T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/4545
Karar No : 2023/7135
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Tarım ve Orman Bakanlığı Kuşadası Meteoroloji Müdürlüğünde hizmetli olarak görev yapan davacının, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin 12/06/2019 tarihli işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının anne ve babasının müracaatı üzerine, … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davacı hakkındaki korunma kararının kaldırıldığı, bu nedenle 2828 sayılı Kanun’un Ek 1. maddesi uyarınca yaptığı istihdam başvurusunun reddine dair işleme karşı açmış olduğu davanın ... İdare Mahkemesince reddi, temyiz ve karar düzeltme aşaması sonrasında yerel mahkeme kararının infazı niteliğindeki dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Atanmasına ilişkin işlemin, bir Mahkeme kararının icrası olarak değerlendirilebileceği ancak yerel Mahkemenin bozmaya uyarak verdiği kararın daha sonra temyiz edilmesi ve bu defa kararın aksi yönde bozulması üzerine bozmaya uyularak verilen ret kararı üzerine davalı idarece göreve son verme işleminin Mahkeme kararının icrası olarak değerlendirilemeyeceği, göreve son verme işleminin Mahkeme kararına dayanmadığı, öte yandan göreve atanma işlemi Meteoroloji Genel Müdürlüğünce tesis edilmesine rağmen göreve son verme işleminin Daire Başkanlığınca tesis edildiği, dolayısıyla yetkide ve usulde paralellik ilkesine uyulmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı hakkında … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararı ile korunma kararı alınmış, 1981 ila 1989 yılları arasında Sivas Yetiştirme Yurdunda kalmış, annesinin talebi üzerine 21/03/1989 tarihinde süresiz izinli olarak annesinin yanına verilmiştir.
Davacı tarafından 2828 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi kapsamında istihdam hakkından yararlanmak için yapılan başvurunun, korunma kararının kaldırıldığına dair bir belgeye rastlanmadığı, reşit olmadan kurumla ilişiğinin kesildiğinden bahisle reddedilmesi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesince davanın reddine ilişkin olarak verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar, Danıştay Onikinci Dairesinin 11/06/2013 tarih ve E:2012/12779, K:2013/5043 sayılı kararı ile bozulmuş; anılan Mahkemece bozmaya uyularak verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı dava konusu işlemin iptaline ilişkin karar üzerine davacı hak sahipliğinden yararlandırılarak göreve başlatılmış; bu kez iptale ilişkin kararın, Danıştay Onikinci Dairesinin 08/04/2015 tarih ve E:2014/10624, K:2015/2159 sayılı kararı ile bozulması üzerine ... İdare Mahkemesince bozmaya uyularak, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla davanın reddine karar verilmiş olup, bu karar Danıştay Onikinci Dairesinin 11/04/2017 tarih ve E:2016/6807, K:2017/1414 sayılı kararıyla onanmış ve karar düzeltme istemi de, Danıştay Onikinci Dairesinin 14/03/2019 tarih ve E:2017/3725, K:2019/1952 sayılı kararı ile reddedilerek kesinleşmiştir.
Bu süreç sonunda, 2828 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde belirtilen istihdam hakkından yararlanma talebinin reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin kararın kesinleştiğinden bahisle yargı kararının uygulanması kapsamında dava konusu işlemle davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesi üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Memurluğun sona ermesi" başlıklı 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Devlet memurlarının, b) Memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi... hallerinde memurluğu sona erer." hükmüne,
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kararların Sonuçları" başlıklı 28. maddesinin birinci fıkrasında ise, "Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Her ne kadar İdare Mahkemesince davaya konu işlemin bir idari işlem olmadığı, Ankara 1. İdare Mahkemesi kararının kesinleşmesi sonrasında bu kararın uygulanması kapsamında tesis edildiği belirtilmişse de;
UYAP Sistemi üzerinde yapılan inceleme sonucunda; davacı hakkındaki korunma kararının kaldırılmasının tespitine ilişkin … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, "2828 sayıl Kanun uyarınca alınacak tedbir kararlarında Çocuk Mahkemelerinin görevli bulunduğu, davanın, hakkında korunma kararı alınmış olan kişi küçük ise veli veya vasisine, ergin ise koruma altına alınan kişiye yöneltilmesi gerektiği" gerekçesiyle bozulduğu, bozma kararı üzerine ... Çocuk Mahkemesinin … tarih ve … Tedbir Talep sayılı kararı ile davacı hakkındaki koruma kararı verildiğinin ve devam ettiğinin tespitine karar verildiği, bu karara vaki itirazın ise ... Çocuk Mahkemesinin … tarih ve E:… D.İş sayılı kararı ile reddedilerek kesinleştiği; davacı tarafından bu karar sunularak yapılan yargılamanın yenilenmesi talebi üzerine ... İdare Mahkemesinin … ve E:…, K:… sayılı kararıyla yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulüne, anılan Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının davalı idareye başvuru tarihi olan 21/02/2011 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verildiği, bu kararın Danıştay Onikinci Dairesinin 21/02/2023 tarih ve E:2021/6611, K:2023/739 sayılı kararı ile onandığı, karar düzeltme isteminin ise, aynı Dairenin 28/11/2023 tarih ve E:2023/5395, K:2023/6105 sayılı kararı ile reddedilerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı hakkındaki korunma kararının devam ettiğine ve bu nedenle yargılamanın yenilenmesi talebinin kabulü ile 2828 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinden yararlanma talebinin reddine ilişkin işlemin iptaline ilişkin yargı kararları ile oluşan yeni hukuki durum değerlendirilerek bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak 26/12/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.