T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/3623
Karar No : 2022/3150
DAVACI : … Derneği
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri Av. …
DAVANIN KONUSU : Davacı Dernek tarafından, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesine istinaden hazırlanan ve Sağlık Bakanlığının … tarih ve … sayılı onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren Tıbbi İşlemler Yönergesi'nin ekindeki Girişimsel İşlemler Listesinde "hekim muayeneleri ve raporları" başlığı altında "yan dal muayeneleri" ile ilgili tablolarda yer alan; 520.034 ve 520.035 kod numaralı tıbbi işlemler için (35) olarak belirlenen yeni işlem puanlarının iptali ile daha önceki (40) puanının uygulanmasının devamına karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Doğrudan tüzel kişiliklerinin menfaatini ilgilendiren konularda iptal davası açabilecekleri gibi, kuruluş amaçlarıyla sınırlı olmak üzere, üyelerinin ortak çıkarlarını ilgilendiren konularda da iptal davası açabilecekleri, 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde … tarih ve … sayılı Bakan onaylı yeni bir Tıbbı İşlemler Yönergesi'nin yayımlandığı, yan dal muayeneleri ile ilgili muayene işlemlere ilişkin Yönerge'nin 423. sırasındaki 520.034 ile 424. sırasındaki 520.035 sayılı kodlarında belirtilen yeni işlem puanlarının 40 ilave puandan 35 puana düşürüldüğü, immünoloji ve alerji yan dal uzmanlığının; çocuk sağlığı ve hastalıkları, göğüs hastalıkları, dahiliye ve dermatoloji anadal uzmanlığını tamamlamış hekimlerin 3 yıllık yan dal eğitimi sonrasında hak kazandığı bir uzmanlık olduğu, toplumun %35'inden fazlasını etkileyen alerjik hastalıkların tanı ve tedavisinin uygun şekilde yapılmasının toplumun bütününün sağlığının korunması yönünden çok önemli olduğu, diğer yandan bu tanı ve tedavi ile çalışma hayatındaki işgücü kaybının engellendiği, ekonomik kayıpların azalmasına fayda sağlandığı, belirtilen ve muayene puanları düşürülen uygulamanın, diğer branşlardaki muayene işlemlerine uygulanan puanlarla karşılaştırıldığında, immünoloji ve alerji yan dal uzmanları yönünden adil olmadığı, diğer yandan bu eşitsizlik ve haksızlığın “doktorlar arasındaki iş barışını“nın bozulmasına neden olacağı, muayenelerdeki puan kesintilerinin ortadan kaldırılması ve eşit hale getirilmesi, hatta alerji ve immünoloji doktorları yönünden arttırılması gerektiği, dava konusu edilen ve eşitlik ilkesine aykırı olan Yönerge'de belirtilen; “yan dal uzmanınca aynı gün yapılan ilk 35 muayene için 35 puan verilir. Daha sonraki muayeneler ilgili diğer muayene kodları üzerinden puanlandırılır“ kuralının haksızlık ve eşitsizlik doğurduğu, bir mesai gününde diğer işlem puanları ilave edilmeden, sadece hasta muayenesi puanı üzerinden oluşan fark sebebiyle ay sonundaki döner sermaye ödemesinin, merkezden merkeze değişkenlik göstereceği ve eşitsizlik doğuracağı, bu nedenle işlem puanlarının düşürülmesine ilişkin yeni düzenlemenin iptali ile eski işlem puanlarının uygulanmasına devam edilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.
DAVALININ SAVUNMASI : 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de “Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik”in "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasının (ıı) bendinde, “Tıbbi işlemler”in; Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlıkça çıkarılacak yönerge ile belirlenen ve genel tıbbi işlemler puanına esas olan işlemler ile özellikli tıbbi işlemler puanına esas olan işlemler olarak tanımlandığı, anılan Yönetmelik hükmü uyarınca “Tıbbi İşlemler Yönergesi Taslağı” hazırlanarak, söz konusu taslağın Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü ile 02/04/2020 tarih ve 269 sayılı Bakan oluru ile 01/04/2020 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girdiği, davacı tarafın iddia ettiği gibi 40 puan olarak uygulanan işlem puanının esasen 35 puana düşürülmediği, muayene işleminin “Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS)” üzerinden yapılması durumunda “3” puan ilavesi, yine muayene işleminde hastanın geçmiş sağlık verilerinin Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) üzerinden değerlendirilmesi halinde ise “2” puan ilavesi yapılarak, toplamda 40 puan olarak uygulanması durumunun korunduğu, MHRS'nin, kamu hastanelerinde ve bağlı sağlık kurumlarında dağınık halde uygulanan randevu sistemlerini merkezileştirdiği, aynı zamanda kamu hastanelerinin randevu sistemlerini bir merkezden yöneten dünyadaki ilk ve tek sistem olma iddiasını taşıdığı, bu sistemin, Alo 182 Çağrı Merkezi üzerinden, internetten, mobil uygulamalardan, hastanelerden ve aile hekimlerinden vatandaşlara %99,6 erişilebilirlik seviyesinde hizmet verebildiği, randevu sisteminden toplanan verileri ile yeni sağlık politikalarının gelişmesine katkıda bulunduğu, Merkezi Hekim Randevu Sisteminin, çalışanlarıyla birlikte teknolojik imkanları etkin bir kamu hizmetine dönüştürerek vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimini kolaylaştırmayı ve hizmet sunumuna katkıda bulunmayı ilke edindiği, Bakanlığa bağlı hastanelere evrensel kalitede randevu hizmeti sunarak vatandaş memnuniyetini amaçladığı, ayrıca, sağlık kuruluşları, sağlık çalışanları, vatandaşları ve çözüm ortakları nezdinde anlık olarak değerlendirildiği, hastanelerde kaynak kullanım ve dağıtımının ölçülmesi suretiyle sağlık hizmetlerinde verim ve kalitenin artırılmasıyla, MHRS verileri sayesinde sağlık politikalarının geliştirilmesine yardımcı olduğu, hastanelerdeki hekim iş gücünün etkin kullanımını sağladığı, diğer taraftan, Anayasa'nın 125. maddesi ve 2577 sayılı Kanun'un 2. maddesinde, yerindelik denetimi anlamında yargı kararı talep edilemeyeceğinin hüküm altına alındığı, davacının talebinin kabulünün, Bakanlığın anayasal görevlerini yerine getirmesini engelleyici, "yürütme görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayıcı” nitelikte olacağı, nitekim, Danıştayın kararlarının da yargı denetiminin “yerindelik” denetimi mahiyetinde olamayacağı yönünde olduğu, dava konusu düzenleyici işlemde yetki, sebep, şekil, konu ve maksat unsurları bakımından hukuka aykırı ve iptalini gerektiren bir neden bulunmadığı, haksız davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun ile Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesinin birinci fıkrasının (ıı) bendine dayanılarak hazırlanan ve yürürlüğe konulan dava konusu Tıbbi İşlemler Yönergesi'nin eki Girişimsel İşlemler Listesi'nin iptali istenilen yeni işlem puanlarına ilişkin düzenlemelerin, 209 sayılı Kanun'un verdiği takdir yetkisi kapsamında, Kanun'a ve ilgili diğer mevzuata uygun olarak hazırlandığı, hukuka, kamu yararına ve üst hukuk normlarına aykırı olmadığı anlaşıldığından davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Dava, davacı Dernek tarafından, Sağlık Bakanlığının … tarih ve … sayılı Makam onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren Tıbbi İşlemler Yönergesinin ekinde bulunan Girişimsel İşlemler Listesinde "Hekim Muayeneleri ve Raporlar" başlığı altında "Yan dal muayeneleri" ile ilgili tabloların 567 ve 568 nolu satırlarında yer verilen, 520.034 ve 520.035 kod numaralı tıbbi işlemler için (35) olarak belirlenen yeni işlem puanlarının iptali ile daha önceki (40) puanının uygulanmasının devamına karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun 02/11/2011 tarih ve 28103 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 663 sayılı KHK'nin 58. maddesi ile değişik 5. maddesinin 1. fıkrasında; "(…) döner sermaye gelirlerinden, döner sermayeli sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan memurlar ve sözleşmeli personel ile açıktan vekil olarak atananlara mesai içi veya mesai dışı ayrımı yapılmaksızın ek ödeme yapılabilir. Sağlık kurum ve kuruluşlarında Bakanlıkça belirlenen hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle, bu ödemenin oranı ile esas ve usûlleri; personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile muayene, ameliyat, anestezi, girişimsel işlemler ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi unsurlar esas alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir." hükmü, aynı maddenin 2. fıkrasında ise, "Bakanlık merkez teşkilatı ile Türkiye Halk Sağlığı Kurumu (laboratuvarlar hariç) ve Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumunun merkez teşkilatında görev yapanlar dışındaki personele, (…) döner sermaye gelirlerinden, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun sağlık ve yardımcı sağlık hizmetleri ile teknik hizmetler sınıfı kadrolarına atanmış olup Kurumun analiz ve kontrol laboratuvarlarında fiilen görev yapan personele döner sermaye gelirlerinden dördüncü fıkra uyarınca Bakanlık döner sermaye hesabına aktarılan tutardan birinci fıkrada belirtilen esaslar çerçevesinde bir ayda yapılacak ek ödemenin tutarı, ilgili personelin bir ayda alacağı aylık (ek gösterge dâhil), yan ödeme ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamının; eğitim görevlisi ile uzman tabip kadrosuna atanan profesör ve doçentlerde yüzde 800'ünü, uzman tabip ve tıpta uzmanlık mevzuatında belirtilen dallarda bu mevzuat hükümlerine göre uzman olanlar ile uzman diş tabiplerinde yüzde 700'ünü, pratisyen tabip ve diş tabipleri ile uzman eczacılarda yüzde 500'ünü, idarî sağlık müdür yardımcısı, idarî halk sağlığı müdür yardımcısı, hastane müdürü ve eczacılarda yüzde 250'sini, başhemşirelerde yüzde 200'ünü, diğer personelde ise yüzde 150'sini geçemez. Sağlık Bakanlığı tarafından, Maliye Bakanlığının onayı ile belirlenen özellikli tıbbi işlemler karşılığı yapılacak ek ödemelerde, yüzde 800 ve yüzde 700 oranları beş kat artırılarak uygulanır. İşin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 150 oranı, yüzde 200 olarak uygulanır. Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak profesör, doçent ve eğitim görevlilerine bu fıkradaki oranların yüzde 50’sini, tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlara bu fıkradaki oranların yüzde 30’unu, diğer personele yüzde 20'sini geçmeyecek şekilde ayrıca ek ödeme yapılır. Sözleşmeli olarak istihdam edilen personele yapılacak ek ödemenin tutarı ise, aynı birimde aynı unvanlı kadroda çalışan ve hizmet yılı aynı olan emsali personel esas alınarak belirlenir ve bunlara yapılacak ek ödeme hiçbir şekilde emsaline yapılabilecek ek ödeme üst sınırını geçemez. Bu fıkra uyarınca personele her ay yapılacak ek ödeme net tutarı, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme net tutarından az olamaz. Bu madde uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz." hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanuna dayanılarak 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/04/2020 tarihinde yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı, Sağlık Bakanlığınca belirlenen hizmet sunum şartları ve kriterleri dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim, öğretim ve araştırma faaliyetleri, yapılan muayene, ameliyat, anestezi ve girişimsel işlemlerden oluşan genel tıbbi işlemler, özellikli tıbbi işlemler ile uluslararası sağlık hizmetlerinde çalışma gibi unsurlar esas alınarak, döner sermayeden yapılacak ek ödemenin oran, usul ve esaslarını belirlemek, sağlık hizmetlerini iyileştirmek, kaliteli ve verimli hizmet sunumunu teşvik etmektir." hükmü, "Tanımlar" başlıklı 4. maddenin 1. fıkrasının (ıı) bendinde ise, "Tıbbi işlemler: Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlıkça çıkarılacak yönerge ile belirlenen ve genel tıbbi işlemler puanına esas olan işlemler ile özellikli tıbbi işlemler puanına esas işlemleri" hükmü yer almıştır.
209 sayılı Kanun kapsamında yapılan ek ödemeler, performansa dayalı olarak, hizmet sunum şartları ve kriterleri dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim, öğretim ve araştırma faaliyetleri, yapılan muayene, ameliyat, anestezi ve girişimsel işlemler ile özellik arz eden birimlerde çalışma gibi unsurlar esas alınarak belirlenmektedir. 209 sayılı Kanun'un 5. maddesinde yer alan "personelin katkısıyla elde edilen" ibaresi, her ne kadar 6428 sayılı Kanun ile madde metninden çıkarılmış ise de, ek ödemenin belirlemesinde "hizmete katkı"nın esas olduğu anlaşılmaktadır.
Anılan Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4. maddenin 1. fıkrasının (ıı) bendi hükmü uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü ve Sağlık Bakanlığının 02/04/2020 tarih ve 269 sayılı Makam onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren "Tıbbi İşlemler Yönergesi"nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönergenin amacı, Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesislerinde görev yapan personelin ek ödeme tutarlarını belirleyen net performans puanlarının tespiti amacıyla tabipler tarafından yapılan tıbbi işlemlerin tanımlanması ve bu işlemlere ilişkin puanların belirlenmesidir." hükmü, "Tıbbi işlemler" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasında ise, "Genel tıbbi işlemler puanının hesaplanmasında ekli Girişimsel İşlemler Listesi esas alınır." hükmüne yer verilmiştir.
Yönergenin Ek'i Girişimsel İşlemler Listesi'nin "Hekim Muayeneleri ve Raporlar" başlığının açıklama kısmında, 520.010, 520.012, 520.013, 520.014, 520.020, 520.021 ve 520.032 kodlu işlemler hariç, tüm muayene işlemlerinin aynı branşta 10 gün içinde bir kez puanlandırılacağı, bu başlık altındaki işlemlerin diş hekimi ve doktoralı/uzman diş hekimi için puanlandırılmayacağı ve MHRS kapsamında yapıldığında 3 puan, hastanın geçmiş sağlık verileri HBYS üzerinden değerlendirildiğinde ise 2 puan daha artırımlı uygulanacağı belirtilmiş, 567 sıra nolu ve 520.034 işlem kodlu, ikinci basamak sağlık tesislerinde yan dal uzman hekimin normal poliklinik muayenesi işleminde, yan dal uzmanınca (Çocuk sağlığı ve hastalıkları yan dal uzmanları hariç) aynı gün yapılan ilk 35 muayene için 35 puan verileceği, daha sonraki muayeneler ilgili diğer muayene kodları üzerinden puanlandırılacağı, açıklamasına yer verilmiş ve işlem puanının da 35, 568 sıra nolu ve 520.035 işlem kodlu, üçüncü basamak sağlık tesislerinde yan dal uzman hekimin normal poliklinik muayenesi işleminde, yan dal uzmanınca (Çocuk sağlığı ve hastalıkları yan dal uzmanları hariç) aynı gün yapılan ilk 35 muayene için 35 puan verileceği, daha sonraki muayeneler ilgili diğer muayene kodları üzerinden puanlandırılacağı, açıklamasına yer verilmiş ve işlem puanının da 35 olarak belirlenmiştir.
Yukarıda da belirtildiği üzere, 40 puan olarak uygulanan işlem puanının, esasen 35 puana düşürülmediği, muayene işleminin "Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS)" üzerinden yapılması durumunda "3" puan ilavesi, yine muayene işleminde hastanın geçmiş sağlık verilerinin "Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS)" üzerinden değerlendirilmesi halinde ise, "2" puan ilavesi yapılarak, toplamda "40" puan olarak uygulanması durumunun korunduğu görülmektedir.
Bu durumda, dosyada mevcut bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun ile ek ödemenin oranı ile esas ve usullerinin belirlenmesi konusunda takdir yetkisi bulunan idarece Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine hazırlanarak yürürlüğe konulan Yönergenin eki Girişimsel İşlemler Listesinin uyuşmazlığa konu "Hekim Muayeneleri ve Raporlar" başlığı altında "Yan dal muayeneleri" ile ilgili tabloların 567 ve 568 nolu satırlarında yer verilen, 520.034 ve 520.035 kod numaralı tıbbi işlemler için (35) olarak belirlenen yeni işlem puanlarının iptali ile daha önceki (40) puanının uygulanmasının devamına karar verilmesi istemine dair işlemlerin esasını teşkil eden kodların karşılığındaki işlem puanlarının, yasada belirtilen kıstaslar dikkate alınarak, idareye verilen takdir yetkisi çerçevesinde ve ek ödemenin amacına uygun olarak düzenlenmesi karşısında, yapılan düzenlemelerin 209 sayılı Yasa hükmüne ve ilgili diğer mevzuata aykırılık teşkil etmediği, dolayısıyla üst hukuk normlarına uygun olduğu anlaşıldığından, iptali istenilen Tıbbi İşlemler Yönergesinin Girişimsel İşlemler Listesinde yer alan söz konusu düzenlemelere ilişkin davalı idare işleminde hukuka, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası uyarınca duruşma için önceden belirlenen 24/05/2022 tarihinde, davacı vekili Av. …'un ve davalı … Bakanlığı vekili Hukuk Müşaviri Av. …'un duruşmaya geldiği, Danıştay Savcısı …'in hazır olduğu görülerek açık duruşmaya başlandı. 2577 sayılı Kanun'un 18. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca duruşmaya katılan taraflara usulüne uygun söz verilip dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra duruşmaya son verildi.
Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, işin gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Davacı Dernek tarafından; 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesine istinaden hazırlanan ve Sağlık Bakanlığının … tarih ve … sayılı onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren Tıbbi İşlemler Yönergesi'nin ekindeki Girişimsel İşlemler Listesinde "hekim muayeneleri ve raporları" başlığı altında "yan dal muayeneleri" ile ilgili tablolarda yer alan; 520.034 ve 520.035 kod numaralı tıbbi işlemler için (35) olarak belirlenen yeni işlem puanlarının iptali ile daha önceki (40) puanının uygulanmasının devamına karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrasında, ''(…) döner sermaye gelirlerinden, döner sermayeli sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan memurlar ve sözleşmeli personel ile açıktan vekil olarak atananlara mesai içi veya mesai dışı ayrımı yapılmaksızın ek ödeme yapılabilir. Sağlık kurum ve kuruluşlarında Bakanlıkça belirlenen hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle, bu ödemenin oranı ile esas ve usûlleri; personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile muayene, ameliyat, anestezi, girişimsel işlemler ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi unsurlar esas alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.'' hükmüne; ikinci fıkrasında, ''Bakanlık merkez teşkilatı ile Türkiye Halk Sağlığı Kurumu (laboratuvarlar hariç) ve Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumunun merkez teşkilatında görev yapanlar dışındaki personele, (…) döner sermaye gelirlerinden, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun sağlık ve yardımcı sağlık hizmetleri ile teknik hizmetler sınıfı kadrolarına atanmış olup Kurumun analiz ve kontrol laboratuvarlarında fiilen görev yapan personele döner sermaye gelirlerinden dördüncü fıkra uyarınca Bakanlık döner sermaye hesabına aktarılan tutardan birinci fıkrada belirtilen esaslar çerçevesinde bir ayda yapılacak ek ödemenin tutarı, ilgili personelin bir ayda alacağı aylık (ek gösterge dâhil), yan ödeme ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamının; eğitim görevlisi ile uzman tabip kadrosuna atanan profesör ve doçentlerde yüzde 800'ünü, uzman tabip ve tıpta uzmanlık mevzuatında belirtilen dallarda bu mevzuat hükümlerine göre uzman olanlar ile uzman diş tabiplerinde yüzde 700'ünü, pratisyen tabip ve diş tabipleri ile uzman eczacılarda yüzde 500'ünü, idarî sağlık müdür yardımcısı, idarî halk sağlığı müdür yardımcısı, hastane müdürü ve eczacılarda yüzde 250'sini, başhemşirelerde yüzde 200'ünü, diğer personelde ise yüzde 150'sini geçemez. (Ek cümle: 19/11/2014-6569/22 md.) Sağlık Bakanlığı tarafından, Maliye Bakanlığının onayı ile belirlenen özellikli tıbbi işlemler karşılığı yapılacak ek ödemelerde, yüzde 800 ve yüzde 700 oranları beş kat artırılarak uygulanır. İşin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 150 oranı, yüzde 200 olarak uygulanır. Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak profesör, doçent ve eğitim görevlilerine bu fıkradaki oranların yüzde 50’sini, tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlara bu fıkradaki oranların yüzde 30’unu, diğer personele yüzde 20'sini geçmeyecek şekilde ayrıca ek ödeme yapılır. Sözleşmeli olarak istihdam edilen personele yapılacak ek ödemenin tutarı ise, aynı birimde aynı unvanlı kadroda çalışan ve hizmet yılı aynı olan emsali personel esas alınarak belirlenir ve bunlara yapılacak ek ödeme hiçbir şekilde emsaline yapılabilecek ek ödeme üst sınırını geçemez. Bu fıkra uyarınca personele her ay yapılacak ek ödeme net tutarı, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme net tutarından az olamaz. Bu madde uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.'' hükmüne yer verilmiştir.
209 sayılı Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrası ile verilen yetkiye dayanılarak, davalı idarece hazırlanan Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik, 04/03/2020 tarih ve 31058 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak, 01/04/2020 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir.
Yönetmeliğin ''Amaç'' başlıklı 1. maddesinde, ''Bu Yönetmeliğin amacı, Sağlık Bakanlığınca belirlenen hizmet sunum şartları ve kriterleri dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim, öğretim ve araştırma faaliyetleri, yapılan muayene, ameliyat, anestezi ve girişimsel işlemlerden oluşan genel tıbbi işlemler, özellikli tıbbi işlemler ile uluslararası sağlık hizmetlerinde çalışma gibi unsurlar esas alınarak, döner sermayeden yapılacak ek ödemenin oran, usul ve esaslarını belirlemek, sağlık hizmetlerini iyileştirmek, kaliteli ve verimli hizmet sunumunu teşvik etmektir.'' kuralına; ''Tanımlar'' başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasının (ıı) bendinde, "Tıbbi işlemler: Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlıkça çıkarılacak yönerge ile belirlenen ve genel tıbbi işlemler puanına esas olan işlemler ile özellikli tıbbi işlemler puanına esas işlemleri,", (ii) bendinde ise, "Tıbbi işlemler puanı: O dönem içinde Tıbbi İşlemler Yönergesi doğrultusunda puan öngörülen tabiplerden her biri için gerçekleştirdikleri işlemler karşılığı elde edecekleri puanların toplamını,....ifade eder." kuralına yer verilmiştir.
Dava konusu Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4. maddenin birinci fıkrasının (ıı) bendi uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü ve Sağlık Bakanlığının 02/04/2020 tarih ve 269 sayılı Makam onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren "Tıbbi İşlemler Yönergesi"nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönergenin amacı, Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesislerinde görev yapan personelin ek ödeme tutarlarını belirleyen net performans puanlarının tespiti amacıyla tabipler tarafından yapılan tıbbi işlemlerin tanımlanması ve bu işlemlere ilişkin puanların belirlenmesidir." kuralı; "Tıbbi işlemler" başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasında da, "Genel tıbbi işlemler puanının hesaplanmasında ekli Girişimsel İşlemler Listesi esas alınır.", ikinci fıkrasında ise, "Özellikli tıbbi işlemler puanının hesaplanmasında ekli Özellikli Tıbbi İşlemler Listesi esas alınır." kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Tıbbi İşlemler Yönergesi'nin ekinde, genel tıbbi işlemler puanının hesaplanmasına esas alınmak üzere "Girişimsel İşlemler Listesi"ne, özellikli tıbbi işlemler puanının hesaplanmasına esas alınmak üzere ise, "Özellikli Tıbbi İşlemler Listesi"ne yer verilmiş olup, Tıbbi İşlemler Yönergesi'nin eki Girişimsel İşlemler Listesi'nde işlemlerin sırası, kodu, işlemin adı, açıklama (hangi uzmanlık dallarınca yapılabileceği ve nasıl puanlandırılacağı gibi), işlemin puanı ve ameliyat grupları gösterilerek, güncel tıbbi gelişmeler ve Sağlık Uygulama Tebliği'ne eklenen ve çıkarılan işlemler göz önüne alınarak, listedeki işlem ve puanlamalarda değişikliğe gidildiği görülmektedir.
209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun ile ek ödemenin oranı ile esas ve usullerinin belirlenmesi konusunda takdir yetkisi bulunan idarece Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine hazırlanarak yürürlüğe konulan Yönerge'nin eki Girişimsel İşlemler Listesi'nde "hekim muayeneleri ve raporları" başlığı altında "yan dal muayeneleri" ile ilgili tablolarda yer alan; 520.034 ve 520.035 kod numaralı tıbbi işlemler için (35) olarak belirlenen yeni işlem puanlarının, yasada belirtilen kıstaslar dikkate alınarak, idareye verilen takdir yetkisi çerçevesinde ve ek ödemenin amacına uygun olarak düzenlendiği, 209 sayılı Kanun'a ve ilgili diğer mevzuata aykırılık teşkil etmediği, üst hukuk normlarına uygun olduğu anlaşıldığından, iptali istenilen yeni işlem puanlarına ilişkin düzenlemede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen …-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 31/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.