T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/4206
Karar No : 2024/535
DAVACI : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : …Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
DAVANIN KONUSU : Aydın ili, Nazilli Devlet Hastanesinde sağlık memuru (acil tıp teknisyeni) olarak görev yapan davacı tarafından, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında görev yapan personelin bitirmeleri halinde, 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinin (E) fıkrasında öngörülen zam ve tazminatlardan faydalanabilecekleri mesleki sağlığa ilişkin programların tespitine yönelik Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün …tarih ve …sayılı yazısı ile Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumunun …tarih ve …sayılı yazısı ekinde yer alan; "Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında Görev Yapan Personelin Bitirmesi Halinde Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın 4'üncü maddesinin (E) fıkrası Kapsamında Zam ve Tazminat Alabileceği Programların Listesi"nin, davacının bitirdiği iş sağlığı ve güvenliği programına yer verilmemesi nedeniyle eksik düzenlemeden dolayı iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : İş Sağlığı ve Güvenliği önlisans programı mezunu olduğu, 2016 yılından itibaren bitirdiği üstöğrenim nedeniyle zam ve tazminatlarının önlisans düzeyinden ödenmeye başlandığı; idarece 16/03/2018 tarihinde tebliğ edilen yazıda, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında görev yapan personele ödenecek zam ve tazminatlara ilişkin programların yer aldığı listede bitirdiği önlisans programına yer verilmemesi nedeniyle, önlisans düzeyinden zam ve tazminatların ödenmesine son verilerek, 2016 yılı Mayıs döneminden itibaren ödenen zam ve tazminatlara ilişkin farkın hesaplanarak, iadesine karar verildiğinin bildirildiği; bu konuda kendisinin herhangi bir kusurunun bulunmadığı ve kazanılmış hakkının korunması gerektiği, bu nedenle ilgili listenin eksik düzenleme nedeniyle iptaline karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVALI İDARENİN SAVUNMASI : Usul (süreaşımı) yönünden; davacının üst öğrenim nedeniyle almakta olduğu zam ve tazminatların (mülga) Kamu Hastaneleri Kurumunun 20/05/2016 tarihli yazısına istinaden 16/03/2018 tarihi itibarıyla durdurulduğu, bu nedenle davanın süreaşımı nedeniyle reddinin gerektiği, öte yandan, Kamu Hastaneleri Kurumunun 25/08/2017 tarihi Resmi Gazete’de yayımlanan 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 203. maddesinin (ı) bendi uyarınca kapatılarak, aynı maddenin (ğ) bendi uyarınca Bakanlıkları bünyesinde Genel Müdürlük olarak teşkil edildiği, bu nedenle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği; esas yönünden ise, 657 sayılı Kanun’un zam ve tazminatlara ilişkin 152. maddesinde yer alan düzenleme ve 05/05/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında yer alan düzenlemeler uyarınca, kadroları teknik ve sağlık hizmetler sınıfında bulunan personelin, bulundukları hizmet sınıfındaki bir kadroya atanmasına imkan bulunmayan bir üst öğrenimi bitirmesi halinde, bu üst öğrenim nedeniyle zam ve tazminatlardan faydalanmalarına imkân bulunmadığı,
2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının uygulanmasına ilişkin açıklamaların yer aldığı 11/05/2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 160 Seri Nolu Devlet Memurları Genel Tebliğinin “E- Uygulama ile İlgili Ortak Açıklamalar” kısmının 3. bendinde yer alan hüküm uyarınca, teknik ve sağlık hizmetler sınıfında bulunan personelin bitirdiği öğrenimin mesleki bir üst öğrenim olup olmadığı hususunun Yükseköğretim Kurumu Kararlarına istinaden belirlenebileceği, bu itibarla, Bakanlıklarının üst öğrenim sayılma konusundaki yetkisinin bağlı yetki niteliğinde olması nedeniyle takdir yetkilerinin olmadığı,
Maliye Bakanlığınca gönderilen 17/03/2014 tarihli yazıda, sağlık ve teknik hizmetler sınıfındaki personelin zam ve tazminatlardan yararlanabilmesi için, bulunduğu hizmet sınıfına atanılabilecek bir üst öğrenimi bitirmiş olmasının yeterli olduğunun bildirildiği,
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının Bakanlıklarına gönderdiği 03/02/2014, 03/03/2016, 07/03/2016 ve 19/04/2017 tarihli yazılarda, davacının bitirmiş olduğu İş Sağlığı ve Güvenliği önlisans programının, sağlık hizmetleri sınıfında değerlendirilmediğinin bildirildiği; bu çerçevede, Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 13/05/2016 tarihli yazısı ve (mülga) Kamu Hastaneleri Kurumunun 20/05/2016 tarihli genel yazısı ile konunun teferruatlı şekilde izah edilerek, taşra birimlerinin talimatlandırıldığı; öte yandan, davacının ilgili bölümden mezuniyetinin 17/10/2008 olduğu, 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi kapsamında sağlık memuru (ilk ve acil yardım) kadro unvanı ile göreve başlama tarihinin ise, 20/03/2009 tarihi olduğu; dolayısıyla, memuriyet görevine başlamadan önce bitirdiği öğrenim nedeniyle kazanılmış hakkının bulunamayacağı savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil kadrolarda görev yapan personelin bitirmiş oldukları üst öğrenimlerin, anılan Sınıfa dahil kadrolara atanılabilecek nitelikte mesleki sağlığa ilişkin bir üst öğrenim olması halinde, Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara ilişkin 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına istinaden bitirilen üst öğrenim için öngörülen zam ve tazminatlardan yararlandırılabilecekleri açıktır.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, aynı meslek ve bilim dallarında, eğitim-öğretim yapan üniversitelerde, eğitim-öğretim, metod, kapsam, öğretim süresi ve yıl içindeki değerlendirme esasları bakımından eşdeğer olması ve öğrenimden sonra kazanılan unvanların aynı ve elde edilen hakların eşdeğer sayılması hususunun belirlenmesinde yetkili organ, Yükseköğretim Kurulu olarak belirlenmiştir.
Dairemizin ara kararlarıyla sorulması üzerine Yükseköğretim Kurulu Başkanllığınca verilen cevaplardan; Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, iş sağlığı ve güvenliği önlisans programı mezunlarının "tekniker" unvanını kullanmalarına ve anılan programın, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı yönünden mesleki bir üst öğrenim olmadığına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Dolayısıyla, davacının bitirdiği önlisans programı mezunlarının, "sağlık teknikeri" unvanı almaması nedeniyle, söz konusu mezuniyeti uyarınca Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına atanmalarına imkân bulunmadığından, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında görev yapan personelin bitirmesi halinde Devlet memurlarına ödenecek zam ve tazminatlara ilişkin dava konusu listede, davacının bitirdiği "iş sağlığı ve güvenliği" önlisans programına yer verilmemesinde hukuka ve usule aykırılık bulunmadığından, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Dava; Aydın İli Nazilli Devlet Hastanesi'nde acil tıp teknisyeni olarak görev yapan davacı tarafından, sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfında görev yapan personelin bitirmeleri halinde 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinin (E) fıkrasında öngörülen zam ve tazminatlardan faydalanabilecekleri mesleki sağlığa ilişkin programların tespitine yönelik Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün …tarih ve …sayılı yazısı ile …tarih ve …sayılı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Destek ve İdari Hizmetler Kurum Başkan Yardımcılığı yazısı ekinde yer alan; "Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında Görev Yapan Personelin Bitirmesi Halinde Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın 4'üncü maddesinin (E) fıkrası Kapsamında Zam ve Tazminat Alabileceği Programların Listesi" başlıklı listenin, davacının bitirdiği iş sağlığı ve güvenliği programına yer verilmemesi nedeniyle iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacının sağlık meslek lisesi öğrenimi esas alınarak 20/03/2009 tarihinde sözleşmeli sağlık memuru (ilk ve Acil Yardım) olarak ilk atamasının yapıldığı, 15/08/2011 tarihinde de, 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesine tabi olarak aynı hizmet birimine yeniden atamasının yapıldığı, akabinde, mesleğe girmeden önce 17/10/2008 tarihinde 2 yıllık İş Sağlığı ve Güvenliği ön lisans programından mezuniyeti dikkate alınarak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinin A-12/D ve 6/B fıkraları uyarınca intibakının düzenlendiği, 07/01/2009 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında İş Sağılığı ve Güvenliği ön lisans programının Sağlık Meslek Liselerinin Acil Tıp Teknisyenliği Bölümünün bir üst öğrenimi sayılmasına karar verildiği, bu kapsamda davacıya zam ve tazminatlarının ön lisans düzeyinde ödendiği, 24/02/2016 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararı ile, sözü edilen 07/01/2009 tarihli kararın iptal edildiği, adı geçen Kurulun 03/03/2016 tarihi kararı ile de, 2547 sayılı Kanun'un 43/b maddesi uyarınca, Üniversitelerarası Kurulun görüşü de dikkate alınarak İş Sağlığı ve Güvenliği ön lisans programının Sağlı Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri sınıfında çalışan personel için mesleki sağlığa ilişkin bir üst öğrenim olmadığına karar verildiği, anılan kararın Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nca davalı idareye bildirilmesi üzerine, Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü …tarih ve …sayılı makam onaylı yazısıyla, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında bulunan personelin, ekli listede yer alan önlisans ve lisans programlarından herhangi birinden mezun olmaları halinde, zam ve tazminatlarının mesleki üst öğrenime göre ödeneceğinin belirtildiği, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Destek ve İdari Hizmetler Kurum Başkan Yardımcılığı …tarihli …sayılı yazısıyla da, 13/05/2016 tarihli yazısı ve eki listelerin 89 adet Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekterliğine gönderildiği; Aydın İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği'nin …tarih ve …sayılı yazısıyla da, Sağlık Bakanlığı ve Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Başkanlığı'nın söz konusu yazılarının Aydın İlindeki tüm Devlet hastaneleri ile ağız ve diş sağlığı merkezlerine bildirildiği; diğer taraftan, Aydın Nazilli Devlet Hastanesi Başhekimliği'nin …tarih ve …sayılı yazısıyla, Aydın İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinin 24/05/2016 tarihli yazısı ve ekleri ilgi tutulmak suretiyle, Sağlık Bakanlığınca belirlenen "Sağlık ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında Görev Yapan Personelin Bitirmesi Halinde Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinin (E) fıkrası kapsamında Zam ve Tazminat Alabileceği Programların Listesinde" davacının mezun olduğu iş sağlığı ve güvenliği önlisans programına yer verilmediğinden, önlisans mezunu düzeyinden faydalandırıldığı zam ve tazminatlarının iptal edileceğinin ve 2016/Mayıs ayından itibaren fazladan ödenen tutarların hesaplanarak iadesi için ayrıca bildirim yapılacağının davacıya tebliği üzerine, tarafına ön lisans düzeyinde ödenen zam ve tazminatlarının iptaline gerekçe olarak gösterilen Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Destek ve İdari Hizmetler Kurum Başkan Yardımcılığı yazısı ekinde yer alan; "Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında Görev Yapan Personelin Bitirmesi Halinde Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın 4'üncü maddesinin (E) fıkrası Kapsamında Zam ve Tazminat Alabileceği Programların Listesi" başlıklı listenin, bitirdiği iş sağlığı ve güvenliği programına yer verilmemesi nedeniyle iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun, "Zam ve Tazminatlar" başlığı altında düzenlenen 152. maddesinin "II. Tazminatlar" başlıklı fıkrasında; görevin önem, sorumluluk ve niteliği, görev yerinin özelliği, hizmet süresi, kadro unvan ve derecesi ve eğitim seviyesi gibi hususlar gözönüne alınarak bu Kanun'da belirtilen en yüksek Devlet Memuru aylığının brüt tutarının Bakanlar Kurulunca belirlenecek esas, ölçü ve nispetler dahilinde tazminat olarak ödeneceği, aynı fıkranın "A.Özel Hizmet Tazminatı" Bölümü içinde yer alan (b) bendinde ise, Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil olup da, bu görevleri ile ilgili olmayan bir üst öğrenimi bitirenler için, önceki öğrenim durumlarına ait tazminat oranlarının esas alınacağı belirtilmiştir.
17/04/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının "Bazı özel durumlara ilişkin esaslar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde, kurumların Teknik ve Sağlık Hizmetleri Sınıflarına ait kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödeneceği; kadroları Teknik ve Sağlık Hizmetleri Sınıflarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanılamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenmeyeceği kuralına yer verilmiştir.
17/04/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının uygulanması sırasında ortaya çıkması muhtemel tereddütlerin giderilmesi ve uygulama birliğinin sağlanması amacıyla hazırlanan ve 11/05/2006 tarih ve 26165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 160 seri numaralı Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği'nin "E-Uygulamaya İlişkin Ortak Açıklamalar" bölümünün 3. maddesinin ikinci fıkrasında, Sağlık ve Teknik Hizmetler Sınıflarında yer alan personelin bitirdiği üst öğrenimin mesleki bir üst öğrenim olup olmadığı hususunun, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca alınan Yükseköğretim Kurulu Kararlarına istinaden tespit edileceği; 4. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde ise, kurumların teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarına ait kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödeneceği; kadroları teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanılamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenmeyeceği öngörülmüştür.
2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Kararın 13. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, bu Kararın uygulanmasından doğacak her türlü sorunu çözüme bağlamaya Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine, Maliye Bakanlığının yetkili olduğu belirtilmiş, anılan yetkiye istinaden Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün …tarihli ve …sayılı yazısında (Sağlık Bakanlığına hitaplı) "... Buna göre, teknik ve sağlık hizmetleri sınıfına dahil kadrolarda bulunan personelin söz konusu hizmet sınıflarına atanılabilecek herhangi bir mesleki üst öğrenimi bitirmeleri halinde, kariyerleri için öngörülen zam ve tazminatın ödenmesinde, bitirilen üst öğrenimin "kadro göreviyle ilgili olması", "kurumun görev alanıyla ilgili olması" veya "mevcut mesleki öğrenimin program ve bölüm bazında devamı mahiyetinde bir üst öğrenim olması" gibi şartların aranmasına gerek bulunmadığı, sadece bulunulan hizmet sınıfa atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimin bitirilmiş olmasının yeterli görülmesi gerektiği..." belirtilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuatın ve görüş yazısının incelenmesinden; Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil kadrolarda görev yapan personelin, bitirmiş oldukları üst öğrenimlerin anılan Sınıfa dahil kadrolara atanılabilecek mesleki sağlığa ilişkin bir üst öğrenim olması halinde Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara ilişkin 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına istinaden, bitirilen üst öğrenim için öngörülen zam ve tazminatlardan yararlandırılabileceği anlaşılmaktadır.
Diğer yandan; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, aynı meslek ve bilim dallarında, eğitim-öğretim yapan üniversitelerde, eğitim-öğretim, metod, kapsam, öğretim süresi ve yıl içindeki değerlendirme esasları bakımından eşdeğer olması ve öğrenimden sonra kazanılan unvanların aynı ve elde edilen hakların eşdeğer sayılması hususunun belirlenmesinde yetkili organ Yükseköğretim Kurulu olarak belirlenmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim Öğretim Dairesi Başkanlığı'nca Sağlık Bakanlığı'na hitaben düzenlenen "Sağlıkta Lisans Tamamlama Programlarının Üst Öğrenimleri" konulu …tarih ve …sayılı yazının incelenmesinden; Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 13/04/2017 tarihli toplantısında, 2547 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının görüşü de dikkate alınarak; iş sağlığı ve güvenliği önlisans programının Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında görev yapan personel için mesleki sağlığa ilişkin bir üst öğrenim olmadığına ilişkin Yükseköğretim Yürütme Kurulunun …tarihli toplantısında alınan …sayılı kararın iptal edilmesinin uygun olduğuna karar verildiği görülmekle birlikte, Dairece verilen ara kararına cevaben davalı idarece gönderilen cevap dilekçesi ve eklerinden; Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nca davalı Sağlık Bakanlığı'na gönderilen 03/05/2018 tarihli yazıyla; Yürütme Kurulunun 18/04/2018 tarihli toplantısında yeniden değerlendirme yapılarak, İş Sağlığı ve Güvenliği ön lisans programının Teknik Hizmetler Sınıfında değerlendirilmesi nedeniyle, acil tıp teknisyenleri için mesleki bir üst öğrenim olarak değerlendirilmesinin uygun olmadığına, bu konuya ilşkin 24/02/2016 tarihli Yürütme Kurulu kararında değişiklik yapılmasına gerek olmadığına karar verildiğinin bildirildiği, davacıya Mayıs 2016 tarihinden önce ön lisans düzeyinde ödenen zam tazminatlara ilişkin fark tutarının iadesinin alınmadığı, Mayıs 2016- Şubat 2018 tarihleri arasında davacıya ön lisans düzeyinde zam ve tazminatlarının ödendiği, 2018 Mayıs ayından itibaren de lise düzeyinde ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; İş Sağlığı ve Güvenliği programının, sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfına atanılabilecek mesleki sağlığa ilişkin bir öğrenim olmadığı, dolayısıyla, sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfında görev yapan personelin bitirmeleri halinde 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinin (E) fıkrasında öngörülen zam ve tazminatlardan faydalanamayacakları sonucuna varıldığından, anılan Bakanlar Kurulu Kararında öngörülen zam ve tazminatlardan faydalanabilecekleri mesleki sağlığa ilişkin programların tespitine yönelik işlem ekinde yer alan listede, iş sağlığı ve güvenliği programına yer verilmemesinde hukuka ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Sağlık Bakanlığınca mesleki bir üst öğrenim sayılacak bölümlerin yeniden düzenlenmesi üzerine, Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün …tarih ve …sayılı makam onaylı yazısıyla, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında bulunan personelin, ekli listede yer alan önlisans ve lisans programlarından herhangi birinden mezun olmaları halinde, zam ve tazminatlarının mesleki üst öğrenime göre ödeneceği belirtilmiştir.
Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Destek ve İdari Hizmetler Kurum Başkan Yardımcılığının …tarihli …sayılı yazısıyla, Sağlık Bakanlığının 11/05/2016 tarihli yazısı ve eki listeler 89 adet Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekterliğine gönderilmiştir.
Aydın İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinin …tarih ve …sayılı yazısıyla, Sağlık Bakanlığı ve Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Başkanlığının söz konusu yazıları Aydın ilindeki tüm Devlet hastaneleri ile ağız ve diş sağlığı merkezlerine bildirilmiştir.
Diğer taraftan, Aydın Nazilli Devlet Hastanesi Başhekimliğinin …tarih ve …sayılı yazısıyla, Aydın İl Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinin 24/05/2016 tarihli yazısı ve ekleri ilgi tutulmak suretiyle, Sağlık Bakanlığınca belirlenen "Sağlık ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfında Görev Yapan Personelin Bitirmesi Halinde 05/05/2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 17/04/2006 tarihli Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinin (E) fıkrası Kapsamında Zam ve Tazminat Alabileceği Programların Listesinde" davacının mezun olduğu iş sağlığı ve güvenliği önlisans programına yer verilmediğinden, önlisans mezunu düzeyinden ödenen zam ve tazminatlarının iptal edileceği ve 2016 yılı Mayıs ayından itibaren fazladan ödenen tutarların hesaplanarak iadesi için ayrıca bildirim yapılacağı belirtilmiştir.
Bunun üzerine, Aydın ili, Nazilli Devlet Hastanesinde acil tıp teknisyeni olarak görev yapan davacı tarafından, "iş sağlığı ve güvenliği programı"na yer verilmemesinin hukuka ve usule aykırı olduğu iddia edilerek, anılan listenin eksik düzenleme nedeniyle iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Tesis edilen sınıflar" başlıklı 36. maddesinin birinci fıkrasında, bu Kanun'a tabi kurumlarda çalışan memurların tabi olduğu on iki hizmet sınıfı sayılmıştır. Bunlardan genel idare hizmetleri, teknik hizmetler, sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfına ilişkin olarak;
"I - GENEL İDARE HİZMETLERİ SINIFI:
Bu Kanunun kapsamına dahil kurumlarda yönetim, icra, büro ve benzeri hizmetleri gören ve bu Kanunla tespit edilen diğer sınıflara girmeyen memurlar Genel İdare Hizmetleri sınıfını teşkil eder.
II - TEKNİK HİZMETLER SINIFI:
Bu Kanunun kapsamına giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatistikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatcı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek Bölge Plancısı, 3437 ve 9/5/1969 tarih 1177 sayılı Kanunlara göre tütün eksperi yetiştirilenler ile müskirat ve çay eksperleri, fen memuru, yüksek tekniker, tekniker, teknisyen ve emsali teknik unvanlara sahip olup, en az orta derecede mesleki tahsil görmüş bulunanlar, Teknik Hizmetler sınıfını teşkil eder.
III - SAĞLIK HİZMETLERİ VE YARDIMCI SAĞLIK HİZMETLERİ SINIFI:
Bu sınıf, sağlık hizmetlerinde (Hayvan sağlığı dahil) mesleki eğitim görerek yetişmiş olan tabip, diş tabibi, eczacı, veteriner hekim gibi memurlar ile bu hizmet sahasında çalışan yüksek öğrenim görmüş fizikoterapist, tıp teknoloğu, ebe, hemşire, sağlık memuru, sosyal hizmetler mütehassısı, biyolog, pisikolog, diyetçi, sağlık muhendisi, sağlık fizikçisi, sağlık idarecisi ile ebe ve hemşire, hemşire yardımcısı, (Fizik tedavi, laboratuvar, eczacı, diş anestezi, röntgen teknisyenleri ve yardımcıları, çevre sağlığı ve toplum sağlığı teknisyeni dahil) sağlık savaş memuru, hayvan sağlık memuru ve benzeri sağlık personelini kapsar." düzenlemesine yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un "Zam ve Tazminatlar" başlığı altında düzenlenen 152. maddesinin "II- Tazminatlar" bölümünde; görevin önem, sorumluluk ve niteliği, görev yerinin özelliği, hizmet süresi, kadro ünvan ve derecesi ve eğitim seviyesi gibi hususlar gözönüne alınarak, bu Kanun'da belirtilen en yüksek Devlet Memuru aylığının brüt tutarının, maddede belirtilen nispetleri aşmamak üzere Cumhurbaşkanınca belirlenecek esas, ölçü ve nispetler dahilinde tazminat olarak ödeneceği belirtildikten sonra, aynı bölümde yer alan; "A -Özel Hizmet Tazminatı" kısmının (b) bendinde ise, "Sağlık Hizmetleri Sınıfına ait kadrolarda görevli olup da, bu görevleri ile ilgili olmayan bir üst öğrenimi bitirenler için, önceki öğrenim durumlarına ait tazminat oranları esas alınır" hükmüne; "III- Ortak Hükümler" bölümünde de, "Bu zam ve tazminatların hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ödeneceği, miktarları, ödeme usul ve esasları bütün kurumları kapsayacak şekilde ve 154 üncü madde uyarınca katsayının Cumhurbaşkanınca değiştirilmesi durumu hariç yılda bir defa olmak üzere hazırlanır ve Cumhurbaşkanı Kararı (02/07/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 182 nci maddesiyle bu alt bentte yer alan “Bakanlar Kurulunca” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde değiştirilmiştir.) ile yürürlüğe konulur." hükmü öngörülmüştür.
Anılan maddeye dayalı olarak 05/05/2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan ve dava konusu işlemin tesis edildiği 2016 yılında da uygulanmasına devam olunan 17/04/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı'nın, "Bazı özel durumlara ilişkin esaslar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde; Kurumların teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarına ait kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödeneceği; kadroları teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanılamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenmeyeceği; 13. maddesinin 1/a bendinde ise bu Karar ve eki cetvellerin uygulanmasından doğacak her türlü sorunu çözüme bağlamaya Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığının yetkili olduğu kurala bağlanmıştır.
2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın uygulanması sırasında ortaya çıkması muhtemel tereddütlerin giderilmesi ve uygulama birliğinin sağlanması amacıyla Maliye Bakanlığınca hazırlanan ve 11/05/2006 tarih ve 26165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 160 seri numaralı Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği'nin "E-Uygulamaya İlişkin Ortak Açıklamalar" bölümünün 3. maddesinin ikinci fıkrasında; sağlık ve teknik hizmetler sınıflarında yer alan personelin bitirdiği üst öğrenimin mesleki bir üst öğrenim olup olmadığı hususunun, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca alınan Yükseköğretim Kurulu kararlarına istinaden tespit edileceği belirtilmiştir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise aynı meslek ve bilim dallarında, eğitim-öğretim yapan üniversitelerde, eğitim-öğretim, metod, kapsam, öğretim süresi ve yıl içindeki değerlendirme esasları bakımından eşdeğer olması ve öğrenimden sonra kazanılan unvanların aynı ve elde edilen hakların eşdeğer sayılması hususunun Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca düzenleneceği kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bakılan davada uyuşmazlık, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil bir kadroda görev yapan davacının bitirdiği "iş sağlığı ve güvenliği" önlisans programının, bulunduğu hizmet sınıfı yönünden mesleki bir üst öğrenim olarak kabul edilmemesinden kaynaklanmaktadır.
Yukarıda açık metinlerine yer verilen yasal mevzuatın incelenmesinden, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinde yer verilen Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil kadrolarda görev yapan personele, mezun oldukları üst öğrenime göre farklı oranlarda özel hizmet tazminatı ödenmesinin öngörüldüğü, aynı Kanun'un 152. maddesi uyarınca, mesleki bir üst öğrenim olarak kabul edilebilmesi için, bitirilen üst öğrenimin, personelin bulunduğu hizmet sınıfına ait kadro göreviyle ilgili olması gerektiği anlaşılmaktadır.
657 sayılı Kanun, zam ve tazminatların ödeme usul ve esaslarını belirleme konusunda Cumhurbaşkanına (Bakanlar Kuruluna) yetki vermiştir. Bu kapsamda, 2006/10344 sayılı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı ile somut kriterler getirilmiş ve sağlık hizmetleri sınıfında görev yapan bir personelin, mezun olduğu üst öğrenimden dolayı zam ve tazminata hak kazanabilmesi, mezun olunan üst öğrenimin, sağlık hizmetleri sınıfına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenim olması koşuluna bağlanmıştır. Bu Karar'ın uygulanmasından doğacak sorunları çözüme bağlama konusunda, Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığının yetkili olduğu kuralı uyarınca, 160 Seri No'lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği yayımlanmış ve bitirilen üst öğrenimin mesleki bir üst öğrenim olup olmadığı hususunun Yükseköğretim Kurulu kararlarına istinaden tespit edileceği belirtilmiştir.
Bu itibarla, sağlık hizmetleri sınıfında olup mesleki üst öğreniminden dolayı özel hizmet tazminatı ödenmesini talep eden personelin bitirdiği üst öğrenimin mesleki bir üst öğrenim olup olmadığı hususunun, bu öğrenimin sağlık hizmetleri sınıfına atanma olanağı tanıyıp tanımadığına bakılarak değerlendirileceği, tereddüt oluşması halinde ise, Yükseköğretim Kurulu kararlarına istinaden belirleme yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu listede, davacının bitirdiği iş sağlığı ve güvenliği önlisans programı Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri sınıfı yönünden mesleki sağlığa ilişkin bir üst öğrenim olarak kabul edilmemiştir. Bu nedenle uyuşmazlığın çözümü için, bu programdan mezun olan kişilerin Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri sınıfına atanıp atanamayacağının tespiti gerekmektedir.
Dairemizin 16/02/2023 tarih ve E:2020/4206 sayılı ara kararıyla davacının bitirdiği Kocaeli Üniversitesi, İzmit Meslek Yüksekokulu, İş Sağlığı ve Güvenliği önlisans programının, sağlık memuru (Acil tıp teknisyeni) kadro unvanı yönünden mesleki bir üst öğrenim olup olmadığının sorulmasına; bu konuda, Başkanlıkça alınmış kararlar var ise onaylı örneklerinin istenilmesi üzerine, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca ara kararına verilen …tarih ve …sayılı cevapta,
" Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 15/04/2009 tarihli toplantısında alınan karar ile 2547 sayılı Kanun'un 7. ve 43. maddeleri uyarınca, Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi Mesleki Yeterlik Kurumu ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yürütülen Mesleki ve Teknik Ortaöğretim düzenlemelerine uyum sağlamak amacıyla uluslararası standartlar dikkate alınarak meslek yüksek okulları bölüm ve program yapılarının yeniden düzenlendiği,
12/09/2012 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında ise, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının görüşü de dikkate alınarak, 2547 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca meslek yüksekokullarının ilgili bölümlerinden mezun olan öğrencilere verilecek unvanların belirlenerek, iş sağlığı ve güvenliği önlisans programı mezunlarının "tekniker" unvanını kullanmalarının uygun görüldüğü, "tekniker " unvanının ise, 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinde belirtilen "Teknik Hizmetler" sınıfında yer aldığı,
Bu kapsamda, 29/01/2014 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının görüşü de dikkate alınarak, iş sağlığı ve güvenliği ön lisans programının sağlık memuru, sağlık teknikeri, ebe, hemşire vb. unvanlı personel için üst öğrenim sayılmadığına karar verildiği; 25/02/2016 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında; iş sağlığı ve güvenliği lisans bölümde görülen öğrenimin farklı alanlarda olması nedeniyle sağlık meslek lisesi acil tıp teknisyenliği bölümünün bir üst öğrenimi sayılmadığına, 18/03/2015 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararında değişiklik yapılmasına gerek olmadığına, …tarih ve …sayı Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararın iptal edilmesine karar verildiği; konu hakkındaki başvuruların incelenmesi neticesinde verilen 13/04/2017 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında, 2547 sayılı Kanun'un 2880 sayılı Kanun'la değişik 43/b maddesi uyarınca, Üniversitelerarası Kurulun görüşü ve beraberinde Maliye Bakanlığı'nın …tarih ve …sayılı yazısı da dikkate alınarak, Sağlıkta Lisans Tamamlama hakkı verilen lisans bölümlerinden hangilerinin, ön İisans programları için üst öğrenim olup olmadığından ziyade tamamlanan lisans öğreniminin Sağlık Hizmetleri Sınıfı'nda sayılıp sayılmadığına bakılarak değerlendirilmesi gerektiğine, bu çerçevede, 6569 sayılı Kanun'un Geçici 69. maddesi uyarınca lisans tamamlama hakkı verilen lisans programlarından .... iş sağlığı ve güvenliği programının Sağlık Hizmetleri Sınıfında değerlendirilmemesine, .... Yükseköğretim Yürütme Kurulunun …tarih ve …sayılı kararının iptal edilmesinin uygun olduğuna,
Bu bağlamda; yükseköğretim kurumlarında yer alan ön lisans programlarından, sağlık teknikeri unvanı alan ön lisans programlarının da ortaöğretim sağlık hizmetleri sınıfı için üst öğrenim sayılmasına, ..." karar verildiği bildirilmiş, …tarih ve E:…sayılı ara kararıyla Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca Sağlık Bakanlığına hitaben düzenlenen "İş Sağlığı ve Güvenliği önlisans hk." konulu, …tarih ve …sayılı yazıda belirtilen Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 18/04/2018 tarihli toplantısında verilen kararın onaylı bir suretinin gönderilmesinin istenilmesi üzerine, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca anılan yazı dosyaya sunulmuştur.
Yükseköğretim Yürütme Kurulunca, 2547 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yapılan belirlemeye göre, dava konusu işlemde yer alan iş sağlığı ve güvenliği önlisans ve lisans programlarından mezun olanların tekniker unvanını aldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat ve Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararları uyarınca, tekniker unvanı alan yükseköğretim programlarından mezun olanların, Teknik Hizmetler Sınıfında istihdam edilmesi karşısında, dava konusu işlemde yer verilmeyen iş sağlığı ve güvenliği önlisans programının, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenim olmadığı sonucuna varıldığından, halihazırda Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına ait kadrolarda görev yapmakta olanlardan, anılan programı tamamlayanların, bitirilen üst öğrenim için ödenmesi öngörülen zam ve tazminatlardan yararlanmaları mümkün değildir.
Bu durumda, dava konusu listede iş sağlığı ve güvenliği önlisans programına yer verilmemesinde hukuka, usule, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmamıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen …- TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 12/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.