Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2020/6211 E. , 2022/4700 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/6211
Karar No : 2022/4700
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … vasisi
…
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Birliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Erzincan Barosu'na kayıtlı avukat olan davacı tarafından, Erzincan Barosu Yönetim Kurulu'nun … tarih ve E…. K…. sayılı kararıyla "meslekten çıkarılmasına ve avukat ruhsatnamesinin geri alınarak baro levhasından silinmesine ve avukatlık unvanının kaldırılmasına" dair karara karşı davalı idareye yaptığı itirazının kararın düzeltilerek onanmasına ve meslekten çıkarılma cezası ile cezalandırılmasına, "avukat ruhsatnamesinin geri alınarak baro levhasından silinmesine ve avukatlık unvanının kaldırılmasına" ilişkin konuda karar verilmesine yer olmadığına ve Kanun'un 154/1. maddesi uyarınca tedbiren işten yasaklanmasına dair … tarih ve E…. K…. sayılı Türkiye Barolar Birliği kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının kesinleşen FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan mahkum edildiği, disiplin kovuşturmasına konu eyleminin Avukatlık Kanununun 5/1(a) maddesinde sayılı suçlardan olduğu ve "5'inci maddenin (a) bendinde yazılı bir suçtan kesin olarak hüküm giyme halinde meslekten çıkarma cezası uygulanır." amir hükmü uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu mahkeme kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı vasisi tarafından, davacının savunma hakkının kısıtlandığı, Türkiye Barolar Birliği tarafından yapılan itiraz incelemesinde davacının duruşma talebinde bulunduğu, duruşmanın açıldığı ancak cezaevi yönetiminin davacının duruşmaya katılma hakkını kullandırmadığı, kararın hukuka ve usule aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
Ayrıca, davacı tarafından 02.08.2021 tarihli dilekçe ile adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin 11.03.2021 tarih ve 2018/21788 başvuru numaralı kararı sunularak, … Ağır Ceza Mahkemesince hakkındaki mahkümiyet kararının bu gerekçe ile 16.07.2021 tarihli duruşmada kaldırıldığı, halihazırda hakkında kesinleşmiş bir mahkümiyet kararı olmadığı, meslekten çıkarma cezası için kanunda sayılan nitelikte kesinleşmiş mahkümiyet kararı bulunmasının zorunlu olduğu, bu aşamada yasal koşulun gerçekleşmediği, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı Türkiye Barolar Birliği tarafından, verilen cezanın 1136 sayılı Kanun'un 5/1-a maddesi kapsamında olduğu, ilgilinin aynı Kanun'un 153. maddesi kapsamında yazılı savunmasını sunduğu, duruşma talebinin kabul edildiği, ancak davacının duruşmaya katılamayacağını bildirdiği, işlem tesisinde hukuka ve usule aykırılık olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… Cumhuriyet Başsavcılığı'nın … tarih ve … soruşturma sayılı yazısı ile davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütüne üye olma suçundan başlatılan soruşturma kapsamında kamu davası açıldığının bildirilmesi üzerine Erzincan Baro Disiplin Kurulu'nca … tarih ve Dosya No:… Karar No: … sayılı kararıyla davacı hakkında disiplin soruşturması başlatıldığı, davacının Tokat T Tipi Ceza İnfaz Kurumu'nda tutuklu olması nedeniyle … Cumhuriyet Başsavcılığı aracılığıyla savunma verebilmesi için 28/02/2017 tarihli yazı ile durumun bildirildiği, davacının 13/03/2017 tarihli dilekçe ile ek süre talep etmesi üzerine talebinin kabul edildiği ve bu hususun … Cumhuriyet Başsavcılığı aracılığıyla 22/03/2017 tarihinde bildirildiği, 28/03/2017 tarihli savunmasında davacının suçlamaları kabul etmediği, Erzincan Barosu Yönetim Kurulu tarafından hazırlanan muhakkik raporuna istinaden … tarih ve Dosya No: … Karar No: … sayılı kararla disiplin kovuşturması açılmasına karar verildiği, davacının disiplin kovuşturması kapsamında 21/02/2018 tarihli yazı ile savunmasını sunarak SEGBİS üzerinden yapılan duruşmaya katılmayacağını bildirdiği, Erzincan Barosu Başkanlığı Disiplin Kurulu tarafından davacı hakkında … Ağır Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E. … K…. sayılı kararıyla silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 8 yıl 9 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği görüldüğünden 1136 sayılı Kanun'un 153/1. maddesi uyarınca tedbir mahiyetinde işten yasaklanmasına karar verildiği, … Ağır Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:… K:… sayılı kararının Yargıtay ... Dairesi'nin … tarih ve E:… K:… sayılı kararıyla onanması üzerine Erzincan Baro Disiplin Kurulu'nca … tarih ve E:… K:… sayılı kararıyla "meslekten çıkarılmasına ve avukat ruhsatnamesinin geri alınarak baro levhasından silinmesine ve avukatlık unvanının kaldırılmasına" kararı verildiği, davacı tarafından mezkur karara 26/11/2018 tarihinde itiraz edildiği, itiraz üzerine davalı idare tarafından "meslekten çıkarılmasına ve avukat ruhsatnamesinin geri alınarak baro levhasından silinmesine ve avukatlık unvanının kaldırılmasına" dair kararın, "meslekten çıkarılmasına ve tedbiren işten yasaklanmasına" olarak düzeltilerek onanmasına dair … tarih ve E:… K:… sayılı kararın iptali talebiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bununla birlikte; … Ağır Ceza Mahkemesince yapılan yargılamada …'in adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin … tarih ve … başvuru numaralı kararı üzerine … Ağır Ceza Mahkemesince 16.07.2021 tarihli duruşmada, davacı … hakkındaki mahkümiyet kararı kaldırılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlığa Kabulde Engeller" başlıklı 5. maddesinde, "Aşağıda yazılı durumlardan birinin varlığı halinde, avukatlık meslekine kabul istemi reddolunur : a) Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı iki yıldan fazla süreyle hapis cezasına ya da Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmak(...)",
"Levhadan silinmeyi gerektiren haller" başlıklı 74. maddesinde, "Cezai veya disipline ilişkin bir karar sonunda meslekten çıkarılanlarla 5'inci maddenin (a) bendinde yazılı suçlardan kesin olarak hüküm giyenlerin ruhsatnamesi baro yönetim kurulunca geri alınarak iptal ve adları bir daha yazılmamak üzere levhadan silinir.(...)",
"Disiplin cezaları" başlıklı 135. maddesinde, "Meslekten çıkarma; avukatlık ruhsatnamesinin geri alınarak avukatın adının baro levhasından silinmesi ve avukatlık unvanının kaldırılmasıdır.",
"Cezaların uygulanma şekli" başlıklı 136. maddesinde, "Bu kanunun avukatların hak ve ödevleri ile ilgili altıncı kısmında yazılı esaslara uymayanlar hakkında ilk defasında en az kınama, tekrarında, davranışın ağırlığına göre, para veya işten çıkarma cezası ve 5 inci maddenin (a) bendinde yazılı bir suçtan kesin olarak hüküm giyme halinde meslekten çıkarma cezası uygulanır.",
"İşten yasaklanmanın zorunlu olduğu haller" başlıklı 154. maddesinde ise, "Haklarında meslekten çıkarma cezası verilen veya (...) (1) (...) (2) ve 42 nci madde uyarınca geçici olarak görevlendirilmiş olup, yapılan işlerin ücretini iş sahibinden aldığı halde aynı maddenin son fıkrası gereğince kabule değer bir sebep olmaksızın ilgili mercie ödememiş olan avukatların işten yasaklanmaları zorunludur. Yukarıdaki fıkrada belirtilen işten yasaklanma sebeplerinin meydana gelmesinden itibaren iki ay içinde disiplin kurulunca haklarında işten yasaklama kararı verilmeyen avukatlar, Türkiye Barolar Birliği Disiplin Kurulunun (3) doğrudan vereceği kararla işten yasaklanırlar." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı hakkındaki disiplin kovuşturmasına konu eylemin Avukatlık Kanunu'nun 5/1(a) maddesinde sayılı suçlardan olduğu, ilgili mevzuat gereği meslekten çıkarılma cezası verilebilmesi için kesinleşmiş mahkümiyet kararının şart olduğu, … Ağır Ceza Mahkemesince yapılan yargılamada …'in adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin … tarih ve … başvuru numaralı kararı üzerine … Ağır Ceza Mahkemesince 16.07.2021 tarihli duruşmada, davacı … hakkındaki mahkümiyet kararının kaldırıldığı anlaşılmıştır. Bu itibarla oluşan yeni hukuki durum değerlendirilerek karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki Mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 14/09/2022 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.