Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/3604 E. , 2022/543 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/3604
Karar No : 2022/543
TAVZİH İSTEMİNİN REDDİNE İLİŞKİN KARAR
... vekili Av. ... tarafından, İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel nolu (geldisi ... ada ... parsel) yerde bulunan hazineye ait taşınmazın, 6292 sayılı Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca doğrudan satın alınması yolundaki 31/03/2017 tarihli başvurunun, zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle İstanbul Defterdarlığı Anadolu Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığı'na karşı açılan davada, dava konusu işlemin iptaline karar veren ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı istinaf başvurusunun reddine iliişkin kararının bozulması istemiyle yapılan temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması yolunda verilen Dairemizin 27.02.2020 tarih ve E:2019/314 K:2020/1321 sayılı kararında, tavzih yolu ile düzeltilmesine ilişkin dilekçesi incelendi.
Uyuşmazlıkta, İdare Mahkemesince taşınmaza ilişkin 6292 sayılı Kanunun 7. maddesi kapsamında bedelsiz iade başvurusunun bulunmadığı bildirildiği, bu halde, söz konusu parsele ilişkin bedelsiz iade talebi bulunmadığından, davacının hak sahipliğinin tespitiyle, talebinin değerlendirilmesi gerektiği, bu durumda; davalı idare tarafından, davacının kullanıcı sıfatı tespit edilerek, doğrudan satışa ilişkin yasada öngörülen süre içerisinde bir işlem tesis edilmediği görüldüğünden, davacının doğrudan satış başvurusunun zımnen reddedilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş olup, istinaf incelemesinde bölge idare mahkemesince istinaf başvurusunun reddine karar verildiği, anılan kararın temyiz edilmesi üzerine Dairemizce; E:2018/6966 sayılı dava dosyasında; geldisi ... sayılı parsel olan İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi ... ada ... parselin kullanıcısı olan dava dışı şahıslar tarafından, taşınmazın doğrudan satılması istemiyle yapılan başvurularının reddine yönelik işlem ile Maliye Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı iade taleplerinin kabulüne yönelik işlem ile bu işlemin gereğinin yapılması talimatını içeren İstanbul Valiliği'ne yazılan ... tarih ve ... sayılı işlemlerin iptali istemiyle açılan davada Dairemizin 27/12/2019 tarih ve K:2019/12840 sayılı kararı ile; iadesi talep edilen taşınmazların bulunduğu mevkii itibariyle hukuki niteliği ve iade talebinde bulunan şahısların tapu kayıtlarının geldisinde "malik" sıfatlarının araştırılarak açık ve net olarak hak sahibi olup olmadıkları ortaya konulmadan iade talep eden şahısların iade taleplerinin kabul edilmesinin yolunu açan iade taleplerinin kabulüne yönelik Maliye Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işlemin gereğinin yapılması talimatını içeren İstanbul Valiliği'ne yazılan ... tarih ve ... sayılı işlemlerin hukuka uygun olmadığı gerekçesiyle ...bul Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verildiğinden, satış talebinde bulunulan taşınmazlar hakkında iade talebi olup olmadığı, iade talebi varsa bunun Dairemizin 27/12/2019 tarih ve E:2018/6966, K:2019/12840 sayılı kararı göz önünde bulundurularak değerlendirilmesinden ve açılmış olan davaların sonuçlanmasından sonra, şayet iade talebi yok ise davacının satış için Yasa'da aranılan şartları taşıyıp taşımadığı incelendikten sonra bir karar verilmesi gerektiğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Dairemizce davacının talebi üzerine yapılan incelemede, İdare Mahkemesince uyuşmazlık konusu taşınmaza dair salt iade talebinde bulunulmaması nedeniyle davacının idarece hak sahipliğinin tespit edilerek satış talebinin değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; Dairemizin E:2018/6966 sayılı dava dosyasında Maliye Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı iade taleplerinin kabulüne yönelik işlem ile bu işlemin gereğinin yapılması talimatını içeren İstanbul Valiliği'ne yazılan ... tarih ve ... sayılı işlemlerin iptaline karar verilmesi sonucu çekişmeli taşınmazın geldisi olan ... ada ... parselin ifrazı sonucu meydana gelen ve iadesi ya da satışı talep edilen taşınmaz hisselerinin tapudaki geldisinde kadastro çalışmalarının yapıldığı yıllardaki ve hali hazırdaki hukuki statüsünün ve niteliğinin (2/B, orman veya muhafaza ormanı gibi) ortaya konulmadığı, iade talebinde bulunan şahısların ise tapu kayıtlarının geldisinde "malik" sıfatlarının araştırılarak hak sahibi olup olmadıkları açık ve net bir şekilde tespit edilmeden tesis edilen işlemler hukuka aykırı bulunarak iptaline karar verildiği, tavzihi talep edilen Dairemiz kararında da; davacının satış talebinin de bu doğrultuda değerlendirilerek iade talebinde bulunulmuş ise iade talebinde bulunan kişilerin hak sahipliğinin tapu kayıtlarının geldisinde "malik" sıfatlarının araştırılarak açık ve net olarak hak sahibi olup olmadıklarının ortaya konulması, satışı talep edilen taşınmazın hukuki niteliğinin (kadastro çalışmaları sırasında taşınmazda evvelki yıllarda yapılan kadastro çalışmaları ve 4785 sayılı Yasa ile Devleştirilmesi sonucu orman olarak ayrılan kısımlar, 5658 sayılı Orman Kanununa Bazı Maddeler Eklenmesine ve Bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Olan Kanuna Ek Kanun gereği belirli koşulların varlığı halinde iadesi öngörülen ve sahiplerine bırakılan kısımlar ve 2/B olarak tespit edilen kısımlar ile iadesi talep edilen taşınmazların evveliyatının 4785 sayılı Yasa ile Devletleştirilmesinden sonra 5658 sayılı Yasa kapsamında iade edilen yerde mi, orman sınırlarında mı, yoksa 2/B niteliği ile Hazine adına tescil edilen yerde mi kalmakta olduğunun tespit edilmesi) açık ve net olarak belirlenmesi ve davacının satış talebinin Yasada aranılan şartları taşıyıp taşımadığının açıkça ortaya konularak bu hususların araştırılmasından sonra bir karar verilmesi gerektiği gerekçede açıklanmış olup, anılan kararımızda açıklama yapmayı gerektirecek bir husus bulunmadığı anlaşıldığından davacının tavzih isteminin reddi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, Dairemizin 27.02.2020 tarih ve E:2019/314 K:2020/1321 sayılı kararına ilişkin davacının tavzih isteminin reddine, 03/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.