Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/6362 E. , 2022/1936 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/6362
Karar No : 2022/1936
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Komutanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : Çanakkale İli, Gelibolu İlçesi, … Boğazı kuzey girişi mevkiinde, davacının kaptanı olduğu "…" isimli tankerin, çarpışma sonucu hasar alan tankından nafta yükünün sızmasından dolayı çevre kirliliğine sebebiyet verdiğinden bahisle, 2872 sayılı Çevre Kanununun 20. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinin 1. alt bendi uyarınca …-TL para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Sahil Güvenlik Komutanlığının idari yaptırım kararının iptali ve ödenen bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptali, davacının ödemiş olduğu …TL'nin … tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 26/12/2019 tarih ve E:2019/19161, K:2019/15436 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak, davanın reddi yolunda … İdare Mahkemesince verilen …. tarih ve E:…, K:.. sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 21/02/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
2872 sayılı Çevre Kanununun 8. maddesinde; "Her türlü atık ve artığı, çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır. Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle; kirlenmenin meydana geldiği hallerde kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdürler.", 20. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinde; "Bu Kanunda öngörülen yasaklara ve sınırlamalara aykırı olarak ülkenin egemenlik alanlarındaki denizlerde ve yargılama yetkisine tâbi olan deniz yetki alanlarında ve bunlarla bağlantılı sularda, tabiî veya sunî göller ve baraj gölleri ile akarsularda; 1) Petrol ve petrol türevleri (ham petrol, akaryakıt, sintine, slaç, slop, rafine ürün, yağlı atık vb.) tahliyesi veya deşarjı yapan tankerlerden, bin (dahil) gros tona kadar olanlar için gros ton başına 40 Türk Lirası, bin ilâ beşbin (dahil) gros ton arasında olanlara, bu miktar ve ilave her gros ton başına 10 Türk Lirası, beşbin gros tondan fazla olanlara ise, yukarıdaki miktarlar ve ilave her gros ton başına 100 Kuruş... idarî para cezası verilir... Kirliliğin oluşmasını müteakip gemi veya deniz aracının kendi imkânları ile neden olduğu kirliliği giderdiğinin tespit edilmesi durumunda, idarî para cezası 1/3 oranında uygulanır..." hükmü yer almış, "Kirletenin Sorumluluğu" başlıklı 28. maddesinde; "Çevreyi kirletenler ve çevreye zarar verenler sebep oldukları kirlenme ve bozulmadan doğan zararlardan dolayı kusur şartı aranmaksızın sorumludurlar. Kirletenin, meydana gelen zararlardan ötürü genel hükümlere göre de tazminat sorumluluğu saklıdır." hükmüne yer verilmiştir.
Uyuşmazlıkta; davacının kaptanı olduğu geminin kusurundan kaynaklanmayan kaza sonucu olsa dahi, denize nafta sızıntısı olduğunun ve bu şekilde petrol türü kirliliğin oluştuğunun tutanakla sabit olması karşısında, davacıya 2872 sayılı Kanunun 20. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinin 1. alt bendi uyarınca para cezası verilmesi gerektiği görülmekle birlikte, davacı tarafından Sektör Gelibolu ile temas kurularak çevre kirliliğinin önüne geçmek için bariyer, ped vs. ekipmanın gemiye getirilmesinin istenilmesi karşısında, söz konusu para cezasının 1/3 oranında uygulanması gerekirken, 1/3 oranı uygulanmaksızın verilen dava konusu para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı ve bu sebeple davacının ödemiş olduğu 142.785,75-TL'nin 1/3 oranının ödeme tarihi olan 28/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davacıya ödenmesi gerektiği sonucuna varıldığından, dava konusu işlemin iptali ile ödenen tutarın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi gerektiği oyu ile aksi yöndeki Mahkeme kararının onanmasına ilişkin çoğunluk kararına katılmıyoruz.