T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/3871
Karar No : 2023/2538
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) : … Makine ve Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) : … Bakanlığı adına … Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tescilli muhtelif tarih ve sayılı ihracat beyannameleri muhteviyatı "havuç" cinsi eşyaya ilişkin TAREKS uygunluk belgesinin sahte olduğundan bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendine istinaden gümrüklenmiş değeri üzerinden karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine, davaya konu para cezası kararının mükerrer olarak alınmadığı belirtilerek, davacı adına tescilli muhtelif tarih ve sayılı ihracat beyannameleri muhteviyatı havuç cinsi eşya için ibraz edilen tarım ürünlerinin uygunluğunu gösteren TAREKS belgelerinin teyidi için Ekonomi Bakanlığı Konya Ürün Denetmenleri Grup Başkanlığı ile yapılan yazışmalarda, sorulan TAREKS belge numaralarının dava konusu ihracatlarla ilgisinin bulunmadığının bildirilmesi üzerine, gümrüklenmiş değerinin bir katı tutarında para cezası kararı alındığı, dolayısıyla ibraz edilen belgelerin sahte olduğu hususunun davalı idarece açıkça ortaya konulduğu, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendine istinaden karara bağlanan para cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı, öte yandan, dava konusu ceza kararının dayanağı olan ilgili maddenin, 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7190 sayılı Kanun'un 12. maddesi ile değiştirilerek, eşyanın gümrüklenmiş değerinin onda biri kadar idari para cezası verileceğinin kurala bağlandığı görüldüğünden, önceki kanuna göre suç sayılan eylemi suç olmaktan çıkaran, suçun unsurlarını eylem sahibinin lehine değiştiren, cezaları azaltan, zamanaşımı sürelerini kısaltan kanun hükümlerinin, "lehe olan kanun hükümlerinin geçmişe yürüyeceği" yolundaki Ceza Hukukunun temel ilkesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, gerek Anayasa Mahkemesi gerekse Danıştay'ın yerleşik kararları doğrultusunda muhatabın lehine olan sonraki mevzuat değişikliğine uygun olmayan idari ceza her ne kadar tesis edildiği tarihteki mevzuata uygun olsa da, aynı fiili aynı şartlar altında işleyen iki kişiden birinin diğerine göre daha ağır bir ceza alması kamu vicdanına uygun olmayacağından, uyuşmazlıkta, 4458 sayılı Kanun'un 235. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinin olay tarihindeki şekli uyarınca ihraç edilen eşyaların gümrüklenmiş değerinin bir katı tutarında para cezası kararı alınmış ise de, söz konusu maddenin değişik halinde, gümrüklenmiş değerinin onda biri kadar idari para cezasının alınacağının hükme bağlanmış olması karşısında, ihraç edilen eşyaların gümrüklenmiş değerinin onda birine ilişkin kısmının hukuka uygun olduğu, onda birini aşan tutarın ise hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen iptaline kısmen de davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ihracat işlemlerinin gümrük denetiminde sorunsuz olarak gerçekleştirildiği, usulsüzlük olmadığı, mükerrer cezalandırma işlemi tesis edildiği, mahkeme kararının hukuka uygun gerekçelere dayanmadığı; davalı idarece, idarelerinin harçtan muaf tutuldukları aleyhlerine yargılama giderlerine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Davalı idarece, istemin reddi gerektiği savunulmuş; davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz istemlerinin reddine,
2. … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Hüküm altına alınan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve … TL'den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, Dairece karara bağlanan harcın mahsubundan sonra, kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 12/05/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.