T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/4891
Karar No : 2023/9047
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN TARAFLAR: 1- (Davacı) …
2- (Davalı) : … Bakanlığı / ANKARA
Vekili: Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek; uyuşmazlığın esası yönünden davacı tarafından, aleyhlerine hükmedilen yargılama gideri yönünden davalı idare tarafından bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile en az irtibat derecesinde bağının olduğu sonucuna varıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine, vekalet ücreti yönünden ise, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (Tarife'nin 22. maddesi de dikkate alınarak) belirlenen 327,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; İdare Mahkemesi kararının uyuşmazlığın esası yönünden davanın reddine ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların kararın anılan kısmının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davacının istinaf başvurusunun reddine, vekalet ücretine ilişkin davalı idarenin istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının "...327,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine..." ilişkin kısmı yönünden kaldırılmasına, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.090,00-TL vekalet ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra davacıdan alınarak davalıya ödenmesine ve istinaf aşamasına ait davacı ve davalı idare tarafından yapılan yargılama giderlerinin hakkaniyet gereği istinaf edenlerin üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
1-Davacı tarafından; FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibatı veya iltisakının bulunmadığı, herhangi bir disiplin soruşturması yapılmadan ve savunma hakkı tanınmadan kamu görevinden çıkarıldığı, dava konusu işlemde somut hiçbir delil ve gerekçenin gösterilmediği, kamu görevinden çıkarılmasına dair somut olayda kendisi hakkında ceza hukuku anlamında bir suçlama bulunduğu için ceza hukukuna ilişkin tüm güvencelerden yararlandırılması gerektiği, OHAL KHK'larının Resmi Gazetede yayımlandıkları gün TBMM'nin onayına sunulması ve en geç 30 gün içerisinde görüşülüp karara bağlanmasının zorunlu olduğu, bu usule uyulmadığı için dava konusu işlemin dayanaksız kaldığı, OHAL uygulamasına son verildiğinden hakkında uygulanan kamu görevinden çıkarma işleminin Anayasal dayanağının kalmadığı, kamu hizmetinden çıkarma usul ve esaslarının Anayasa ve kanunlarla belirlendiği, bu usul ve esaslara uyulmaksızın kamu görevinden çıkartıldığı, Bakanlar Kurulunca Anayasa ve kanunların kendisine vermediği bir yetki kullanılmak suretiyle işlem tesis edildiği, ByLock isimli programı kullanmadığı, ByLock kullanıcı adı ve mesaj içeriklerinin tespit edilemediği, Bank Asya hesabının açılış tarihinin 2004 yılı olduğu, örgüt liderinin talimatıyla bir işlem gerçekleştirmediği, Bank Asya'da gerçekleştirdiği işlemlerinin rutin bankacılık işlemleri olduğu,
yasal olarak kurulan ve faaliyet gösteren Aktif Sen isimli sendikaya üye olduğu, sendika üyeliğinden daha önce istifa etmesine rağmen ayrılış işlemleri geç gerçekleştirildiği için üye olarak gözüktüğü, sendika üyeliğinin Anayasal hak olduğu, kendisiyle birlikte çocuğunu aynı okula gönderen meslektaşları olduğu, yazmış olduğu bir kitabındaki sorunun suç delili olarak gösterildiği, Anayasa'ya aykırılık iddiasının İdare ve Bölge İdare Mahkemesince değerlendirilmediği, Anayasa ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınan temel hak ve hürriyetlerin ihlal edildiği belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği iddia edilmektedir.
2-Davalı İdare tarafından; Avukatlık ücreti yönünden istinaf başvurularının haklı görülmesine rağmen istinaf aşamasında yapmış oldukları yargılama giderlerinin kendi üzerilerine bırakılmasının hukuka aykırı olduğu, kararın bu yönüyle bozulması gerektiği savunulmaktadır.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
1- Davacı tarafından; Davalının temyiz talebine karşı savunma verilmemiştir.
2- Davalı idare tarafından; Davacının temyiz iddialarının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan sebeplerden hiçbirisine uymadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının yargılama giderleri yönünden bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
UYUŞMAZLIĞIN ESASINA YÖNELİK DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMESİ:
Hukuki Değerlendirme:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın uyuşmazlığın esasına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, davacının dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan, her ne kadar İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde davacının terör örgütü üyeliğinden hapis cezası ile cezalandırıldığı belirtilerek hüküm kurulmuş ise de; davacının mahkumiyet kararı kesinleşmemiş olduğundan, yargılama süreci devam eden ceza davasının davacı aleyhine bir durum olarak değerlendirilmesi "masumiyet karinesi" gereğince mümkün değildir. Bununla birlikte dava dosyasında yer alan davacı hakkındaki diğer tespitler değerlendirildiğinde ise davacının FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunduğu sonucuna varılmıştır.
YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMESİ:
Maddi Olay:
Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde öğretmen olarak görev yapan davacı, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede isminin yer alması nedeniyle kamu görevinden çıkarılmış, kamu görevine iade edilmesi talebiyle Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'na yaptığı başvuru … tarih ve … sayılı işlemle reddedilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davanın reddine, vekalet ücreti yönünden ise, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (Tarife'nin 22. maddesi de dikkate alınarak) belirlenen 327,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiştir. Davacı tarafından uyuşmazlığın esası yönünden, davalı idare tarafından ise vekalet ücreti yönünden istinaf başvurusunda bulunulması üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:.. sayılı kararıyla; davacının istinaf başvurusunun reddine, vekalet ücretine ilişkin davalı idarenin istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının "...327,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine..." ilişkin kısmı yönünden kaldırılmasına, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.090,00-TL vekalet ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra davacıdan alınarak davalıya ödenmesine ve istinaf aşamasına ait davacı ve davalı idare tarafından yapılan yargılama giderlerinin hakkaniyet gereği istinaf edenlerin üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından, anılan kararın aleyhlerine hükmedilen yargılama giderleri yönünden temyizen incelenerek bozulması istenilmiştir.
İlgili Mevzuat:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kararlarda bulunacak hususlar" başlıklı 24. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde; kararlarda, yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiğinin belirtileceği hüküm altına alınmış, aynı Kanun'un 31 maddesinin gönderme yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326. maddesinde, "(1) Kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir. (2) Davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırır."
düzenlemesine yer verilmiştir.
Hukuki Değerlendirme:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31 maddesinin gönderme yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326. maddesinde, yargılama giderlerinin davada haksız çıkan tarafa yükletilmesi esası benimsenmiştir.
Bakılan davada, Bölge İdare Mahkemesince, davacının istinaf başvurusu reddedildiği, davalı idarenin ise lehine eksik vekalet ücretine hükmedildiği iddiasıyla yaptığı istinaf başvurusu ise kabul edildiğinden, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326. maddesi uyarınca istinaf yargılama giderlerinin tamamının istinaf aşamasında "aleyhine hüküm kurulan" davacı üzerinde bırakılması gerektiği halde, "davalı idarenin yaptığı istinaf yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılması"nda, anılan madde ve hakkaniyet yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının uyuşmazlığın esası yönünden yaptığı temyiz isteminin reddine, davalının yargılama giderleri yönünden yaptığı temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının esasa ilişkin kısmının yukarıda belirtilen gerekçenin eklenmesi suretiyle ONANMASINA,
3. Anılan kararın davalı idare aleyhine hükmedilen yargılama giderlerine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi 13. İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 15/06/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.