Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/649 E. , 2021/2443 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/649
Karar No:2021/2443
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Petrolleri A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisanslı davacı şirketin sözleşmeli bayisi olarak faaliyette bulunan ... Petrolleri Turizm Gıda Motorlu Araçlar Nakliye İnşaat Servis Pazarlama İmalat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait akaryakıt istasyonunda stok hareketleri ve akaryakıt alım-satım işlemlerinin elektronik ortamda, günlük olarak izlenmesine yönelik otomasyon sistemini kurmadığından bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin (4) numaralı alt bendi uyarınca 739.666,00-TL idarî para cezası uygulanmasına ilişkin ... tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin sözleşmeli bayisi ... Petrolleri Turizm Gıda Motorlu Araçlar Nakliye İnşaat Servis Pazarlama İmalat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait akaryakıt istasyonunda 30/06/2011 tarihi itibarıyla otomasyon sisteminin kurulmasının zorunlu olduğu, davacı şirket tarafından bayisinin o tarihlerde tadilatta olduğu ileri sürülmüş ise de, ilgili tablolar incelendiğinde bayinin ilk verisini 20/08/2011 tarihinde gönderdiği, ancak dağıtıcı şirket tarafından ilgili bayiye 01/07/2011 tarihinden itibaren birçok defa akaryakıt satışı yapıldığı, her ne kadar bayinin tadilat hâlinde olduğu beyan edilse de tadilatta olan bayiye birçok defa satış yapıldığının görüldüğü, soruşturma zaman aşımı süresi geçmeden uygulanan idarî para cezasının mahkeme kararıyla iptali nedeniyle makul süre içerisinde yeniden yapılan soruşturma nedeniyle soruşturma zaman aşımı süresinin dolduğundan bahsedilmeyeceği, denetim sistemi kurma ve uygulama yükümlülüğünün her bir bayi için ayrı ayrı ihlâl edildiği için her bir bayi için ayrı ayrı idarî para cezası uygulanabileceği, dosyadaki bilgi ve belgelere göre davacı şirketin bayileri için otomasyon sistemi kurma ve uygulama yükümlülüğünü son tarih olan 30/06/2011 tarihine kadar yerine getirmediği hususu yapılan soruşturma ile sabit olduğundan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, denetim sistemi kurma ve uygulama yükümlülüğünün ihlâli eylemin tek olduğu için her bir bayi için ayrı ceza verilemeyeceği, soruşturma zaman aşımının dolması nedeniyle ceza uygulanamayacağı, bayi nezdinde devam eden tadilat ve inşaat işleri nedeniyle 30/06/2011 tarihi itibarıyla otomasyon sisteminin kurulamadığı ve bu durumun Kuruma bildirildiği, tadilat döneminde bayi tarafından istasyon içinde satış yapılmadığı, bayinin istasyon dışında yaptığı toptan satışların otomasyon sistemi dışında olduğu, 5015 sayılı Kanun'un 7. maddesinde otomasyon sistemi kurulmamış olan bayilere ürün ikmalini yasaklayan bir hükmün bulunmadığı, mevzuatta fiili olarak faaliyete geçmemiş olan fiilen akaryakıt satışına başlanmamış akaryakıt istasyonlarına otomasyon sisteminin kurulması gerektiğine dair bir düzenleme bulunmadığı, bilirkişi raporu alınması yönündeki taleplerinin İdare Mahkemesi ve Bölge İdare Mahkemesi tarafından değerlendirilmediği, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının Anayasa'ya aykırı olduğundan iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması gerektiği, uygulanan idarî yaptırım tutarının fahiş olduğu ve mülkiyet hakkının ihlaline neden olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 23/06/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.