Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/713 E. , 2020/985 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/713
MÜDAHALE İSTEMİ HAKKINDA KARAR
… Trafik Sistemleri Elektronik Bilgi İşlem Makina İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Av. … tarafından, "Karayolları … Bölge Müdürlüğü Sınırlarındaki Yollarda Akıllı Ulaşım Sistemleri Bakım-Onarım Yapılması İşi" ihalesi üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu belgelerin mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 11/09/2019 tarih ve … sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptali istemiyle Kamu İhale Kurumu'na karşı açılan davada; dava konusu işlemin iptaline ilişkin … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …, K: … sayılı kararına karşı davalı idare tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, … Alimünyum İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Av. … tarafından verilen davalı idare yanında davaya müdahale istemini içeren dilekçe incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinde, üçüncü kişilerin davaya katılması konusunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 66. maddesinde ise üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukukî yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, fer'î müdahil olarak davada yer alabileceği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, müdahale isteminde bulunan … Alimünyum İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin davaya müdahalede hukukî yararının bulunduğu anlaşıldığından, davalı idare yanında MÜDAHALE İSTEMİNİN KABULÜNE 30/04/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/713
Karar No:2020/985
TEMYİZ EDENLER : 1. (DAVALI) Kamu İhale Kurumu
VEKİLİ : …
2. (DAVALI YANINDA MÜDAHİL) … Alimünyum İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Trafik Sistemleri Elektronik Bilgi İşlem Makina İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ: …
İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …, K: … sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Karayolları … Bölge Müdürlüğü'nce 12/06/2019 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen "Karayolları … Bölge Müdürlüğü Sınırlarındaki Yollarda Akıllı Ulaşım Sistemleri Bakım-Onarım Yapılması İşi" ihalesine ilişkin olarak davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 11/09/2019 tarih ve … sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; uyuşmazlık konusu ihalenin üzerinde bırakıldığı müdahil tarafından ışık perdesi için sunulan "TS EN İSO 4892-2:2013-01 UV Yaşlandırma Testi" belgelerini tevsiken 2 farklı firmadan alınan test raporunun teklif dosyasında sunulduğu, ışık perdesi (yansıma önleyici panel) için Sinowatcher … Ltd tarafından düzenlenen test raporunun yeminli tercüman tarafından tercüme edildiği ve … Noterliği tarafından onaylandığı, ışık perdesi (yansıma önleyici çitler) için … adına düzenlenen belgelerin yeminli tercüman tarafından tercüme edildiği ve … Noterliği tarafından onaylandığı, Çin ve Almanya menşeli şirketlerden alınan test raporlarının, kalite ve standarda ilişkin belgeler olduğu;
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31. maddesinin 6. fıkrasında, kalite ve standarda ilişkin belgelerin Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşması'nda yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından yabancı ülkede düzenlenmesi ve Türk Akreditasyon Kurumu'ndan bir teyit yazısı ile sunulması durumunda belgelerin tasdik işleminden muaf tutulacağı, bu şekilde sunulan belgelerin tercümelerinin ise Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması gerektiği, Türk Akreditasyon Kurumu'ndan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen ve yabancı ülkede düzenlenen kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi ve tercümelerinin ise farklı bir usule tâbi olduğu;
Bu kapsamda, idareden yabancı ülkede düzenlenen ve ihale kapsamında sunulan kalite ve standarda ilişkin belgelerin Türk Akreditasyon Kurumu'ndan alınan bir teyit yazısı ile sunulup sunulmadığı, şayet herhangi bir teyit yazısı alınmadan sunulmuş ise teyit yazısı olmaksızın sunulabilen belgelerden olup olmadığı hususunun ara kararı ile ihaleyi gerçekleştiren ve davalı idarelerden sorulduğu, idareler tarafından, yabancı ülkede düzenlenen belgelerin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından tercüme edilip noter tarafından onaylanmasının yeterli sayılarak teklifin geçerli sayıldığının belirtildiği, belgelerin alındığı ülkelerin ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmediğinin anlaşıldığı ve sunulan belgelerin Türk Akreditasyon Kurumu'ndan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen belgelerden olduğu hususunda davalı idarece herhangi bir tespit ortaya konulamadığı, ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliği'nin "Kalite ve standarda ilişkin belgeler" başlıklı 74. maddesi gereğince idareler tarafından kalite ve standarda ilişkin belge istenilmesi durumunda bunun idari şartnamede belirtilmesi gerektiği hükmüne aykırı olarak bu hususun idari şartnamede boş bırakıldığı anlaşıldığından dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, uyuşmazlık konusu belgelerin ihaleyi gerçekleştiren idareden istenerek incelemenin asıl belgeler üzerinden yapıldığı, Mahkemenin kararında dayanak olarak gösterdiği Kamu İhale Genel Tebliği maddelerinin hizmet alımı ihaleleri ile ilgili olduğu, söz konusu kuralın bir yapım işi olan uyuşmazlık konusu ihalede uygulanmasının mümkün olmadığı, ihalenin İdari Şartnamesinde belgelerin sunuluş şeklinin belirtildiği ve ihale dokümanlarının kesinleştiği, sunulan belgelerin Türkiye'deki yeminli tercüman tarafından tercüme edilmesinin ve tercümenin noter tarafından onaylanmasının Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile İdari Şartname maddelerine uygun ve yeterli olduğu; Davalı idare yanında müdahil tarafından, davacının ihaleleri aksatma amacı ile dava açtığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından, kalite ve standarda ilişkin müdahil tarafından yabancı ülkelerden alınan ve ihale kapsamında sunulan belgelerin fotokopi olduğu, asıl belgelerin teklifle birlikte sunulmadığı, sunulan tercümelerin ise söz konusu fotokopilerin çevirileri olduğu, noter tarafından yapılan onayın sadece tercümeye ilişkin olduğu, idare tarafından “tercümeler ibraz edilen aslı gibidir” ibaresi verilmesinin sunulan belgeleri geçerli hâle getirmeyeceği, noterin "aslı gibidir" veya bu anlama gelecek şekilde beyanını içermeyen belgelerin ihalelerde geçerli bir belge olarak kabul edilemeyeceği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY :
Karayolları … Bölge Müdürlüğü'nce 12/06/2019 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen "Karayolları … Bölge Müdürlüğü Sınırlarındaki Yollarda Akıllı Ulaşım Sistemleri Bakım-Onarım Yapılması İşi" ihalesine yönelik müdahilin sunduğu belgelerin mevzuattaki "belgelerin sunuluş şekline" aykırı olduğu iddiasıyla davacı tarafından yapılan şikâyet başvurusu ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından reddedilmiştir.
Davacının aynı iddialarla Kamu İhale Kurumu'na yaptığı itirazen şikâyet başvurusu ise 11/09/2019 tarih ve … sayılı Kurul kararıyla reddedilmiştir.
Bunun üzerine Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinde, ihaleye başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi ile ilgili olarak "Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır." kuralına yer verilmiştir. Aynı maddenin 5. fıkrasında, yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki bir yeminli tercümana yaptırılması ve sonrasında noter tarafından onaylanması hâlinde bu tercümeler için başkaca bir tasdik şerhi aranmayacağı kurala bağlanmıştır. Maddenin 6. fıkrasında ise, "Kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır: a) Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından yabancı ülkede düzenlenen belgeler, Türk Akreditasyon Kurumundan alınan teyit yazısı ile birlikte sunulması durumunda tasdik işleminden muaftır. Bu belgelerden yabancı dilde düzenlenenlerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır. b) Türk Akreditasyon Kurumundan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen ve yabancı ülkede düzenlenen kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi ve tercümelerinin yapılması dördüncü ve beşinci fıkralardaki esaslara tabidir." kuralı yer almıştır.
İhalenin İdari Şartnamesi’ndeki “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7. maddesinin "Kalite ve standarda ilişkin belgelerin sunuluş şekli" fıkrası ise boş bırakılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu ihalede, davacının İdari Şartname'de istenen ve müdahil tarafından sunulan kalite ve standarda ilişkin belgelerden bir kısmının (buton ve buton kontrol cihazı yanmazlık testi, EMC testleri, ışık perdesi testleri, vb.) yurt dışından temin edildiği, yabancı dildeki söz konusu belgelerin Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılan tercümelerinin noter tarafından onaylandığı, belgelerin bu haliyle ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından kabul edildiği, müdahil tarafından sunulan kalite ve standarda ilişkin belgelerin geçerli belgeler olmadığı yönünde itirazda bulunduğu anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık, müdahil tarafından sunulan kalite ve standarda ilişkin belgelerin asıllarının idareye sunulmasının gerekip gerekmediği hususundan kaynaklanmaktadır.
Dava konusu ihalede sunuluş şekline itiraz edilen belgelerin İdari Şartname'nin 7. maddesinin 1. fıkrasının (i) bendinde sayılan, kalite ve standarda ilişkin belgeler olduğu, İdari Şartname'nin kalite ve standarda ilişkin belgelerin sunuluş şeklini belirleyen 7. maddesinin 7. fıkrasının 6. bendinin (1) numaralı alt bendinin sunuluş şekillerine ilişkin kısmının ise boş bırakıldığı, bir başka ifadeyle kalite ve standarda ilişkin belgelerin sunulmasına ilişkin özel bir şekil şartı öngörülmediği anlaşılmaktadır.
Yönetmeliğin kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemini düzenleyen 31. maddesinin 6. fıkrasının (b) bendinde Türk Akreditasyon Kurumu'ndan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen ve yabancı ülkede düzenlenen kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi ve tercümelerinin yapılmasının aynı maddenin 4. ve 5. fıkraları kapsamında yapılacağı, atıf yapılan fıkralarda ise yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye'deki bir yeminli tercümana yaptırılması ve daha sonra noter tarafından onaylanması hâlinde bu tercümeler için başkaca bir tasdik şerhi aranmayacağı kurala bağlanmıştır.
Uyuşmazlık konusu belgelerin söz konusu mevzuat hükümleri doğrultusunda sunulup sunulmadığı incelendiğinde, belgelerin yabancı dilde düzenlenmiş suretleri ile Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılan ve noter tarafından onaylanan tercümelerinin sunulduğu görülmektedir.
Bu itibarla, müdahil tarafından ihale kapsamında sunulan belgelerin sunuluş şeklinin mevzuata uygun olduğundan bahisle itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, her ne kadar temyize konu İdare Mahkemesi kararında işlemin iptaline gerekçe olarak Kamu İhale Genel Tebliği'nin "Kalite ve Standarda İlişkin Belgeler" başlıklı 74. maddesi gösterilmişse de söz konusu maddenin hizmet alımlarına yönelik özel hususları düzenleyen bir madde olduğu ve dava konusu yapım işi ihalesine uygulanamayacağı açıktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …, K: … sayılı kararının BOZULMASINA,
3. DAVANIN REDDİNE,
4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen …-TL ilk derece yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5. Davalı idare tarafından yapılan ve ayrıntısı aşağıda gösterilen …-TL temyiz yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
6. İlk derece aşamasında kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
7. Temyiz aşamasında kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davalıya iadesine,
8. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL müdahil yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı yanında müdahile verilmesine,
9. Posta giderleri avansından artan tutarın taraflara ve davalı yanında müdahile ayrı ayrı iadesine,
10. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
11. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 30/04/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.