Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2020/7705 E. , 2022/5250 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/7705
Karar No : 2022/5250
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : … mirasçıları:
1- … 5- …
2- … 6- …
3- … 7- …
4- …
VEKİLLERİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının kabule ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmaz üzerinde davacıların murisinin hissedarı olduğu evin maili inhidam arz ettiğinden bahisle 3194 sayılı Kanunun 39. maddesi uyarınca yıkımına ilişkin … günlü, … sayılı Melikgazi Belediye Encümeni kararının iptali ile uğranıldığı ileri sürülen zarara karşılık 12.000,00 TL tazminatın 20.12.2010 tarihinden itibaren faiziyle birlikte tazmini istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın süre aşımı yönünden reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Ondördüncü Dairesinin 05/05/2015 tarih ve E:2014/1695, K:2015/3651 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozma kararına uyularak, encümen kararı yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddi, tazminat istemi yönünden esastan reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih ve E:2019/3448, K:2019/6498 sayılı kararıyla encümen kararına ilişkin kısmının onanması, tazminat istemi yönünden ise bozulması üzerine, bozma kararına uyularak davanın kısmen kabulü ile 10.079,54-TL maddi tazminatın davalı idareden alınarak, adli yargıda dava açma tarihi olan 20.12.2010 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte, tekerrüre sebebiyet verilmeksizin ve miras hisseleri oranında davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Aynı taşınmaza ilişkin olarak açılan tazminat davalarının usul ekonomisi gereği aynı mahkemede incelenip birlikte karar verilmesi gerektiği, maili inhidam raporunun ve yıkım işleminin usul ve yasaya uygun olduğu, Mahkemece tapu kaydındaki hissedarlık durumunun ve taşınmaz mülkiyet durumunun araştırılmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının temyiz edilen kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel, sayılı taşınmaz üzerindeki iki katlı tuğladan yığma üzeri beton binanın taşıyıcı duvarlarında deformasyonlar ve kılcal çatlaklar oluştuğu, taşıyıcı duvarların görevini yerine getiremez halde olduğuna ilişkin davalı idare elemanlarınca 15.08.2005 tarihli maili inhidam raporu düzenlendiği, aynı tarihli ihtarnamede ise, … ve hissedarlarına ait evin görüntü kirliliği ve tehlike arzettiğinden verilen sürede gerekli tebdirlerin alınması, aksi halde 3194 sayılı İmar Kanununun 39. maddesine göre işlem yapılacağı belirtilmiştir. İhtarname anılan tarihte bir nüshası yapıya asılmak, bir nüshası da muhtara bırakılmak suretiyle tebliğ edilmiştir.
01.09.2005 tarihinde yapılan kontrolde tehlikenin giderilmediğinin tespit edilmesi üzerine, 3194 sayılı Kanunun 39. maddesi uyarınca anılan yapının yıkımına ilişkin Melikgazi Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararı alınarak daha sonra davalı idare tarafından söz konusu yapının yıkılması üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Dosyanın ve Dairemizin E:2020/2120, K:2022/5249 sayılı dava dosyası (aynı yapının yıkımı nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen maddi zararın tazmini istemiyle … mirasçıları olarak davacılar tarafından açılan) ile birlikte incelenmesinden; Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmaz üzerindeki davacılar murisinin hissedarı olduğu evin hukuka aykırı olarak yıkıldığından bahisle müteveffa … ve diğer hissedarlar tarafından ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında dava açıldığı, ... Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açılırken söz konusu parselde ayrı iki ev olduğu, bu evlerden birinin davacının murisi …'a (davacı da …ın eşi), diğerinin de davacıya ait olduğu iddia edildiğinden ... Asliye Hukuk Mahkemesinin … günlü, E:… K:… sayılı kararıyla anılan encümen kararının … ve mirasçılarına ait yapıya ilişkin olduğu gerekçesiyle diğer hissedarlar yönünden dava konusunun idari işlem olması gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilerek davacı tarafından açılan davanın tefrikine karar verildiği, bu karar sonrasında diğer hissedarlar tarafından … İdare Mahkemesinin E:… esas sayılı dosyasında dava açıldığı, davacı tarafından ise ... Asliye Hukuk Mahkemesinde E: … sayılı dosyasında dava açıldığı, bu dosya kapsamında mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi ile yapılan yargılama sonucunda … ile davacılar murisi … tarafından, iki ayrı yapı varmış gibi emlak beyannameleri verilmişse de, taşınmaz üzerinde tek bir yapı olduğu, yapının bir bütün olarak kullanıldığının anlaşıldığı, davalı idare tarafından söz konusu taşınmazın bulunduğu alanda imar uygulaması yapılmadan önceki ilk tapu kaydında, bir kargir evin olduğunun yazılı olduğu ve … ile … ve başka bir şahsa ait hisse oranlarının belirtildiğinin anlaşıldığı, uyuşmazlığının kaynağının aynı yapıya ilişkin idari işlem olduğu gerekçesiyle diğer hissedarlar yönünden davanın görev yönünden reddi yolundaki karara atıfta bulunularak, davacılar murisi … yönünden de davanın görev yönünden reddine karar verildiği, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih, E:2019/3448 K:2019/6498 sayılı bozma kararında; bakılan dava dosyası ile aralarında bağlantı bulunan Dairemizin E:2019/3440 K:2019/6497 sayılı dosyasının birlikte incelenmesi sonucunda, yıkım işlemine dayanak maili inhidam raporunun 3194 sayılı İmar Kanununun 39. maddesi kapsamında usulune uygun olarak düzenlenmediği sonucuna varılarak, davacılara ait yapının, eksik ve yetersiz olarak düzenlendiği anlaşılan maili inhidam raporu dayanak alınarak yıkılmış olması nedeniyle, davalı idarenin sözü edilen hukuka aykırı eyleminden doğan zararı tazmin etmesi gerektiği, uyuşmazlık konusu yapının yıkılmış olması nedeniyle, bu safhada bina değerinin tespiti mümkün olamayacağından, ... Asliye Hukuk Mahkemesince E: … sayılı dava dosyası kapsamında yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda, söz konusu tek katlı, müstakil, bir adet ev için tespit edilen toplam 28.393,07-TL bedel dikkate alınarak, davacıların tazminat istemlerinin kabulüne karar verilmesi gerektiği, ayrıca, davacının tazminat isteminin, tekerrüre sebebiyet verilmeksizin, davadaki talebi de aşılmamak kaydıyla ve miras hissesi oranında kabulü gerektiği de belirtilmiştir.
Öte yandan, aynı taşınmazın maliki ve davacılar murisi …'ın mirasçıları tarafından, hukuka aykırı olarak yıkıldığı anlaşılan aynı ev için 25.000,00 TL maddi zararın tazmini istemiyle açılan diğer davada ise; (Dairemizin E:2020/2120, K:2022/5249 sayılı dosyası), davanın kabulü ile 25.000.00-TL maddi tazminatın davalı idareden alınarak davacılara miras hisseleri oranında ödenmesine karar verildiği, (... İdare Mahkemesi'nin … tarih, E:…, K:… sayılı kararı) anılan davadaki davacılar ile bakılan davadaki davacıların aynı kimseler olduğu, dolayısıyla, dava dosyaları arasında irtibat kurulmaksızın verilen iki farklı İdare Mahkemesi kararı sonucunda, davalı idare tarafından haksız olarak yıkıldığı anlaşılan ve 28.393,07-TL bedel takdir edilen müstakil bir adet ev için toplamda 35.079,54-TL tazminata hükmedildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, İdare Mahkemesince yukarıda yer verilen hususlar dikkate alınarak ve bakılan dava ile aralarında maddi ve hukuki yönden bağlantı bulunan, ... İdare Mahkemesi'nin E:… sayılı dava dosyasının birlikte incelenip değerlendirilmesi suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, bu durum dikkate alınmaksızın davanın kısmen kabulü, kısmen reddi yolunda verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararının temyiz edilen kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyiz edilen kısmının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 28/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.