Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2020/5445 E. , 2022/4276 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2020/5445
Karar No : 2022/4276
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) … İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Asıl borçlu … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş'ye ait vergi borçları nedeniyle, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 79. maddesi uyarınca, davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, davacının ticari ilişki içinde bulunduğu … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş.'ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla 6183 sayılı Yasanın 79. maddesince düzenlenen ve usulüne uygun olarak tebliğ edilen haciz bildirisine yasal süresi içinde itiraz etmediği ve anılan şirket tarafından verilen Bs formunda yer alan mal ve hizmet satışına ilişkin tutarın ödenip ödenmediğine dair istenen bilgi ve belgeler neticesinde davacı şirket tarafından dosyaya herhangi bir ödeme yapıldığına dair tevsik edici bilgi belge ibraz edilemediği, davalı idare tarafından da dava konusu ödeme emrinde yer alan 604.801,71 TL'lik borç tutarının nasıl belirlendiği ve tespit edildiğinin Bs formunda yer alan 16.624,00 TL'lik mal ve hizmet satışı tutarı dışında ortaya konulamadığının anlaşıldığı, olayda davacı şirket tarafından usulüne uygun olarak tebliğ edilen haciz bildirisine karşı itiraz edilmediği ve asıl amme borçlusu şirketten yapılan mal ve hizmet alımına ilişkin 16.624,00 TL tutarın ödendiği hususunun ortaya konulamadığı açık olduğundan, davacı şirket hakkında düzenlenen dava konusu ödeme emrinin 16.624,00 TL'lik kısmında hukuka aykırılık, fazlaya ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, dava konusu ödeme emrinin 16.624,00 TL'lik kısmı yönünden davanın reddine, kalan tutar bakımından davanın kabulüne ve ödeme emrinin kalan tutar bakımından iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVACININ İDDİALARI: Dava konusu ödeme emrinden önce ihbarname tebliğ edilmediği, usulüne uygun olarak kesinleşen bir borç bulunmadığı, başka bir şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığı ödeme emrinin iptal edilmesi gerektiği iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
DAVALININ İDDİALARI: Asıl borçlu şirketin borçlarından dolayı düzenlenen haciz bildirisinin davacıya 31/12/2018 tarihinde posta yoluyla tebliğ edildiği, yedi günlük itiraz süresinden sonra davacının dilekçe vermiş olması nedeniyle takip ve haciz işlemlerine başlanıldığı, 6183 sayılı Kanun'un 79. maddesi hükmü gereğince davacının haciz bildirisine itirazını süresinde yapmaması nedeniyle söz konusu borçlardan sorumlu olduğu ve dava konusu ödeme emrinin usul ve yasaya uygun olduğu ileri sürülerek kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Asıl borçlu … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş'ye ait vergi borçları nedeniyle, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 79. maddesi uyarınca, davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "Haciz" başlıklı 62. maddesinin 1. fıkrasında; borçlunun, mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı ifade edilmiş, aynı Kanun'un "Üçüncü şahıslardaki menkul malların, alacak ve hakların haczi" başlıklı 79. maddesinin 3. fıkrasında da; haciz bildirisi tebliğ edilen üçüncü şahsın, borcu olmadığı veya malın yedinde bulunmadığı veya haczin tebliğinden önce borcun ödendiği veya malın tüketildiği ya da kusuru olmaksızın telef olduğu veya alacağın, borçluya veya emrettiği yere verilmiş olduğu gibi bir iddiada ise durumu, haciz bildirisinin kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde tahsil dairesine yazılı olarak bildirmek zorunda olduğu, üçüncü şahsın süresinde itiraz etmemesi halinde, mal elinde ve borç zimmetinde sayılacağı ve hakkında bu Kanun hükümlerinin tatbik olunacağı, hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge idare Mahkemesi kararının, dava konusu ödeme emrinin, 16.624,00 TL'lik kısmının iptaline yönelik hüküm fıkrası usul ve hukuka uygun olup, davalı tarafından dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu ödeme emrinin 16.624,00 TL'yi aşan kısmına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davacının temyiz istemine gelince;
Dosyanın incelenmesinden; asıl amme borçlusu … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş'nin 2018 vergilendirme dönemi için vermiş olduğu Bs bildiriminden, davacıya 16.624,00-TL tutarında mal sattığının tespiti üzerine, davalı idarece … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş. ile davacı arasında mevcut bir ticari ilişki olduğu ve bu ilişki nedeniyle bahsi geçen şirketin, davacıdan alacağı olduğundan hareketle, … Gayrimenkul San. Tic. A.Ş'nin ödenmemiş ve vadesi geçmiş vergi borçlarının, 6183 sayılı Yasa'nın 79. maddesi hükmü uyarınca, davacıda mevcut olduğu iddia edilen alacaklarının haczi suretiyle tahsili yoluna gidildiği, bu kapsamda, davacı adına … tarih ve E.… sayılı haciz bildirisi düzenlenerek 31/12/2018 tarihinde, davacının iş yeri adresinde iş yeri yetkilisi ... imzasına tebliğ edildiği, bu suretle söz konusu hak ve alacağın haczedildiğinin bildirildiği, bu bildirime karşı davacı tarafından, yedi günlük yasal sürede itiraz edilmediğinden, mal elinde ve borç zimmetinde sayılmak suretiyle söz konusu borcun tahsili için davacı adına, dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar yukarıda açıklanan madde hükmü uyarınca davacı tarafından haciz bildiriminin tebliğinden itibaren 7 gün içinde tahsil dairesine yazılı beyanda bulunulmamış ise de; asıl amme borçlusu şirketin davacı şirket nezdinde doğmuş bir hak ve alacağının bulunduğu, davacının asıl amme borçlusuna borcu olduğu ve borcun miktarına ilişkin somut bir tespitte bulunulmaksızın, sadece Bs formunda davacının isminin yer aldığından bahisle 6183 sayılı Kanun'un 79. maddesinin uygulanması yoluna gidildiği görülmektedir.
Bu durumda, yukarıda açıklanan 6183 sayılı Kanun'un 62. maddesinin 1. fıkrasında haciz için öngörülen koşul oluşmadığından, anılan Kanun'un 79. maddenin 2. fıkrası hükmüne dayanılarak, davacının mal elinde, borç zimmetinde sayılmak suretiyle düzenlenen ödeme emrinde ve davayı kısmen reddeden Vergi Mahkemesi kararına yönelik olarak davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davalının temyiz isteminin reddine, davacının temyiz isteminin kabulüne,
… Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının, dava konusu ödeme emrinin … TL'lik kısmına yönelik davacı istinaf başvurusunun reddine ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA,
Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 26/09/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.