Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/613 E. , 2022/7753 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/613
Karar No : 2022/7753
KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACILAR) : 1) ...
2) ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın onanmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 07/10/2019 tarih ve E:2016/4190, K:2019/8694 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Hatay ili, İskenderun ilçesi, ... Mevkii, ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayan alanda ... tarihli ve ... sayılı İskenderun Belediye Meclisi kararlarıyla kabul edilen 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planına yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarihli ve ... sayılı belediye meclisi kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosyanın ve yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden, 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planına göre uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alanın yeşil alan olarak işlevlendirildiği, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planında “yeşil alan” olarak, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında da "park alanı" olarak planlandığı, buna göre söz konusu üç planda dava konusu taşınmaz açısından benzer işlevler getirildiği için planlar arasında plan hiyerarşisinin sağlandığı ve planlararası kademeli birliktelik ilkesinin yerine getirildiği, "park alanı” olarak işlevlendirilmesinin Afet Acil Durum Yönetim Başkanlığı tarafından onaylanan mikro-bölgeleme çalışmasında vurgulanan “stabilite sorunu”ndan kaynaklanabilecek risklerin azaltılması açısından isabetli bir karar olduğu, taşınmazın bulunduğu alanın E-91 Otobanından D-817 Devlet Yoluna güneyden kuzeye doğru ve bir sırt boyunca uzanan yeşil aksın üzerinde bulunduğu, bu anlamda da dava konusu alanın yeşil alan olarak planlanmasının söz konusu yeşil alan sürekliliğinin sağlanması ve kente hava akımı sağlayan bir koridorun korunması anlamında yerinde bir kullanım kararı olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacıların temyiz başvurusu üzerine Danıştay Altıncı Daire since, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlık konusu alanın 1. ve 3. derece arkeolojik sit alanı sınırları dışında kaldığı bu nedenle konut veya ticaret alanı plan kararının getirilebileceği, ancak bilirkişi raporunda buna ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı, sit alanı sınırları içinde bulunan yerin yeşil alan olarak planlandığı, bu nedenle yeşil alana ihtiyaç bulunmadığı ileri sürülerek Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Kararın düzeltilmesi isteminin kabul edilerek, temyize konu mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır. Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 07.10.2019 tarih ve E:2016/4190, K: 2019/8694 sayılı kararı kaldırıldı, işin esası incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Uyuşmazlık konusu taşınmaz 1981 tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planında ağaçlandırılacak alan ve 15 metre yol alanı, 1983 tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planında kısmen ağaçlandırılacak alan ve kısmen 15 metre yol alanı, kısmen de 1. ve 3. derece arkeolojik sit alanı sınırları içinde kalmaktadır. 07.01.2011 tarihli 1/25000 ölçekli çevre düzeni planında ise yeşil alan olarak planlanmıştır. Sonrasında uyuşmazlık konusu alanın 1. ve 3. derece arkeolojik sit alanı dışında kalan kısmı ... tarihli ve ... sayılı İskenderun Belediye Meclisi kararlarıyla kabul edilen 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile kısmen yeşil alan, kısmen 15 yol alanı, kısmen de agaçlandırılacak alan (heyelan bölgesi) olarak, aynı tarihli ve ... sayılı kararla kabul edilen 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı ile de kısmen park alanı, kısmen 15 yol alanı, kısmen de ağaçlandırılacak alan olarak planlanmıştır.
Dava konusu planlar 15.06.2013- 15.07.2013 tarihleri arasında askıya çıkarılmış, davacı tarafından 09.07.2013 tarihli dilekçe ile yeşil alan olarak planlanan alanın konut veya ticaret alanı olarak planlanması gerektiği belirtilerek itiraz edilmiş, itirazın ... tarihli ve ... sayılı belediye meclisi kararı ile reddi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde nazım imar planı; varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parça-larının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının tamamının iptali istemiyle İskenderun Belediye Meclis üyeleri tarafından açılan davada, davanın ehliyet yönünden reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Danıştay Altıncı Dairesince verilen 21.10.2015 tarih ve E:2015/4262, K:2015/6209 sayılı karar ile bozulması üzerine bozmaya uyularak dava konusu işlemlerin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı Danıştay Altıncı Dairesince verilen 02.03.2021 tarih ve E:2019/15721, K:2021/2697 sayılı karar ile onanmış, 19.09.2022 tarih ve E:2021/6958, K:2022/7745 sayılı kararıyla kararın düzeltilmesi istemi reddedilmiştir.
Bu durumda, 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının tamamının iptaline karar verilmesi nedeniyle dava konusu taşınmaza ilişkin olarak da planın iptaline karar verilmesi gerekmektedir.
Bununla birlikte, bu kararın uyuşmazlığa konu taşınmaza getirilen kullanım kararının şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına aykırı olduğu anlamına gelmediği, planın bütününe ilişkin iptal kararı üzerine yeniden planlama yapılırken taşınmaza şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygun bir fonksiyon verileceği açıktır.
Öte yandan, 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Hatay ilinin büyükşehir statüsüne kavuştuğu görüldüğünden, İdare Mahkemesince bozma üzerine yeniden yapılacak olan yargılamada, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı yönünden Hatay Büyükşehir Belediye Başkanlığının da hasım mevkiine alınması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 19/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.