Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2020/972 E. , 2021/4924 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/972
Karar No : 2021/4924
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … İrmik Makarna Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı adına
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tanzimli … sayılı dahilde işleme izin belgesi kapsamında … Denizcilik Tarım Ürünleri Turizm Nakliye Madencilik Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli .. tarih ve … sayılı beyanname ile makarnalık buğday ithal edilmesi gerekirken, adi/ekmeklik buğday ithal edildiğinden bahisle tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile ek mali yükümlülüğe vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararıyla, davacı tarafından, ek tahakkuk kararının dayanağı olan inceleme raporunun tebliğ edilmeyerek savunma hakkının kısıtlandığı ileri sürülmüşse de, anılan raporun dava dosyasında mevcut olduğu ve taraflarca her zaman incelenip örneğinin alınması mümkün olduğundan davacının bu iddiasına itibar edilmediği; … tarih ve … sayılı inceleme raporu ile … sayılı soruşturma raporunda yer alan, davacı adına tanzimli dahilde işleme izin belgesi kapsamında ihraç edilen eşyaya tekabül eden miktarda sadece makarnalık buğdayın eşdeğer eşya kapsamında ithalatının yapılabileceğinin belirtilmesine rağmen, temsilci firma aracılığıyla ithal edilen eşyanın muafiyet kapsamında ithali mümkün olmayan adi/ekmeklik buğday olduğu, yurt içinde satış yapılan firmaların yetkilileri tarafından satın aldıkları buğdayın tamamına yakınının adi/ekmeklik olduğunun beyan edildiği, Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüklerince herhangi bir analiz yapılmaksızın uygunluk yazılarının düzenlendiği yolundaki tespitler ile ifadelerin birlikte değerlendirilmesinden, dahilde işleme izin belgesi kapsamında muaf olarak ithali mümkün olmayan adi/ekmeklik buğdayın ithal edildiği hususunun somut delillerle ortaya konulduğu, temsilcilik sözleşmesine istinaden hesabına beyanda bulunulan belge sahibi davacı yükümlü olduğundan adına tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergilerinde hukuka aykırılık bulunmadığı; ara kararına cevaben davalı idarece sunulan dilekçede, davaya konu beyanname muhteviyatı eşyanın ek mali yükümlülüğe tabi olmadığı halde sehven gecikme faizinin ek mali yükümlülük olarak programa girişinin yapıldığının belirtildiği, bu durumda eşya ek mali yükümlülüğe tabi olmadığı gibi henüz kesinleşmeyen ithalat vergileri için gecikme faizi de tahakkuk ettirilemeyeceğinden, ek mali yükümlülük adı altında yapılan gecikme faizi tahakkukunda hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin gümrük ve katma değer vergilerine ilişkin kısmı yönünden davanın reddine; ek mali yükümlülüğe ilişkin kısmının ise iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Kararın istinaf başvurusuna konu hüküm fıkrasının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlık kapsamında davalı idareye yaptıkları uzlaşma başvurularının olayla ilgili kaçakçılık davası açıldığından bahisle reddedildiği, oysa, açılmış bir kamu davası bulunmadığından idarenin keyfi uygulamasının söz konusu olduğu, Savcılıkça gümrük soruşturma raporunun değerlendirilmesi üzerine kusur atfedilmediğinden haklarında dava açılmadığı, dahilde işleme mevzuatına göre belge kapsamında müeyyide uygulanmasına karar verecek makam Ekonomi Bakanlığı olduğu halde davalı idarece re'sen tesis edilen işlemde yetki gaspı bulunduğu, Dahilde İşleme Rejimi Tebliği'nin 46. maddesinin 3. fıkrası uyarınca ihracat belgelerinde tahrifat yapılmadığından vergilerin ödenmesine ilişkin sorumluklarının bulunmadığı, belge sahibi olduklarından Gümrük Kanunu'nun 181. maddesinin 2. fıkrası uyarınca yükümlülüklerinin söz konusu olmadığı, gümrük işlemlerinin temsilcilik sözleşmesine istinaden temsilci aracılığıyla gerçekleştirildiği, anılan sözleşmede sadece makarnalık buğday ithali için yetki verildiği, buğdayın ekmeklik olduğunun kabul edilmesi durumunda ise, temsilci tarafından yetkisi dışına çıkılarak yapılan işlemin Borçlar Kanunu uyarınca geçersiz olduğu ve kendileri bakımından hukuki sonuç doğuramayacağı, İskenderun Gümrük Müdürlüğünce tescil edilmiş bir beyanname için yapılan analizin sonucu esas alınarak, halihazırda depoda bulunan buğday analiz edilmeden ve yurt dışı araştırmasına gidilmeden işlem tesis edilemeyeceği, anılan Gümrük Müdürlüğünce yaptırılan analizin sonucunda buğdayın bir kısmının makarnalık çıktığının göz ardı edildiği, Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğünce buğdayın insan ve hayvan sağlığı açısından tehlike oluşturup oluşturmadığını belirlemeye yönelik olarak düzenlenen uygunluk belgesi ile buğdayın cinsinin tespit edilemeyeceği, makarnalık buğday yerine adi/ekmeklik buğday ithal etmenin vergisel bir avantajı bulunmadığı, makarnalık buğdayın ekmeklik buğday yerine kullanılabileceği, amacı dışında kullanımın eşyanın GTİP'ini değiştirmeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin reddine,
2…. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararının ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 17/11/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.