Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2020/5933 E. , 2021/759 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2020/5933
Karar No : 2021/759
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması davacı tarafından istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mülkiyeti davacıya ait olan Kastamonu ili, Daday ilçesi, … köyünde kain, tapunun … parselinde kayıtlı taşınmazın da içinde yer aldığı alanda 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında yapılan arazi toplulaştırma işleminin anılan taşınmaz yönünden iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile dosyada mevcut bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu … parsel sayılı taşınmazın kuzeyinden yol geçirildiğinden güneyde kalan kısmı üzerinde … blok, … parselin oluşturularak davacıya müstakil olarak tahsis edildiği, yol nedeniyle eski yerde tahsis yapılamayan miktarda yine davacıya ait dava dışı ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde oluşturulan … blok, … parselde birleştirme yapıldığı, bu nedenle müstakil tahsis yapılan … blok, … parselin aynı bölgede, konumda ve tarımsal değerde olduğu, toprak yapısı ve arazi kullanma kabiliyet sınıfının (AKK) değişmediği, bir kısım hissenin eski taşınmaza yaklaşık 670 metre uzaklıktaki … blok, … parselde tahsis edilmekle birlikte söz konusu parselin endeksi 0,850 olduğundan tarımsal verimi daha yüksek olduğu gibi dava dışı ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde oluşturulduğundan olumsuzluk görülmediği, dolayısıyla tarımsal faaliyetlerin rasyonel yapılması açısından her parselin yola cepheli oluşturulması gerektiği teknik nedenleri ile büyük kısmı eski yerdeki parselde tahsisi yapılırken bir miktarda dava dışı 188 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki … blok parselin tarımsal açıdan verimi daha yüksek olduğundan mevzuatın arazi toplulaştırma hukukunda belirlediği amaç dikkate alınarak yapıldığından teknik ve bilimsel gerekliliklere aykırılığı bulunmadığı, … köyünde uygulanan projede katılım payı oranının % 5,7734 olduğu, dava konusu taşınmazlardan mevzuata uygun şekilde kesinti yapıldığı ve yeni parsellerin dağıtımında da eski taşınmazla ilişkisi, verimliliği ve tarımsal amaca uygun ve müstakil tahsis yapıldığından davacı açısından olumsuzluk görülmediği, dava konusu … parsel sayılı taşınmaz kısmen “Köy Yerleşik Alan Civarı” olarak tanımlanmış alanda kaldığı, Köy Yerleşik alanında kalan bir taşınmazda yapılaşabilmek için Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğinin 44. maddesi uyarınca tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunması öngörüldüğü, dava konusu taşınmazın kuzeyinden yol geçmekte ve doğu tarafında da dere bulunduğu, yol kısmında ise 10-12 metre civarında bir genişlik bulunduğu ve doğu kısmı da dere kısmında kaldığından üzerinde yapılaşma gerçekleştirilmesi gerek boyutları ve gerekse dereye cepheli yeri ve konumu açısından uygun olmadığından tarımsal amaçlı kullanılmasının uygun değerlendirildiği, toplulaştırmaya ilişkin mevzuatta Köy Yerleşik Alanı ile Köy yerleşik Alanı Civarında kalan taşınmazların toplulaştırmaya konu edilemeyeceğine ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı, dava konusu taşınmazlar karşılığında tahsis yapılan parsellerin eski taşınmazlarla verimlilik ve eşdeğer nitelik açısından değerlendirildiği, gerçekleştirilen uygulamanın dava konusu taşınmazlar açısından toplulaştırma ilke ve esaslarına uygun olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, ilk derece mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu taşınmazın köy yerleşik alan sınırları içinde olduğundan arazi toplulaştırılması uygulamasının dışında tutulması gerektiği, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca dava konusu taşınmazda toplulaştırma yapılamayacağı, bilirkişi raporuna karşı yapılan itirazların karşılanmadığı, tarım arazisi olarak işlem gören taşınmazda inşaat yapılamayacağından davacının mağduriyetine sebep olunduğu, davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, bu nedenlerle temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı tarafından, yersiz ve hukuki dayanaktan yoksun temyiz isteminin reddi gerekiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının ONANMASINA,
3. Kullanılmayan … TL yürütmenin durdurulması harcı ile artan posta ücretinin davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 25/02/2021 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.