Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/7622 E. , 2022/4127 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/7622
Karar No : 2022/4127
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ... 13- ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ...Belediye Başkanlığı/...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Burdur ili, Bucak ilçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsel sayılı taşınmaza ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin onaylanmasına ilişkin Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...ve ...sayılı kararlarının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, önceki imar planında eğitim alanı fonksiyonuna ayrılan dava konusu taşınmazın 3. etap revizyon imar planları ile ilgili kurumdan (Milli Eğitim) görüş alınmadan konut alanına çevrildiği, Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından bu değişiklik olumsuz değerlendirilerek eski hale dönüştürülmesinin talep edilmesi üzerine dava konusu plan değişikliği ile tekrar eğitim alanı olarak planlandığı ve bu şekilde üst ölçekli planlara uygunluğun ve planlar arası kademeli birlikteliğin sağlandığı, değişikliğin yoğunluk, ulaşım, çevresel etkiler, yapılaşma, sosyal donatı gibi unsurlar açısından herhangi bir olumsuzluk taşımadığı bu nedenle Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararı ile yapılan plan değişikliği işleminde planlama esasları, şehircilik ilkeleri ve kamu yararına aykırılık bulunmadığı, öte yandan Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararının Bucak ilçesi, Yeni Mahalle,, ...ada, ...parsel ve ...ada ...parsel sayılı taşınmazları kapsadığı söz konusu imar planı değişikliği ile davacıların bahsi geçen ada - parsellerde taşınmazları olmadığından doğrudan kişisel, meşru ve güncel bir menfaat ilişkilerinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, davanın Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararı bakımından ehliyet yönünden reddine, Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...nolu kararına yönelik kısmı bakımından ise davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu arsaya okul yapımı için bir ihtiyaç olup olmadığının Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğünden sorulmasına ilişkin taleplerinin bulunmasına rağmen İdare Mahkemesince bu talebe ilişkin hiç bir ara kararı yapılmadığı, Milli Eğitim Müdürlüğünün vereceği cevabın davanın esasını etkileyecek nitelikte olduğu, Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğüne taraflarınca yapılan başvuruya verilen cevapta dava konusu arsanın bulunduğu bölgede yeni okul yapımına ihtiyaç olmayacağının ve plan yapma yetkisinin belediyede olması nedeni ile taşınmazın eğitim alanından çıkartılmasında bir sakınca olmadığının belirtildiği, Bucak Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının davalı idarenin hatalı yönlendirmesi üzerine sehven dava dilekçesinde iptalinin istenildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Burdur ili, Bucak ilçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsel sayılı fiilen boş olan taşınmaz ... tarihli, ...sayılı belediye meclisi kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında resmi yapılar alanı, ...tarihli, ...sayılı belediye meclis kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında orta öğretim okulu alanı olarak ayrılmış, ...tarihli, ...ve ...sayılı belediye meclis kararları ile onaylanan 1/5000 ölçekli 3. Etap revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında konut alanı olarak ayrılmıştır.
Burdur Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 20.01.2017 tarihli yazısında, 2016 yılında Bucak Belediye Meclisi tarafından kabul edilen revizyon imar planlarında şehir içi yolların mevcut okul alanlarına doğru genişletildiği, mülkiyet sorunu bulunmayan ve üzerinde eğitim binası olan mevcut okul alanlarının farklı hizmetlere ayrıldığı, mülkiyet sorunu olmayan okul alanlarının küçültüldüğü veya farklı kullanımlara ayrıldığı, imar planında azalan okul alanları için eşdeğer alan ayrılmadığı belirtilerek 04.03.2016 tarihli bu değişikliklerin geri alınması talep edilmiş, Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve 1/1000 uygulama imar planı değişikliğiyle dava konusu taşınmazın bulunduğu alan orta öğretim okulu alanı olarak belirlenmiş, davacı tarafından askıda yapılan itirazın reddi üzerine görülmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan halinde, nazım imar planı; varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 26. maddesinin 3. fıkrasında, "İmar planlarında bulunan sosyal ve teknik altyapı alanlarının kaldırılması, küçültülmesi veya yerinin değiştirilmesine dair plan değişiklikleri zorunluluk olmadıkça yapılmaz. Zorunlu hallerde böyle bir değişiklik yapılabilmesi için: a) İmar planındaki durumu değişecek olan sosyal ve teknik altyapı alanındaki tesisi gerçekleştirecek ilgili yatırımcı Bakanlık veya kuruluşların görüşü alınır. "düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta öncelikle davanın konusunun tespiti gerekmektedir. 26.02.2018 tarihli dava dilekçesinin konu ve sonuç kısmında Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...ve ...sayılı kararı ile kabul edilen imar planlarının Burdur ili, Bucak ilçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsele ilişkin kısmının iptalinin istenildiği, açıklamalar kısmında da itirazın ...ada, ...parsele ilişkin olduğunun belirtildiği, ...tarihli, ...sayılı belediye meclis kararı ile yapılan imar planı değişikliklerinin ise Bucak ilçesi, ...Mahalle, ...ada, ...parsel ve ...ada, ...parsel sayılı taşınmazlara ilişkin olduğu, davacının bu plan değişikliğine ilişkin herhangi bir iddiasının bulunmadığı, dava dilekçesinin istem kısmında ...tarihli, ...sayılı belediye meclisi kararı yazılmış ise de davacı vekilince İdare Mahkemesine sunulan 11/05/2018 tarihli dilekçede de idarenin hatalı yönlendirmesi nedeniyle dava dilekçesinde ...sayılı belediye meclis kararının yazıldığı, ...sayılı karara konu taşınmazlar ile ilgili her hangi bir mülkiyet bağı olmadığı, ... sayılı belediye meclis kararının iptalinin istenildiğinin bildirildiği görülmektedir.
Bu itibarla iptali istenilen işlemin Bucak ilçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsele ilişkin ... tarihli, ... sayılı belediye meclis kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği olduğu davanın konusunun söz konusu işlem olarak esas alınması suretiyle karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bucak Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarının incelenmesine gelince:
Sosyal ve teknik alt yapı alanlarının planlama bölgesindeki dağılımı incelenirken , bölge ve alt bölge ve semt ölçeği esas alınarak; ulaşım, erişebilirlik, coğrafi ve topografik özellikler, nüfus, alan büyüklüğü gibi planlamada gözetilen yaklaşımlar bütünsel açıdan irdelenerek donatı alanlarının mevzuatta belirlenmiş olan standartlara göre yeterli olup olmadığı ortaya konulmalıdır.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu plan değişiklikleri yapılırken ilgili kurum olan Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğünden herhangi bir görüş alınmadığı, Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 20.01.2017 tarihli yazısının plan değişikliğine gerekçe gösterildiği, anılan yazıda özetle üzerinde mevcut okul bulunan alanlarının farklı kullanım alanları olarak belirlendiğinden şikayet edildiği ve genel bir yazı olduğu, parsel bazlı değerlendirme içermediği, öte yandan davacının dava konusu alanda okul yapılması için Milli Eğitim Müdürlüğünün programı olup olmadığı ve okul alanına ihtiyaç olup olmadığının ilgili birime sorulması talebinin İdare Mahkemesince yapılan keşif tutanağında kayıt altına alınmasına ve 22.11.2018 tarihli dilekçe ile aynı talebin tekrar edilmesine karşılık bu hususa ilişkin herhangi bir ara kararı yapılmadığı, bunun üzerine davacı tarafından Burdur İl Milli Eğitim Müdürlüğüne başvuruda bulunulduğu ve 16.06.2016 tarihli cevap yazısında dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgede yeni okul yapımına ihtiyaç olmadığı, taşınmazın eğitim alanından çıkarılmasında herhangi bir sakınca bulunmadığının belirtildiği görülmektedir.
Mahkeme kararına dayanak alınan bilirkişi raporunda dava konusu planların üst ölçekli plana uygun olduğu, ilgili kurumun yazısı üzerine plan değişikliği yapıldığından kamu yararı bulunduğu belirtilmiş ise de alanda eğitim alanına ihtiyaç olup olmadığının ulaşılabilirlik, eşdeğer alan hususları yönünden somut tespitlerle ortaya konulması gerekirken soyut nitelikteki görüş ve kanaatler içeren bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince, ilgili İl Milli Eğitim Müdürlüğünün dava konusu alana ihtiyacı bulunup bulunmadığı hususunda yapılacak ara karar üzerine verilen cevaplar da göz önünde bulundurularak, yukarıda belirtilen hususların açıklığa kavuşturulması amacıyla ek bilirkişi raporu alınması suretiyle uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın kısmen ehliyet yönünden reddine, kısmen reddine ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararına kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın kısmen reddine, kısmen ehliyet yönünden reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 04/04/2022 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.