T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/6282
Karar No : 2023/1588
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi ... Anabilim Dalı'nda 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33/a maddesi uyarınca araştırma görevlisi olarak görev yapmakta iken, … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "Hacettepe Üniversitesinde 50/d Maddesi Uyarınca Görev Yapmakta İken Aynı Kanun'un 33. maddesinin (a) bendinin Birinci Fıkrasına Göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın 6. maddesi uyarınca öngörülen öğrenim süresi içerisinde doktorasını tamamlayamadığından bahisle 02/02/2018 tarihi itibariyle görevinden ilişiği kesilerek kadrosunun boşaltılmasına ilişkin 06/02/2018 tarihli davalı idare işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:... sayılı kararı ile; davacının 17/02/2009 tarihli rektörlük onayı ile 2547 sayılı Kanun'un 50/d maddesi kapsamında Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi ... Anabilim Dalı'nda araştırma görevlisi kadrosuna atandığı, 02/08/2011 tarihinde aynı kapsamda doktora eğitimine başladığı, doktora eğitimi devam etmekte iken … tarih ve … sayılı Senato kararı ile 50/d kadrosundan 33/a kadrosuna araştırma görevlisi olarak atandığı, sonrasında … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın" 6. maddesi uyarınca azami öğretim süresini tamamladığından bahisle 02/02/2018 tarihi itibariyle görevinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin tesis olunması üzerine bakılan davanın açıldığı, "Hukuki güvenlik" ile "belirlilik" ilkelerinin, Anayasa'nın 2. maddesinde yer alan hukuk devletinin ön koşullarından olduğu, araştırma görevlilerinden azami öğrenim süresi koşulunu sağlamayanların kadro ile ilişiğin kesilmesi yaptırımına tabi tutulması idare hukuku kuralları çerçevesinde olanaklı olmakla birlikte, bu şekilde yaptırım içeren düzenlemelerin halen görevli olan kişilerin mağduriyetine yol açmayacak şekilde uygulanması gerektiği, bu durumda; davacının … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın 6. maddesi uyarınca Lisanüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliğinde öngörülen öğrenim süresi içerisinde doktorasını tamamlayamaması nedeniyle 02/02/2018 tarihi itibariyle görevinden ilişiği kesilmiş ise de, davacının 2547 sayılı Kanun'un 33/a maddesi kapsamındaki görevine 17/07/2013 tarihinde atandığı, dolayısıyla bu tarihten itibaren lisansüstü eğitim çalışmalarını tamamlaması için öngörülen 6 yıllık eğitim süresini tamamlamadığı, kaldı ki sonradan yürürlüğe giren ve dava konusu işleme esas alınan … tarih ve … sayılı Senato kararının da dayanağını oluşturan Kanun ve Yönetmelik hükümleriyle, azami sürelerin, ilgili maddelerin yürürlüğe girdiği tarih itibariyle yeniden başlatıldığı anlaşıldığından, azami eğitim süresinin dolduğundan bahisle görevinden ilişiğinin kesilmesine yönelik davaya konu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında yer alan, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğuna dair kural gereğince davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının da dava açma tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların 01/03/2018 olan dava açma tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kararın gerekçesiz olduğu, öğrencilik statüsü ile kadro kullanımının aynı şeyler olmadığı, … tarih ve … sayılı Senato kararı ile 50/d kadrosundan 33/a kadrosuna araştırma görevlisi olarak atanan davacının, … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "Hacettepe Üniversitesinde 50/d Maddesi Uyarınca Görev Yapmakta İken Aynı Kanunun'un 33. Maddesinin (a) Bendinin Birinci Fıkrasına Göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın" 6. maddesi uyarınca Lisanüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliğinde öngörülen öğrenim süresi (azami 6 yıl + jüri tarafından önerilebilecek 6 ay tez düzeltme süresi) içinde doktorasını tamamlayaması nedeniyle ilişiğinin kesilmesine ilişkin davaya konu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 30/03/2023 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
GEREKÇEDE KARŞI OY :
(X)- Dava; Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi ... Anabilim Dalı'nda 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33/a maddesi uyarınca araştırma görevlisi olarak görev yapan davacı tarafından, … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "Hacettepe Üniversitesinde 50/d Maddesi Uyarınca Görev Yapmakta İken Aynı Kanun'un 33. maddesinin (a) bendinin Birinci Fıkrasına Göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın 6. maddesi uyarınca öngörülen öğrenim süresi içerisinde doktorasını tamamlayamadığından bahisle 02/02/2018 tarihi itibariyle görevinden ilişiği kesilerek kadrosunun boşaltılmasına ilişkin 06/02/2018 tarihli davalı idare işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; davacının 17/02/2009 tarihli rektörlük onayı ile 2547 sayılı Kanun'un 50/d maddesi kapsamında Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi ... Anabilim Dalı'nda araştırma görevlisi kadrosuna atandığı, 02/08/2011 tarihinde aynı kapsamda doktora eğitimine başladığı, doktora eğitimi devam etmekte iken … tarih ve … sayılı Senato kararı ile 50/d kadrosundan 33/a kadrosuna araştırma görevlisi olarak atandığı, sonrasında … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın" 6. maddesi uyarınca azami öğretim süresini tamamladığından bahisle 02/02/2018 tarihi itibariyle görevinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Anayasa Mahkemesi kararlarında hukuk devleti, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasaya aykırı tutumlardan kaçınan, hukuku devletin bütün organlarına hâkim kılan, Anayasa ve hukuk kuralları ile kendini bağlı sayan devlet olarak tanımlanmaktadır.
Hukuk devletinin temel ilkelerinden biri belirliliktir. Bu ilkeye göre yasal düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfî uygulamalarına karşı koruyucu önlem içermesi gerekir. Belirlilik ilkesi hukuki güvenlikle bağlantılı olup birey, kanundan belirli bir kesinlik içinde hangi somut eylem ve olguya hangi hukuki yaptırımın veya sonucun bağlandığını bilmelidir. Birey ancak bu durumda kendisine düşen yükümlülükleri öngörebilir ve davranışlarını ayarlayabilir. Belirlilik ilkesi, yalnızca yasal belirliliği değil daha geniş anlamda hukuki belirliliği de ifade etmektedir. Yasal düzenlemeye dayanarak erişilebilir, bilinebilir ve öngörülebilir olma gibi gereklilikleri karşılaması koşuluyla mahkeme içtihatları ve yürütmenin düzenleyici işlemleriyle de hukuki belirlilik sağlanabilir. Hukuki belirlilik ilkesinde asıl olan, bir hukuk normunun uygulanmasıyla ortaya çıkacak sonuçların o hukuk düzeninde öngörülebilir olmasıdır.
… tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın" 6. maddesi ile getirilen düzenleme uyarınca, azami süre olan 6 yıl+jüri tarafından önerilebilecek 6 ay tez düzeltme süresi içinde doktorasını tamamlamayan araştırma görevlilerinin görev sürelerinin uzatılmayacağı görülmektedir.
Düzenleyici işlemler yürürlüğe girdikleri tarihten itibaren uygulanabileceğinden, anılan İlke ve Esasların da 29/07/2015 tarihinden itibaren görev yapacaklara uygulanması gerekmekte olup, doktora eğitimi devam etmekte iken … tarih ve … sayılı Senato kararı ile 50/d kadrosundan 33/a kadrosuna araştırma görevlisi olarak atanan davacının, daha sonra … tarih ve … sayılı Senato kararı ile belirlenen "2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına göre Araştırma Görevlisi Kadrosuna Geçenlerin Yeniden Atanmalarında Uygulanacak İlke ve Esaslar'ın" 6. maddesi ile getirilen düzenleme uyarınca görevinden ilişiği kesilerek kadrosunun boşaltılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, kararın bu gerekçeyle onanması gerektiği görüşüyle gerekçe yönünden çoğunluk kararına katılmıyorum.