Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/5567 E. , 2021/3456 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/5567
Karar No : 2021/3456
DAVACI : … Barosu Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : …Kurulu Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU :
Dava; 06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 8. maddesi ile 9/1-ç-2 ve 10. maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
DAVACININ İDDİALARI :
06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin "Uzaktan eğitim denklik işlemleri" başlıklı 10. maddesinin Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 17.6.2010 günlü YD İtiraz No:2010/309 sayılı kararına uygun olmadığını belirtmekte ve bu nedenle iptalini istemektedir.
DAVALININ SAVUNMASI :
Dava konusu Yönetmeliğin 10. maddesinin, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 17.6.2010 günlü YD İtiraz No:2010/309 sayılı kararında gösterilen gerekçelere uygun biçimde düzenlendiği, dava konusu hükümde hukuka ve mevzuata aykırı yön bulunmadığı savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davaya konu Yönetmeliğin yürürlükten kaldırılması nedeniyle, karar tarihinde yürürlükte bulunmayan Yönetmeliğin 10. maddesi hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığından, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Dava; İstanbul Barosu Başkanlığı tarafından, 06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 8. maddesi ile 9/1-ç-2 ve 10. maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 18/12/2015 günlü, E:2010/9594, K:2015/12460 sayılı kararıyla; "dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinde inceleme ve değerlendirme usul ve esaslarının, 10. maddesinde, uzaktan eğitim denklik işlemlerinin düzenlendiği; 1136 sayılı Avukatlık Kanununda, baroların hukukun üstünlüğünü savunmak ve korumakla görevli olduğu yolunda yapılan belirlemenin, meslek grupları ve mesleki faaliyetleri gereği yürütülen iş ve işlemler için hukuki görev ve sorumluluklarını içerdiği sonucuna ulaşıldığı; baroların, hukukun üstünlüğünü savunmak ve korumakla görevli olduğu belirlenmiş olmasına karşın, tüm iş ve işlemler için hukuki görev ve sorumlulukları bulunduğunun kabul edilmesinin, kişi veya tüzel kişilere sınırsız dava açma ehliyeti tanımak anlamına geleceği; baroların kuruluş ve örgütleniş amaçları ile dava konusu Yönetmeliğin 1. maddesindeki yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının denklik işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları düzenlemek amacı birlikte değerlendirildiğinde, Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 8. ve 10. maddelerinin, davacı Baro Başkanlığının görev alanı ile bir ilgisi bulunmadığından, davacı İstanbul Barosu Başkanlığının, dava konusu Yönetmeliğin 8. ve 10. maddelerinin iptali istemi yönünden dava açma ehliyetinin olmadığı sonucuna ulaşıldığı; diğer dava konusu 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden ise 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 7. maddesinde, Yükseköğretim Kurulu'nun görevlerinin bentler halinde sayıldığı, (p) bendinde de, Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış önlisans, lisans ve lisansüstü diplomaların denkliğini tespit etmenin Yükseköğretim Kurulu'nun görevleri arasında belirtildiği; dava konusu Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 2547 sayılı Yasa'nın 7. maddesinin (p) bendine dayanılarak Yükseköğretim Genel Kurulunca kabul edildiğinin anlaşıldığı; Yönetmeliğin "Denklik İşlemleri" başlıklı ikinci bölümünde denklik başvurusunun usulü ve aranacak belgeler, diploma denklik komisyonu, diploma denklik talebinin değerlendirilmesi, inceleme ve değerlendirme usul ve esasları, inceleme sonucu yapılacak işlemlerin ayrı ayrı düzenlendiği; bu bölümdeki maddeler uyarınca ayrıntılı inceleme ve değerlendirme yapılmak suretiyle işlem tesis edileceğinin anlaşıldığı; öte yandan, mezun olunan lisans programının eğitim düzeyi ve içeriğinin yeterli bulunmaması durumunda, başvuru sahibinin seviye tespit sınavına tabi tutulacağının görüldüğü; Yönetmeliğin dava konusu 9/1-ç-2 maddesinde ise, hukuk, tıp doktorluğu, diş hekimliği, mühendislik ve öğretmenlik alanında hangi ülkelerdeki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağının Genel Kurul tarafından belirlenerek resmi internet sitesinde ilan edileceği kuralına yer verildiği; anılan kuralda öngörülen, hangi ülkelerdeki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı konusunda Yükseköğretim Genel Kurulunca yapılacak belirlemenin, Yönetmeliğin "Denklik İşlemleri" başlıklı ikinci bölümünde yer alan hususlara uyularak yapılacağının açık olduğubu durumda, hukuk, tıp doktorluğu, diş hekimliği, mühendislik ve öğretmenlik alanında alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı ülkelerin davalı idarenin resmi internet sitesinde ilan edileceği ve bu idari işlemin de dava konusu edilmesi halinde yargısal denetime tabi olacağı dikkate alındığında, dava konusu düzenlemede üst hukuk normlarına aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu Yönetmeliğin 8. ve 10. maddelerinin iptali istemine ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden; 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden ise esastan reddine karar verilmiştir.
Sekizinci Dairenin bahse konu kararının temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 03.12.2018 gün ve E:2016/2367, K:2018/5354 sayılı kararıyla; Daire kararının, dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinin iptali istemine ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden reddi ile 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden davanın reddine ilişkin kısımlarının usul ve hukuka uygun bulunarak onanmış; dava konusu 10. maddeye ilişkin davanın ehliyet yönünden reddi kısmına yönelik temyiz isteminin ise; "dava konusu Yönetmeliğin iptali istenen ve uzaktan eğitim denklik işlemlerini düzenleyen 10. maddesinin hukuk eğitimine ilişkin olarak da uygulanacağı tartışmasız olup, davacının uğraşısının bu alanda olması nedeniyle, bu davanın açılmasında kişisel, meşru ve güncel bir menfaat bağının bulunduğunun kabulü gerektiğinden" bahisle bozulmuştur.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinde; Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarına karşı Danıştayda temyiz yoluna başvurulabileceği, 2575 sayılı Danıştay Kanununun 38. maddesinde; İdari Dava Daireleri Kurulunca idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların temyizen inceleneceği hükmü getirilirken; 2577 sayılı Kanunun 49. maddesinin 4. fıkrasında; ilk derece mahkemelerine aynı kanunda, bozmaya uymayarak eski kararında tanınan ısrar yetkisi, Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması halinde tanınmamıştır.
Bu itibarla; 2577 sayılı Yasanın yukarıda yer verilen hükümleri uyarınca İdari Dava Daireleri Kurulu kararına uymak suretiyle işin bozulan kısım açısından işin esasına girmek gerekmektedir.
Ancak; 06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin dava konusu "Uzaktan eğitim denklik işlemleri " başlıklı 10. maddesi; "(1) Uzaktan eğitim programlarından alınan diplomalar; diplomayı veren yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın öncelikle faaliyet gösterdiği ülke yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınması, akreditasyon ya da kalite güvencesi kuruluşları tarafından akredite edilmiş olması ve Yükseköğretim Kurulu tarafından tanınmış bir kurum olması, bir üst eğitime girişte kabul edilmesi, program kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün öğretim programı kredi toplamına uygun olması, örgün öğretimde belirlenen program kazanımları ile aynı programın uzaktan öğretiminin program kazanımlarının uyarlı olması ve uzaktan eğitim programının ölçme ve değerlendirme sisteminin denetlenebilir nitelikte olması, yurtdışında yapılan uzaktan eğitimin Türkçe olmaması, eğitimin yapıldığı programın benzeri Türk yükseköğretim programına denk olması, eğitim düzeyi ve öğrenim alanının açıkça tespit edilmesi şartları aranarak, bu Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildikten sonra kabul edilir veya reddedilir." şeklinde iken; 20.02.2016 tarihli 29630 sayılı R.G.'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği ile anılan yönetmelik yürürlükten kaldırılarak "Uzaktan öğretim tanıma ve denklik işlemleri"başlıklı 10 maddesinde "(1) Uzaktan öğretim programlarından alınan diplomaların tanıma ve denklik işlemlerinde, örgün eğitim için geçerli olan inceleme esaslarına ek olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Uluslararası anlaşmalarla kurulan yükseköğretim kurumlarındaki veya resmî dili Türkçe olan ülkelerdeki uzaktan öğretim programları hariç olmak üzere yurtdışı yükseköğretim kurumlarındaki uzaktan öğretim program dilinin Türkçe olmaması.
b) Uzaktan öğretim programı kazanımlarının aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımları ile uyumlu olması.
c) Uzaktan öğretim programının mezuniyet için gerekli kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün eğitim programının kredi toplamına eşit veya toplamından daha fazla olması.
ç) Mezun olunan uzaktan öğretim programının karşılığının, Türkiye’deki uzaktan öğretim programları içinde yer alması.
d) Öğrenim görülen dilde Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek sınavlardan yine Kurulca belirlenecek puanların alınmış olması." hükmü getirilmiş; bu yönetmeliği yürürlükten kaldıran 05.12.2017 tarih ve 30261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan aynı adlı Yönetmeliğin" Uzaktan öğretim tanıma ve denklik işlemleri" başlıklı 10. maddesinde, "(1) Uzaktan öğretim programlarından alınan diplomaların tanıma ve denklik işlemlerinde, örgün eğitim için geçerli olan inceleme esaslarına ek olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Uluslararası anlaşmalarla kurulan yükseköğretim kurumlarındaki veya resmî dili Türkçe olan ülkelerdeki uzaktan öğretim programları hariç olmak üzere yurtdışı yükseköğretim kurumlarındaki uzaktan öğretim program dilinin Türkçe olmaması.
b) Uzaktan öğretim programı kazanımlarının aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımları ile uyumlu olması.
c) Uzaktan öğretim programının mezuniyet için gerekli kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün eğitim programının kredi toplamına eşit veya toplamından daha fazla olması.
ç) (Mülga:RG-14/4/2020-31099)
d) Öğrenim görülen dilde Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen sınavlardan Kurulun belirlediği puanların alınmış olması.
(2) Uzaktan öğretim yoluyla mezun olunan programın kazanımları ile aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımlarının değerlendirilmesi neticesinde alınan eğitimin veya kazanımlarının yetersizliği ile ilgili şüphe oluştuğunda başvuru sahibi, Yükseköğretim Kurulunun belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde SYBS işlemlerine tabi tutulur.
(3) (Ek:RG-14/4/2020-31099) Tıp, hukuk, mühendislik, mimarlık, diş hekimliği, eczacılık, öğretmenlik ve Kurulun belirlediği klinik uygulaması olan sağlık alanlarından alınan diplomalar hariç olmak üzere, yükseköğrenime başlanılan yıl Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenmiş olan sıralama kuruluşlarınca yapılan dünya üniversite sıralamalarının birinde, ilk dört yüzlük dilim içerisindeki üniversitelerden uzaktan öğretim yoluyla alınan diplomalara SYBS uygulanmaksızın denklik işlemi yapılır." hükmü getirilmiş ve 2020 yılı Nisan ayında yapılan değişiklikler ile madde bambaşka bir hale dönüştürülmüş olup; dava konusu Yönetmeliğin yürürlükten kaldırılmış olması ve buna dayalı olarak tesis edilmiş bir işlemin dava konusu edilmemiş olması karşısında, davanın esasını inceleme olanağı bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenle; konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Dairemizin 18/12/2015 tarih ve E:2010/9594, K:2015/12460 sayılı kısmen iptal, kısmen ret kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 03.12.2018 tarih ve E:2016/2367, K:2018/5354 sayılı kararı ile kısmen onanmasına, kısmen bozulmasına karar verilmesi üzerine, bozulan kısım yönünden dosya yeniden incelenmek suretiyle gereği görüşüldü:
HUKUKİ SÜREÇ :
Dava; 06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 8. maddesi ile 9/1-ç-2 ve 10. maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
Dairemizin 18/12/2015 günlü, E:2010/9594, K:2015/12460 sayılı kararıyla; dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinde inceleme ve değerlendirme usul ve esaslarının, 10. maddesinde, uzaktan eğitim denklik işlemlerinin düzenlendiği; 1136 sayılı Avukatlık Kanununda, baroların hukukun üstünlüğünü savunmak ve korumakla görevli olduğu yolunda yapılan belirlemenin, meslek grupları ve mesleki faaliyetleri gereği yürütülen iş ve işlemler için hukuki görev ve sorumluluklarını içerdiği sonucuna ulaşıldığı; baroların, hukukun üstünlüğünü savunmak ve korumakla görevli olduğu belirlenmiş olmasına karşın, tüm iş ve işlemler için hukuki görev ve sorumlulukları bulunduğunun kabul edilmesinin, kişi veya tüzel kişilere sınırsız dava açma ehliyeti tanımak anlamına geleceği; baroların kuruluş ve örgütleniş amaçları ile dava konusu Yönetmeliğin 1. maddesindeki yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının denklik işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları düzenlemek amacı birlikte değerlendirildiğinde, Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 8. ve 10. maddelerinin, davacı Baro Başkanlığının görev alanı ile bir ilgisi bulunmadığından, davacı … Barosu Başkanlığının, dava konusu Yönetmeliğin 8. ve 10. maddelerinin iptali istemi yönünden dava açma ehliyetinin olmadığı sonucuna ulaşıldığı; dava konusu Yönetmeliğin 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 7. maddesinde, Yükseköğretim Kurulu'nun görevlerinin bentler halinde sayıldığı, (p) bendinde de, Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış önlisans, lisans ve lisansüstü diplomaların denkliğini tespit etmenin Yükseköğretim Kurulu'nun görevleri arasında belirtildiği; dava konusu Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 2547 sayılı Yasa'nın 7. maddesinin (p) bendine dayanılarak Yükseköğretim Genel Kurulunca kabul edildiğinin anlaşıldığı; Yönetmeliğin "Denklik İşlemleri" başlıklı ikinci bölümünde denklik başvurusunun usulü ve aranacak belgeler, diploma denklik komisyonu, diploma denklik talebinin değerlendirilmesi, inceleme ve değerlendirme usul ve esasları, inceleme sonucu yapılacak işlemlerin ayrı ayrı düzenlendiği; bu bölümdeki maddeler uyarınca ayrıntılı inceleme ve değerlendirme yapılmak suretiyle işlem tesis edileceğinin anlaşıldığı; öte yandan, mezun olunan lisans programının eğitim düzeyi ve içeriğinin yeterli bulunmaması durumunda, başvuru sahibinin seviye tespit sınavına tabi tutulacağının görüldüğü; Yönetmeliğin dava konusu 9/1-ç-2 maddesinde ise, hukuk, tıp doktorluğu, diş hekimliği, mühendislik ve öğretmenlik alanında hangi ülkelerdeki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağının Genel Kurul tarafından belirlenerek resmi internet sitesinde ilan edileceği kuralına yer verildiği; anılan kuralda öngörülen, hangi ülkelerdeki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı konusunda Yükseköğretim Genel Kurulunca yapılacak belirlemenin, Yönetmeliğin "Denklik İşlemleri" başlıklı ikinci bölümünde yer alan hususlara uyularak yapılacağının açık olduğu; diğer bir ifadeyle, dava konusu kuralda sayılan alanlarda alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı ülkeler ve yükseköğretim kurumları Genel Kurulca belirlenirken Yönetmeliğin diğer kurallarının da dikkate alınacağının tabii olduğu; bu durumda, hukuk, tıp doktorluğu, diş hekimliği, mühendislik ve öğretmenlik alanında alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı ülkelerin davalı idarenin resmi internet sitesinde ilan edileceği ve bu idari işlemin de dava konusu edilmesi halinde yargısal denetime tabi olacağı dikkate alındığında, dava konusu düzenlemede üst hukuk normlarına aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu Yönetmeliğin 8. ve 10. maddelerinin iptali istemine ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden reddine, 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden davanın reddine, karar verilmiştir.
Dairemiz kararının davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 03.12.2018 gün ve E:2016/2367, K:2018/5354 sayılı kararıyla; dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinin iptali istemine ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden reddi ile 9/1-ç-2 maddesinin iptali istemi yönünden davanın reddine ilişkin kısımlarının usul ve hukuka uygun bulunarak onanmasına; dava konusu 10. maddeye ilişkin davanın ehliyet yönünden reddi kısmına yönelik temyiz isteminin ise; "dava konusu Yönetmeliğin iptali istenen ve uzaktan eğitim denklik işlemlerini düzenleyen 10. maddesinin hukuk eğitimine ilişkin olarak da uygulanacağı tartışmasız olup, davacının uğraşısının bu alanda olması nedeniyle, bu davanın açılmasında kişisel, meşru ve güncel bir menfaat bağının bulunduğunun kabulü gerektiğinden" bahisle bozulmasına karar verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 'Temyiz' başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının Danıştay'da temyiz edilebileceği; 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 'İdari ve vergi dava daireleri kurullarının görevleri' başlıklı 38. maddesinde, İdari Dava Daireleri Kurulunca idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların temyizen inceleneceği; 2577 sayılı Kanun'un 'Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar' başlıklı 49. maddesinin 4. fıkrasında da, Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu madde ile ısrar hariç 50. madde hükümlerinin kıyasen uygulanacağı kurala bağlanmıştır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca Danıştay Dava Dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması durumunda ısrar olanağı tanınmamıştır.
Bu nedenle, bozma kararı gözönünde bulundurularak, bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
ESAS YÖNÜNDEN:
Dava konusu 06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin 10. maddesinin incelenmesi:
06/11/2010 günlü, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'nin dava konusu "Uzaktan eğitim denklik işlemleri" başlıklı 10. maddesi; "(1) Uzaktan eğitim programlarından alınan diplomalar; diplomayı veren yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın öncelikle faaliyet gösterdiği ülke yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınması, akreditasyon ya da kalite güvencesi kuruluşları tarafından akredite edilmiş olması ve Yükseköğretim Kurulu tarafından tanınmış bir kurum olması, bir üst eğitime girişte kabul edilmesi, program kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün öğretim programı kredi toplamına uygun olması, örgün öğretimde belirlenen program kazanımları ile aynı programın uzaktan öğretiminin program kazanımlarının uyarlı olması ve uzaktan eğitim programının ölçme ve değerlendirme sisteminin denetlenebilir nitelikte olması, yurtdışında yapılan uzaktan eğitimin Türkçe olmaması, eğitimin yapıldığı programın benzeri Türk yükseköğretim programına denk olması, eğitim düzeyi ve öğrenim alanının açıkça tespit edilmesi şartları aranarak, bu Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildikten sonra kabul edilir veya reddedilir." şeklinde düzenlenmiştir.
20.02.2016 tarihli 29630 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği ile dava konusu yönetmelik yürürlükten kaldırılarak, yeni düzenlemenin "Uzaktan öğretim tanıma ve denklik işlemleri"başlıklı 10 maddesinde "(1) Uzaktan öğretim programlarından alınan diplomaların tanıma ve denklik işlemlerinde, örgün eğitim için geçerli olan inceleme esaslarına ek olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Uluslararası anlaşmalarla kurulan yükseköğretim kurumlarındaki veya resmî dili Türkçe olan ülkelerdeki uzaktan öğretim programları hariç olmak üzere yurtdışı yükseköğretim kurumlarındaki uzaktan öğretim program dilinin Türkçe olmaması.
b) Uzaktan öğretim programı kazanımlarının aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımları ile uyumlu olması.
c) Uzaktan öğretim programının mezuniyet için gerekli kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün eğitim programının kredi toplamına eşit veya toplamından daha fazla olması.
ç) Mezun olunan uzaktan öğretim programının karşılığının, Türkiye’deki uzaktan öğretim programları içinde yer alması.
d) Öğrenim görülen dilde Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek sınavlardan yine Kurulca belirlenecek puanların alınmış olması." hükmü getirilmiştir.
20.02.2016 tarihli 29630 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği de 05.12.2017 tarih ve 30261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan aynı adlı Yönetmelik ile yürürlükten kaldırılmış olup, bu Yönetmeliğin "Uzaktan öğretim tanıma ve denklik işlemleri" başlıklı 10. maddesinde, "(1) Uzaktan öğretim programlarından alınan diplomaların tanıma ve denklik işlemlerinde, örgün eğitim için geçerli olan inceleme esaslarına ek olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Uluslararası anlaşmalarla kurulan yükseköğretim kurumlarındaki veya resmî dili Türkçe olan ülkelerdeki uzaktan öğretim programları hariç olmak üzere yurtdışı yükseköğretim kurumlarındaki uzaktan öğretim program dilinin Türkçe olmaması.
b) Uzaktan öğretim programı kazanımlarının aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımları ile uyumlu olması.
c) Uzaktan öğretim programının mezuniyet için gerekli kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün eğitim programının kredi toplamına eşit veya toplamından daha fazla olması.
ç) (Mülga:RG-14/4/2020-31099)
d) Öğrenim görülen dilde Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen sınavlardan Kurulun belirlediği puanların alınmış olması.
(2) Uzaktan öğretim yoluyla mezun olunan programın kazanımları ile aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımlarının değerlendirilmesi neticesinde alınan eğitimin veya kazanımlarının yetersizliği ile ilgili şüphe oluştuğunda başvuru sahibi, Yükseköğretim Kurulunun belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde SYBS işlemlerine tabi tutulur.
(3) (Ek:RG-14/4/2020-31099) - (Değişik:RG-9/4/2021-31449) Başarı sıralaması şartı bulunan tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk, öğretmenlik, mühendislik, mimarlık ile Kurulun belirlediği klinik uygulaması olan sağlık programlarında uzaktan öğretim yoluyla alınan diplomalara denklik işlemi yapılmaz. Bunların dışında kalan programlarda ise yükseköğrenime başlanılan yıl Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenmiş olan sıralama kuruluşlarınca yapılan dünya üniversite sıralamalarının birinde, ilk dört yüzlük dilim içerisindeki üniversitelerden uzaktan öğretim yoluyla alınan diplomalara SYBS uygulanmaksızın denklik işlemi yapılır." hükmü getirilmiş ve yürürlükteki Yönetmelikte son olarak 2021 yılı Nisan ayında yapılan değişiklik ile madde bambaşka bir hale dönüştürülmüştür.
Bu bağlamda; davaya konu Yönetmeliğin yürürlükten kaldırılması nedeniyle, karar tarihinde yürürlükte bulunmayan Yönetmelik hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığından, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Dava konusu 06/11/2010 gün, 27751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliğinin 10. maddesi yönünden KONUSU KALMAYAN DAVA HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA
2. Sonuç olarak dava kısmen iptal, kısmen ret kararı ile sonuçlanması nedeniyle, … TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına; … TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, aynı tarife uyarınca … TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere,
29/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.