T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/4310
Karar No : 2022/7066
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : … Enstitüsü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN ÖZETİ : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının gerekçe değiştirerek onanmasına dair Danıştay Onikinci Dairesince verilen 03/12/2019 tarih ve E:2016/3147, K:2019/9607 sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanunla değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Türk Standartları Enstitüsü Deney Laboratuvarları Merkez Başkanlığı Tahribatsız Muayene Laboratuvarı Müdürlüğünde makine mühendisi olarak görev yapan davacının, Türk Standartları Enstitüsü Personel Yönetmeliğinin 109. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (g) alt bendi uyarınca kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile cezalandırılması gerektiği, ancak geçmiş çalışmalarının olumlu olması ve son beş yıla ait sicil notlarının iyi ve çok iyi olması nedeniyle bir alt ceza olan 1/10 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince, soruşturma raporunun incelenmesinden, e-postaların davacı tarafından gönderildiği hususunda herhangi bir tespit yapılmamış olması nedeniyle bu e-postaların davacı tarafından gönderildiğinin hukuken kabul edilemeyeceği, 2012 yılında davacı tarafından başlatılan disiplin sürecinde taraflı davranarak ilgili … isimli şahıs hakkında yeterli araştırma yapmadan suçlamalarda bulunduğu ve bu suretle de "kişilerin yarar ve zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak" fiilini işlediği ileri sürülmekte ise de; dava dosyasında bir örneği mevcut olan … tarih ve … sayılı Disiplin Kurulu kararı ile ...'nin eyleminin sübûta erdiği ve eyleminin kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektirdiği kabul edilmekle beraber zamanaşımı hükümleri nedeniyle kendisine ceza verilemeyeceğine karar verilmiş olduğunun görüldüğü, dolayısıyla davacının yeterli araştırma yapmadan ceza önerisi getirmek suretiyle kişilerin zararını hedeflediğinin kanıtlanamadığı, kaldı ki 2012 yılında davacının birim müdürü olduğu dönemde işlettiği bir disiplin sürecindeki eyleminin 2014 yılında işlediği iddia edilen başka bir eylemin karinesi olarak değerlendirilemeyeceğinin açık olduğu, bunun dışında aynı konularla ilgili olarak disiplin soruşturması raporunun "özet ve sonuç" kısmı bölümünde davacı hakkında TSE Personel Yönetmeliğinin 109/C-(d) maddesi uyarınca aylıktan kesme cezası önerisinde bulunulduğu, bunun sonucunda davacının ayrı bir disiplin cezasıyla daha cezalandırıldığı, bu işleme karşı açılan davanın … İdare Mahkemesinin … esasına kayıtlı olduğu anlaşılmış olup; koşulları oluşmadığı halde davacıya "kişilerin yarar ve zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle bir alt ceza hükümleri de uygulanmak suretiyle 1/10 oranında aylıktan kesme cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onikinci Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmakla birlikte, kararın gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI : Davacının Tahribatsız Muayene Laboratuvarı personeli … isimli şahsa yönelik bir takım bilgilere yer vererek laboratuvar faaliyetlerinin ulusal ve uluslararası geçerliliğinin olmadığını içeren e-postayı TSE'nin iş yaptığı pek çok firmaya gönderdiği, bu iddia ve ithamlarıyla usulüne uygun olmayan soruşturma yürüttüğü ve sadece … isimli şahsın ifadesini alarak lehe ve aleyhe tüm delilleri toplamadan disiplin cezası önermesi hususu dikkate alındığında … isimli şahsın zararını hedef tutan davranışlarda bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği belirtilerek, karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onikinci Dairesinin 03/12/2019 tarih ve E:2016/3147, K:2019/9607 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Türk Standartları Enstitüsü Deney Laboratuvarları Merkez Başkanlığı Tahribatsız Muayene Laboratuvarı Müdürlüğünde makine mühendisi olarak görev yapan davacının, Türk Standartları Enstitüsü Personel Yönetmeliğinin 109. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (g) alt bendi uyarınca kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile cezalandırılması gerektiği, ancak geçmiş çalışmalarının olumlu olması ve son beş yıla ait sicil notlarının iyi ve çok iyi olması nedeniyle bir alt ceza olan 1/10 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
132 sayılı Türk Standardları Enstitüsü İle İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle "Personel" başlıklı 10/A maddesinin yedinci fıkrasında, "Enstitü personelinin izin, disiplin, intibak işleri ile diğer hususlar yönetmelikle belirlenir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan fıkra, 09/07/2018 tarih ve 30473 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 02/07/2018 tarih ve 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 96. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış, 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum Ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin Türk Standardları Enstitüsünü düzenleyen 39. bölümünde yer alan "Personel" başlıklı 561. maddenin beşinci fıkrasında aynı haliyle yeniden düzenlenmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (ı) alt bendinde, "Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak" fiili, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.
14/07/2002 tarih ve 24815 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Standardları Enstitüsü Personel Yönetmeliği'nin 109. maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinin (g) alt bendinde de, "Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak" fiili, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren bir fiil olarak düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Anayasa Mahkemesinin 12/02/2019 tarih ve 30684 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 20/12/2018 tarih ve E:2018/107, K:2018/114 sayılı kararıyla; 132 sayılı Kanun'un "Personel" başlıklı 10/A maddesinin mülga yedinci fıkrasında geçen "disiplin" ibaresinin, Anayasa'nın 38. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmesinden sonra, 26/03/2020 tarih ve 31080 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 3. maddesi ile, 132 sayılı Kanun'un 10/A maddesine son fıkra olarak, "2/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında istihdam edilenler haricindeki Enstitü personeline uygulanacak disiplin cezaları ile ceza gerektiren fiil ve haller hususunda 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesi uygulanır. Ancak aynı maddede yer alan aylıktan kesme cezası brüt ücretten 1/30-1/8 arasında kesinti yapılması; Devlet memurluğundan çıkarma cezası Enstitüye bir daha atanmamak üzere işten çıkarma şeklinde uygulanır. Enstitü personelinin disiplin ile ilgili işlemlerini yürütmek üzere merkezde disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulu kurulur. Bu personelin disiplin işlemlerine ilişkin diğer hususlarda bu Kanunda yer alan hükümler dışında, Enstitünün teşkilat yapısı ve personelinin statüsü göz önüne alınarak, 657 sayılı Kanunun Dördüncü Kısmının “Disiplin” başlıklı Yedinci Bölümünde yer alan hükümler uygulanır." düzenlemesi eklenmek suretiyle, Türk Standardları Enstitüsü personeline uygulanacak disiplin hükümleri yönünden 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na atıf yapıldığı görülmektedir.
Anayasa Mahkemesi bir Kanun maddesini iptal ettikten sonra yasama organınca yeni bir yasal düzenleme yapılırsa, uyuşmazlığın bu düzenlemeye göre çözümlenmesi gerekmektedir. Aksi yaklaşımın, işlenen fiillerin cezasız kalması neticesini doğuracağı açıktır.
Uyuşmazlık özelinde de, Anayasa Mahkemesinin yukarıda anılan iptal kararından sonra 7226 sayılı Kanun'un 3. maddesiyle, 132 sayılı Kanun'un 10/A maddesine eklenen hüküm ile, Türk Standardları Enstitüsü personeline uygulanacak disiplin hükümleri yönünden 657 sayılı Kanun'a atıf yapıldığından, uyuşmazlığın yeni yasal düzenlemeye göre çözümlenmesi gerekmektedir.
Nitekim İdari Dava Daireleri Kurulunun 06/07/2020 tarih ve E:2019/2976, K:2020/1348 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu durumda, dava konusu disiplin cezasının 657 sayılı Kanun'un 125. maddesine uygun olup olmadığı, davacının fiilinin sübut bulup bulmadığı ve disiplin cezasını gerektirip gerektirmeyeceği yönlerinden değerlendirme yapıldıktan sonra varılacak sonuca göre yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, dava konusu işlemin iptali yönünde verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 28/12/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.