Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/5328 E. , 2021/6643 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/5328
Karar No : 2021/6643
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- …
2- …
3- … 4- …
VEKİLLERİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 6831 sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkartılan arazilerin kullanıcılarına satışına ilişkin 6292 sayılı Kanunun 6. maddesi uyarınca taraflarına doğrudan satılması istemiyle yapılan başvuruların reddine ilişkin İstanbul Valiliği Defterdarlık Anadolu Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığı Kadıköy Emlak Müdürlüğü'nün … tarih ve … , … , … , … sayılı işlemleri ile dayanak … tarihli … sayılı Bakanlık oluru ve … tarihli … sayılı Maliye Bakanlığı işlemlerinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince … tarih ve E:… , K:… sayılı karar ile; 6292 sayılı Yasa'nın 7/1-c maddesi ile taşınmazın fiili kullanıcıları karşısında eski maliklere öncelik hakkı tanınmış olması, olayda da eski malikin Yasa'dan kaynaklanan iade hakkını kullanarak idareden talepte bulunmuş olması ve idarece de bu talebin yerinde görülmesi karşısında, tapu kaydının beyanlar hanesinde taşınmazın fiili kullanıcısı olduğu belirtilen muris babalarından ötürü davacıların 6292 sayılı Yasa'da belirtilen şartları taşısa dahi doğrudan satış hakkından yararlanamayacağı açık olduğundan davacıların başvurularının reddine ilişkin İstanbul Valiliği Defterdarlık Anadolu Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığı Kadıköy Emlak Müdürlüğü'nün … tarih ve … , … , … , … sayılı işlemleri ile bu işlemlere dayanak oluşturan … tarihli … sayılı Bakanlık oluru ve … tarihli … sayılı Maliye Bakanlığı işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararı ile; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının Dairemizin 27/12/2019 tarih ve E:2018/6966, K:2019/12840 sayılı kararı ile; " Maliye Bakanlığı'nın dava konusu … tarih ve … sayılı işlemi ile … tarih ve … sayılı işlemi yönünden, 6292 sayılı Yasa'nın 7. maddesine göre iade edilecek taşınmazların, hazine adına orman sınırı dışına çıkarıldığı gerekçesiyle açılan davalar sonucunda tapuları iptal edilen ve 2/A veya 2/B niteliğinde Hazine adına tescil edilen taşınmazlar olduğu anlaşılmakta olup, iade talep edilen taşınmazın hisselerinin kadastro çalışmaları veya imar uygulamaları sonrasında şahıslar adına usulüne uygun olarak oluşturulan geçerli tapusunun, hazine adına orman sınırı dışına çıkarıldığı gerekçesiyle açılan davalar sonucu iptal edilerek 2/B niteliğinde Hazine adına tescil edilip edilmediği, bu şekilde tedavül gören taşınmazın hisselerini satın alan ve 6292 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra da iade talebinde bulunan şahısların tapu kayıtlarının geldisinde "malik" sıfatlarının araştırılarak açık ve net olarak hak sahibi olup olmadıkları ortaya konulmadan iade taleplerinin dava konusu genel yazı gereğince kabul edildiği, kadastro çalışmaları sırasında taşınmazda evvelki yıllarda yapılan kadastro çalışmaları ve 4785 sayılı Yasa ile Devleştirilmesi sonucu orman olarak ayrılan kısımlar, 5658 sayılı Orman Kanununa Bazı Maddeler Eklenmesine ve Bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Olan Kanuna Ek Kanun gereği belirli koşulların varlığı halinde iadesi öngörülen ve sahiplerine bırakılan kısımlar ve 2/B olarak tespit edilen kısımlar ile iadesi talep edilen taşınmazların evveliyatının 4785 sayılı Yasa ile Devletleştirilmesinden sonra 5658 sayılı Yasa kapsamında iade edilen yerde mi, orman sınırlarında mı, yoksa 2/B niteliği ile Hazine adına tescil edilen yerde mi olduğu açık ve net olarak ortaya konulmadan iade talep eden şahısların iade taleplerinin kabul edilmesinin yolunu açan Maliye Bakanlığı'nın 05/05/2015 tarihli Olur işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı, hukuka aykırılığı ortaya konulan … tarih ve … sayılı iade taleplerinin kabulüne yönelik işlemin gereğinin yapılması talimatını içeren İstanbul Valiliği'ne yazılan … tarih ve … sayılı işlemde de açıklanan nedenlerle hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu İstanbul Valiliği Defterdarlık Anadolu Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığı Kadıköy Emlak Müdürlüğü'nün … tarih ve … , … , … , … sayılı işlemleri yönünden ise de Maliye Bakanlığı'nın 05/05/2015 tarihli Olur işlemi ile 06/05/2015 tarihli işlemi hukuka aykırı bulunduğundan, bu işlem doğrultusunda … ada … parsel sayılı taşınmazın ifrazından oluşan parseller tevhid edilerek yeniden … ada … parsel olarak hazine adına tescil yapılarak 6292 sayılı Kanunun 7. maddesine göre
tapusu iptal edilen hak sahiplerine hisseleri oranında tapuda devir işlemleri devam ettiği gerekçesiyle tesis edilen satış taleplerinin reddine yönelik İstanbul Valiliği Defterdarlık Anadolu Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığı Kadıköy Emlak Müdürlüğü'nün … tarih ve … , … , … , … sayılı işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabul edilerek belirtilen gerekçelerle karar verilmesi gerekirken istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı" gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.
… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu iş bu kararı ile ise; Dairemiz bozma kararında yer alan gerekçeler ile Dairemizin 27/12/2019 tarih ve E:2018/6966, K:2019/12840 sayılı bozma kararına uyulmasına, davacıların istinaf başvurusunun kabulüne, … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının kaldırılmasına, davanın konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu taşınmazın 6292 sayılı Kanunun 7/1-a maddesi uyarınca tapusu iptal edilen hak sahiplerine hisseleri oranında tapu devir işlemlerinin yapıldığı, dava konusu işlemlerin hukuka ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği, dava konusu işlemlerin iptaline yönelik temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Ayrıca 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesinin 4. fıkrasında, Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı belirtilmiştir.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 22/12/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.