Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/5009 E. , 2021/13321 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/5009
Karar No : 2021/13321
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı -…
VEKİLİ : Av.…
KARŞI TARAF(DAVACI) :…
İSTEMİN ÖZETİ : … İdare Mahkemesince verilen … tarihli, E:… , K:… sayılı kararın, iptale ilişkin kısmının usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının temyiz edilen kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Dava, İstanbul ili, Silivri ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel ile … ada … parsel sayılı taşınmazların kısmen dere yapı yaklaşma sınırı ve alanı, kısmen genel yeşil alan, kısmen açık ve kapalı spor tesisleri alanı, kısmen açık otopark alanı, kısmen 12 metrelik yol alanı fonksiyonlarına ayrılarak, bu kısımların transfer edilecek alan lejant sınırı içerisinde belirlenmesine yönelik 10.12.2012 onay tarihli 1/5000 ölçekli Silivri Merkez Sahil Bölgesi Nazım İmar Planı değişikliğinin iptali istemiyle açılmış; uyuşmazlık konusu … ada … parsel sayılı taşınmaza getirilen genel yeşil alan, açık otopark alanı, 12 metrelik yol alanı, dere yapı yaklaşma sınırı ve alanı yönünden davanın reddine, kapalı ve açık spor tesisi alanı ile transfer edilecek alan lejantı yönünden planın iptaline ilişkin … İdare Mahkemesi'nin … günlü, E:… ; K:… sayılı kararı ile … İdare Mahkemesi'nin … günlü, E:… ; K:… sayılı … ada … parsel sayılı ve … ada … parsel sayılı taşınmazlar için ayrı ayrı dava açılması gerekçesiyle dilekçenin reddi yolunda verilen kararının davacı tarafından, işin esasına ilişkin kararın aleyhe olan kısımlarının davacı ve davalı vekili tarafından temyizi üzerine, … İdare Mahkemesi'nin … günlü, E:… ; K:… sayılı dilekçenin reddine ilişkin kararının onanmasına, … İdare Mahkemesi'nin … günlü, E:… ; K:… sayılı kararının, … ada … parsel sayılı taşınmazın kısmen dere yapı yaklaşma sınırı ve alanı ile önlemli alan-2 lejant sınırı içerisinde belirlenmesine ve dere koruma alanı içerisinde kalan kısımların genel yeşil alan fonksiyonuna ayrılmasına ilişkin kısım yönünden onanmasına kısmen transfer edilecek alan lejant sınırı içerisinde belirlenmesine ilişkin kısım yönünden açıklama eklenerek onanmasına kısmen açık ve kapalı spor tesisi alanı fonksiyonuna ayrılmasına ilişkin kısım yönünden gerekçeli onanamasına, taşınmazın kısmen açık otopark alanı, kısmen 12 metrelik yol alanı fonksiyonununa ayrılmasına ilişkin kısım yönünden bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesince verilen 19/10/2017 tarihli, E:2015/5773, K:2017/8085 sayılı kararın, bozmaya ilişkin kısımına uyularak dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucu sahil şeridinin ilk 50 metresi içerisinde yeni taşıt yolları planlanamayacağı, ancak 11.07.1992 tarihinden önce mevzuata uygun olarak onaylanmış imar planlarına göre yapımı gerçekleştirilmiş olan taşıt yollarının korunması gerekeceği, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planından önce alanda 01.08.1986 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planının bulunduğu, anılan planda da uyuşmazlık konusu taşınmazın güney cephesinden mahreç aldığı doğu-batı yönlü 10 metre genişliğinde taşıt yolunun ayrılmış olduğu, dolayısıyla davaya konu edilen 12 metre genişliğindeki yol alanının mezkur Yönetmelikte düzenlenen koşulları sağlamadığı, dava konusu plan değişikliği ile taşınmazın kısmen 12 metrelik taşıt yolu olarak belirlenmesine ilişkin kısım yönünden hukuka ve mevzuata uyarlılık bulunmadığı, dava konusu parselin "açık otopark alanı" olarak ayrılan kısmının, meri olmayan dava konusu nazım imar planında sahil koruma bandının ikinci 50 m.'lik kısmında yer aldığı, ancak meri durumdaki 17/10/2017 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planında anılan açık otopark alanının yer almadığı, dava konusu nazım imar planında uyuşmazlık konusu taşınmazın kısmen açık otopark alanı fonksiyonuna ayrılması yönünden hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle uyuşmazlık konusu taşınmazın kısmen 12 metrelik yol alanı fonksiyonuna ayrılması yönünden dava konusu nazım imar planının anılan taşınmaz yönünden iptaline, taşınmazın kısmen açık otopark alanı fonksiyonuna ayrılması yönünden; davanın reddine karar verilmiş bu kararın iptale ilişkin kısmı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Sahil şeridinin tanımı ve bu alanlarda getirilebilecek kullanımlara ilişkin Kıyı Kanunu ile Kıyı Kanununun Uygulanması Dair Yönetmeliğin yukarıdaki bölümlerde detaylarına yer verilen hükümlerine ilave olarak, 3621 sayılı kanunun geçici maddesinde bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce mevzuat hükümlerine uygun olarak onanmış ve kısmen veya tamamen yapılaşmış 1/1000 ölçekli uygulamam imar planlarının sahil şeritleriyle ilgili hükümlerinin geçerli olduğu düzenlemesine; Kıyı Kanunun Uygulanması Dair Yönetmeliğin 16. Maddesinin son fıkrasında ise, sahil şeridinin birinci bölümünde yeni taşıt yolları açılamacayacağı ancak 11.07.1992 tarihinden önce mevzuat hükümlerine uygun olarak onaylanmış planlara göre yapımına başlanmış veya kullanılmakta olan Devlet Kara Yolları ile yapımı gerçekleştirilmiş imar yollarındaki müksetep hakların saklı olduğu, inşaatına başlanmış imar yollarında ise mümkün olan en kısa mesafede iç yollarla bağlantı sağlanmak üzere imar planı revizyonu yapılacağı, sahil şeridi birinci bölümünde ancak iç yollarla dolgu alanlarında yapılmış veya yapılacak yolları bağlayan kısa geçişler için imar yolları planlanabileceği kuralına yer verilmiştir.
Kıyılardan ve sahil şeritlerinden yararlanmada öncelikle kamau yararının gözetilmesi gerektiğinden, bu alanlarda kıyı mevzuatının amacına uygun olarak kazanılmış hakla ilgili ölçüt belirlenirken ulaşım ve trafik güvenliğiyle şehircilik ilkelerine uygun şekilde planlandığı anlaşılan taşıt yollarının kamu yararı niteliğinin dikkate alınması ve tamamen veya kısmen yapılaşmış alanlardaki imar haklarından farklı değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur.
UYAP üzerinden yapılan incelemede uyuşmazlık konusu … ada … parsel sayılı taşınmazın başka hissedarı tarafından açılan davada … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı karar ile uyuşmazlık konusu taşınmaza nazım imar planında 12 metrelik yol alanı fonksiyonu verilmesine ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiş anılan karar, Danıştay Altıncı Dairesince verilen 05/12/2019 tarih ve E:2019/20878, K:2019/13127 sayılı karar ile onanmış, Danıştay Altıncı Dairesinin 6.12.2021 tarihli E: 2020/3805 K:2021/13319 sayılı karar ile karar düzeltme talebinin reddine karar verilmiştir.
Yukarıda anılan … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı karara konu dava dosyasında dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğiyle sahil şeridinin ilk 50 metresi içinde getirilen 12 metre genişliğindeki yol kararına ilişkin olarak mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda özetle: yolun sürekliliği bulunduğu, kıyı ile iç bölgelerin bu aks üzerinden bağlantısının kurulduğu söz konusu yolun geçirilmemesi halinde kıyıya doğru inen bütün yolların çıkmaz sokaklara dönüşeceği, kıyı boyunca kuzey-güney yönündeki yolları toplayan ve ana akslara bağlayan, erişilebilirliği arttırmak suretiyle kıyı kullanımını bölgede yaşayanlarla sınırlamaksızın genele yayan bir kullanım kararı olduğu, dava konusu yolun ulaşım sistemi açısından gereklilik arz ettği yönünde değerlendirmelere yer verildiği, … İdare Mahkemesinin … tarihli ara kararı ile dava konusu … ada … parsel sayılı taşınmazda kısmen 12 metrelik yol alanı olarak planlanan kısımda yer alan yolun yapımının tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlandı ise hangi tarihte yapıldığının sorulduğu, davalı idarece söz konusu parselde belirlenen yol alanının 01.08.1986 tasdik tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile planlandığı ve plan yapım tarihinde ve halihazırda kullanımda olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Bu durumda 11.07.1992 tarihinden önce onaylanan imar planı doğrultusunda yapımı gerçekleşen yol alanının korunması gerekeceğinden uyuşmazlık konusu … ada … parsel sayılı taşınmazın kısmen 12 metrelik yol alanı fonksiyonuna ayrılmasına yönelik kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla İdare Mahkemesi kararının uyuşmazlık konusu… ada … parsel sayılı taşınmazın kısmen 12 metrelik yol alanı fonksiyonuna ayrılmasına yönelik dava konusu nazım imar planının anılan taşınmaz yönünden iptaline ilişkin kısmında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, … İdare Mahkemesince verilen … tarihli, E:… , K:… sayılı kararın temyiz edilen kısmının BOZULMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 06/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.