmının iptali, 29.550,43 TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddi yolundaki …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararına karşı taraflarca yapılan istinaf başvurularının kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu encümen kararının 10.743,36-TL'lik kısmının iptali, 30.439,52-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının, Dairemiz kararının karşı oy gerekçesi doğrultusunda bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 06/12/2022 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY (X) :
Ceza sorumluluğunun şahsiliği ceza hukukunun temel ilkelerindendir. Cezaların şahsiliğinden amaç, bir kimsenin işlemediği bir fiilden dolayı cezalandırılamaması, başka bir anlatımla bir kimsenin başkasının fiilinden sorumlu tutulamamasıdır. Anayasa'nın 38. maddesinde idari ve adli cezalar arasında bir ayrım yapılmadığından idari para cezaları da bu maddede öngörülen ilkelere tabidir.
Cezaların şahsiliği ilkesi uyarınca; 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesine göre verilecek olan para cezasının ruhsatsız ya da ruhsata aykırı yapıyı fiilen yapan ya da yaptıran kişi adına, bir başka ifade ile yapı sahibi adına verilmesi gerekmektedir. Yapı sahibinin ise her zaman taşınmaz maliki ile aynı kişi olması zorunlu olmadığından ruhsatsız yapıyı yapan kişinin taşınmaz malikinden farklı bir kişi olduğunun anlaşılması durumunda, taşınmaz maliki adına değil yapıyı yapan adına para cezası verilmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; İstanbul ili, Beşiktaş ilçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmaz üzerinde ruhsatsız yapılar yapıldığının, 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca düzenlenen … tarih ve … numaralı yapı tatil tutanağı ile tespit edildiğinden bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı şirkete 41.182,88-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Beşiktaş Belediye Encümeni kararının tesis edildiği, bunun üzerine anılan encümen kararının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; İdare Mahkemesince yaptırılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda, dava konusu işlemin dayanağı yapı tatil tutanağı ile tespit edilen imalatların imar mevzuata aykırı olarak yapıldığı, tespit edilen hususların keşif günü yerinde yapılan inceleme neticesinde tespit edilen fiili durum ile uyumlu olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmekle birlikte; tespite konu "yüzme havuzu" ve "soyunma kabini" yapılmasına ilişkin imalatlara yönelik mimari projelerin, ... tarihli ve ... sayı ile onaylanmasına karşın, ruhsat işlemlerinin tamamlanmadığının belirtildiği; bununla birlikte, dava dosyasında yer alan … tarih, … yevmiye, … cilt ve … sahife numaralı tapu senedinin incelenmesinden; dava konusu taşınmazın tamamının mülkiyeti, dava dışı ... İnşaat Turizm Tarım Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait iken, ticaret şirketlerine ayni sermaye konulması işlemi nedeniyle, davacı … Rekreasyon Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına tescil edildiği; söz konusu iki şirketin farklı tüzel kişilikleri bulunduğu, bu bağlamda davacının malik olduğu tarihten önce yapıldığı sabit olan aykırılıklar nedeniyle 3194 sayılı Kanun'un 42. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, tespite konu imar mevzuatına aykırılıkları yapan … İnşaat Turizm Tarım Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına para cezası uygulanması gerekirken, davacı şirkete para cezası verilmesinde "cezaların şahsiliği ilkesi"ne ve hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmakta olup; dava konusu işlemin kısmen iptali, kısmen davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurularının kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu encümen kararının 10.743,36-TL'lik kısmının iptali, 30.439,52-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle, aksi yöndeki Dairemiz çoğunluk kararına katılmıyoruz.