T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/438
Karar No : 2023/1445
TEMYİZ EDEN (DAVALI) :… Bakanlığı adına
… Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Birliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … tarihinde … no.lu TIR karnesiyle Gürbulak Gümrük Müdürlüğünden Erenköy Gümrük Müdürlüğüne sevk edilen eşyaya ait işlemlerin usulüne uygun şekilde sonlandırılmadığından bahisle, karne hamilinden tahsil edilemeyen vergilerin kefil kuruluş sıfatıyla davacıdan istenilmesine dair işlemin ilave gümrük vergisi ile gecikme faizine ilişkin kısmının iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davalı idarenin, idari merci tecavüzü ve süre aşımı bulunduğu itirazı yerinde görülmeyerek işin esasına geçildiği, … no.lu TIR karnesiyle Gürbulak Gümrük Müdürlüğünden yurda girişi yapılarak Erenköy Gümrük Müdürlüğüne sevk edilen eşyaya ait işlemlerin usulüne uygun bir şekilde sonlandırılmadığından bahisle, karne hamili ... Şirketinden tahsil edilemeyen vergilerin ödenmesinin kefil kuruluş sıfatıyla davacıdan istenilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, TIR Sözleşmesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan şekliyle 11. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, ilgililer hakkında ceza davası açılmış olduğundan anılan davada verilen kararın infaz edilebilir hale gelmesinden itibaren bir yıllık süre içinde davacı kuruluştan gümrük vergi ve resimlerinin talep edilmesi gerektiği, olayda, ödeme talebinin tebliğ edildiği 26/04/2016 tarihi itibarıyla ceza dava dosyasının halen kovuşturma aşamasında olduğu, dolayısıyla kesinleşmiş yani infaz edilebilir aşamaya gelmiş bir karardan bahsedilemeyeceğinden dava konusu ödeme talebinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verildiği, akabinde ceza davasının sonuçlanması neticesinde idarece davacı hakkında yeniden işlem tesisi üzerine, işbu davanın açıldığı, dosyanın UYAP kayıtlarıyla birlikte incelenmesinden, ceza yargılamasında ... Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, kısmen de reddine hükmedilerek dosyanın yeniden incelenmek üzere ilk derece mahkemesine iadesine karar verildiği görüldüğünden, ceza davasında verilen kararın infaz edilebilir hale gelmesinden itibaren bir yıllık süre içinde kefil kuruluştan ödeme talep edilebileceği göz önüne alındığında, bu tarihten önce, 26/12/2017 tarihinde tesis edilen dava konusu işlemin TIR Sözleşmesi'nin 11. maddesinin 2. fıkrası hükmüne aykırılık teşkil ettiğinin anlaşılması karşısında dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Ceza yargılamasında sanıklardan Ali Karaoğlan hakkında verilen hükmün istinaf merci kararı ile kesinleştiği, dolayısıyla infazı kabil hale geldiği, ceza davası hiç açılmamış olsa bile idarelerince kefil kuruluşun müşterek ve müteselsil sorumluluğuna gidilebileceği, kaldı ki, TIR Sözleşmesinde ceza yargılaması ile ilgili bir hükmün yer almadığı, sadece ödeme yükümlülüğü ile ilgili hukuki ya da idari takibattan söz edildiği, dolayısıyla ceza yargılamasının sonucunun beklenmesi gerektiğine dair yargının isabetli olmadığı, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 13/03/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.