T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/577
Karar No : 2023/3915
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Mad. En.Nak.San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti. Yetkilisi Veysel ÇELİK
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Balıkesir ili, Dursunbey ilçesi sınırları içerisinde davacı uhdesinde bulunan …sicil numaralı işletme ruhsatının, Maden Kanunu'nun 13. maddesi uyarınca 19.10.2017 tarihi itibariyle iptal edilmesine ilişkin Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işlemin dayanağı niteliğinde olan … tarih ve …sayılı ilk uyarı yazısının davacı şirketin bilinen en son adresi olan "… Mah. … Bulvarı …AVM No:… İç Kapı No:… …/…" adresine usulüne uygun olarak tebliğe çıkarıldığı görülmekte ise de, dosyaya sunulan … barkod numaralı tebliğ mazbatası incelendiğinde, tebligatın daimi şirket çalışanı olduğu belirtilen … isimli şahsa yapıldığı, davacı tarafın … isimli bir çalışanı olmadığı yönündeki iddiası değerlendirilmek suretiyle Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'ndan mezkur şahsın istihdam durumuna ilişkin bilgi talep edilmiş olup, ilgili kurumdan alınan cevabi yazıda tebligat tarihi dönemi için … isimli şahsın çalışma durumuna ilişkin herhangi bir tespit yapılamadığı ifade edildiği, tüzel kişilere yapılacak tebligatın tüzel kişilik yetkililerine, yoksa şirketin daimi bir çalışanına yapılması mümkün olmakla birlikte, olayda şirketle herhangi bir bağı tespit edilemeyen ve şirket çalışanı olmadığı anlaşılan şahsa yapılan tebliğin usulüne uygun olmadığının kabulü gerektiği, Maden Kanunu uyarınca davacıya ait işletme ruhsatının, 2017 yılı ruhsat bedelinin, tebligata rağmen süresi içerisinde yatırılmaması nedeniyle iptaline karar verilmiş ise de; davacı şirkete 81728 sicil numaralı IV. Grup (manganez, krom) maden işletme ruhsatı için 2017 yılı ruhsat bedelinin yatırılmaması nedeniyle ilk uyarı niteliğinde 21.195,00-TL para cezası verilmesine dair kararın bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin davacıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğinin anlaşılması karşısında, dava konusu ruhsat iptaline ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, tebligatta muhatabın iş için gittiği, aynı iş yerinde daimi çalıştığını beyan eden ehil yetkili … imzasına 19.07.2017 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafın tebligatın geçersizliğine ilişkin bir yargı kararı da sunamadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Balıkesir ili, Dursunbey ilçesi sınırları içerisinde davacı uhdesinde bulunan … sicil numaralı işletme ruhsatının, 2017 yılı ruhsat bedelinin üç ay içinde ödenmesi konusunda davalı idarenin 10.07.2017 tarihli yazısının davacı şirkete 19.07.2017 tarihinde tebliğ edildiği, bu tebligat sonrası 14.09.2017 tarihinde ruhsat bedelinin %70'lik kısmı oluşturan tutarın ödendiği ancak %30'luk kısmının verilen üç aylık sürenin sonunda ödenmediği anlaşıldığından ruhsatın 19.10.2017 tarihinden geçerli olmak üzere iptal edilmesine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Maden Kanunu'nun işlem tarihindeki 13. maddesinin 1. fıkrasında "Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur. İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleştirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. I. Grup (a) bendi madenlerin ruhsat bedelleri ise, büyükşehir belediyesi dışındaki illerde il özel idaresi hesabına yatırılır. Ruhsat bedelinin yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde 20.000 TL idari para cezası verilir ve ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir. Verilen sürede yatırılmayan ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir. Kaynak tuzlalarından ruhsat bedeli alınmaz. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesini müteakip, çevre ile uyum bedeli iade edilir." hükmüne yer verilmiştir.
Tebligat Kanunu'nun 12. maddesinde "Hükmi şahıslara tebliğ, salahiyetli mümessillerine, bunlar birden ziyade ise, yalnız birine yapılır. Bir ticarethanenin muamelelerinden doğan ihtilaflarda, ticari mümessiline yapılan tebliğ muteberdir" kuralına, 13. maddesinde "Hükmi şahıslar namına kendilerine tebliğ yapılacak kimseler her hangi bir sebeple mütat iş saatlerinde işyerinde bulunmadıkları veya o sırada evrakı bizzat alamıyacak bir halde oldukları takdirde tebliğ, orada hazır bulunan memur veya müstahdemlerinden birine yapılır" hükmüne, 32. maddesinde "Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliğe muttali olmuş ise muteber sayılır." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta dava konusu işlemin tesisine dayanak olan 2017 yılına ait ruhsat bedelinin 3 ay içerisinde ödenmesi, aksi halde ruhsatın iptal edileceğine ilişkin ihtarı içeren … tarihli … sayılı yazının, davacı şirkete tebliğine ilişkin mazbata incelendiğinde "muhatabın iş için gittiği, aynı iş yerinde daimi çalıştığını beyan eden yetkili …" isimli kişiye 19.07.2017 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafından bu kişinin çalışanı olmadığına ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan belgenin sunulduğu belirtilerek kendisine ruhsat bedelinin ödenmesi için üç aylık süre veren yazının usulüne uygun tebliğ edilmediği, buna dayalı ruhsatın iptaline ilişkin işlemin de hukuka aykırı olduğu iddia edilmektedir.
Olayda davacı şirketin adresinin … Mah. …Bulv. … Avm No:.. İç Kapı No:… …/… olduğu, davacı tarafından dosyaya sunulan, davacıya gelen tebligatı alan … adlı kişinin sigortalı hizmet belgesinden kişinin … Avm Yönetiminde çalıştığı anlaşılmıştır.
Mahkemece Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığından 2016 yılı Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarına ait aylık hizmet prim belgelerinin örneği ile ilgili tarihlerde davacı şirkette … adlı bir çalışan olup olmadığının açıklanması istemiyle ara karar yapılmış, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın dosyaya giren cevabı ile davacı şirketin 23.05.2018 tarihinde kanun kapsamına alındığı, istenilen dönem bordrolarının bulunmadığı, iş yeri için istenen aylarda Kurumlarına çalışan bildirimi yapılmadığı, iş yerinde 2016/06-07-08 dönemlerinde … adlı çalışan ile ilgili tespit yapılamadığı cevabının verildiği görülmektedir.
Mahkemece tebligat 2017 yılı temmuz ayında yapılmasına rağmen bu dönemden çok önce bir dönem için (2016-06/07/08) SGK Başkanlığından çalışan sorgulaması yapılmakla birlikte, olayda tebligatı alan kişinin davacı ile aynı iş yerinde (… Avm) bulunan alışveriş merkezi yönetiminde çalışan bir kişi olduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu işlemde, davacıya 2017 yılına ait ruhsat bedelinin 3 ay içerisinde ödenmesi, aksi halde ruhsatın iptal edileceğine ilişkin ihtarı içeren yazının tebliğinden sonra idarece verilen üç aylık süre içinde ruhsat bedelinin %70'lik kısmının ödendiği ancak geri kalan kısmı ödenmediğinden ruhsatın iptal edildiğinin belirtildiği, davacı tarafından ruhsat bedelinin bir kısmının ödenip bir kısmının ödenmemesinin açıklanamadığı, ruhsat bedelinin bir kısmının verilen 3 aylık süre içinde ödenmesi ile tebligatı alan kişinin davacı ile aynı iş yeri binasında çalışması hususları dikkate alınarak davacının yapılan tebligattan haberdar olmadığı iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki … İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 15/09/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.