DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2020/985 E. , 2020/2851 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2020/985
Karar No : 2020/2851
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Spor Hizmetleri A.Ş.’nin 5411 sayılı Bankacılık Kanunu uyarınca ticari ve iktisadi bütünlük kapsamında satılması nedeniyle davacının kulüpten olan alacağının tahsil edilemediğinden bahisle oluştuğu ileri sürülen 47.908,00-TL zararın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla;
Banka zararlarından kaynaklanan kamu alacağının güvenli bir şekilde takip ve tahsili amacıyla 5411 sayılı Kanun ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna genel düzenlemelerden farklı olarak bir kısım ayrıcalıklar tanındığı; bu ayrıcalıkların, kamuya yüklenme riski bulunan banka zararlarının hızlı ve güvenli bir şekilde karşılanması amacıyla getirildiği; bu kapsamda, 5411 sayılı Kanun'da Fona, satışına karar verilen hak, alacak, değer ve varlıkları ticari ve iktisadi bütünlük oluşturarak satma yetkisi verildiği, dolayısıyla Fonun banka zararından kaynaklanan alacakların takip ve tahsilinde 5411 sayılı Kanun'u öncelikle uygulaması ve bu Kanun'da öngörülen şekilde satış işlemlerini gerçekleştirmesinin gerekli olduğu;
Olayda, Fon tarafından banka zararının karşılanması için … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.’nin özel ve öncelikle uygulanması gereken 5411 sayılı Kanun uyarınca ticari ve iktisadi bütünlük oluşturularak satışına karar verildiği, buna göre sıra cetveli oluşturularak Resmî Gazete'de yayımlandığı, sıra cetveline ve satış ilanına davacı tarafından itiraz edilmediği, satış sonucu elde edilen gelirin ise Gelir İdaresi alacağına ayrıldığı, tüm bu aşamalarda davalı idareye yüklenebilecek hizmet kusuru bulunmadığı;
Bu durumda, Fonun ticari ve iktisadi bütünlük oluşturarak satış işlemi gerçekleştirme hak ve yetkisi olduğu anlaşıldığından, davacının zararının karşılanması için gerekli şartların oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 08/12/2016 tarih ve E:2011/2589, K:2016/4138 sayılı kararıyla;
Davacı ile satışa konu şirket arasında imzalanan profesyonel tip sözleşmesinin hizmet sözleşmesi niteliğinde olması, 5411 sayılı Kanun'un verdiği yetki çerçevesinde ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Tarafından Ticari ve İktisadi Bütünlük Oluşturan Mahcuzların Satışına İlişkin Yönetmelik kapsamında yayımlanan satış ilanında Kurul tarafından geçmiş dönem borçlarının ödeneceğine karar verilmesine rağmen, ihaleden sonra yayımlanan sıra cetvelinde geçmiş dönem borçlarına yer verilmemesinde hukuka uygunluk, davacının … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'den alacağının bulunup bulunmadığı araştırılmadan verilen tazminat isteminin reddine yönelik temyize konu Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılarak ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davanın reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, davanın reddi yolunda verilen ısrar kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, İdare Mahkemesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. ile profesyonel futbolcu tip sözleşmesi imzalamış, şirketten alacaklı olduğu iddiasıyla Türkiye Futbol Federasyonuna başvuruda bulunmuş ve Federasyon tarafından da davacının alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Ancak, Fon Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla, Fon tarafından devralınan … A.Ş. hakim ortağı Medya Grubu firmalarından amme borçlusu … Yayıncılık A.Ş. ve … A.Ş.'nin … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'ye kaynak aktarıldığı yönündeki tespitler dikkate alınarak, … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'ye edindirilen banka kaynaklarından doğan Fon alacağının talep edilmesine, ihtiyati haciz de dâhil olmak üzere 6183 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiş, … tarih ve … sayılı Fon Kurulu kararıyla da, şirkete ait 6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca haczedilen Federasyon nezdindeki tescil ve liglerde yarışma hakkı, sporcu ve diğer teknik personel sözleşmelerinden kaynaklanan haklar, markalar ve menkul mallar, bu varlıkların feri veya mütemmim cüzü niteliğindeki sözleşmeler ile bu sözleşmelerden doğan, ancak başlı başına iktisadi değeri olmayanlar da dâhil olmak üzere diğer mal, hak ve varlıklardan "… Ticari ve İktisadi Bütünlüğü"nün oluşturulmasına ve oluşturulan iktisadi bütünlüğün satışına karar verilmiş, 02/08/2007 tarih ve 26601 sayılı Resmi Gazete'de satış ilanı yayımlanmıştır.
Satış ilanının "Geçmiş Dönem Borçları" başlıklı bölümünde, Yönetmeliğin "Geçmiş Dönem Borçları" başlıklı 25. maddesi kapsamına giren borçların 14/08/2007 tarihine kadar Yönetmelik doğrultusunda işlemlerin tekemmül ettirilmiş olması kaydıyla ihale bedelinden ödeneceği belirtilmiştir.
… tarih ve … sayılı Fon Kurulu kararıyla, iktisadi bütünlüğün … Perakende Mağazacılık ve Sportif Hizmetler A.Ş.'ye ihale edilmesine karar verilmiş, 03/09/2007 tarihinde devir ve teslim anlaşması imzalanmış, 07/03/2008 tarih ve 26809 sayılı Resmi Gazete'de sıra cetveli yayımlanmış, yayımlanan sıra cetvelinde 5411 sayılı Kanun'un 134. maddesinin 8. fıkrası gereğince Fon Kurulu tarafından ödenmesine karar verilen geçmiş dönem borcu bulunmadığından ihale bedelinden geçmiş dönem borcu olarak herhangi bir ödemenin yapılmasına yer olmadığına, ihale bedelinden öncelikli olarak Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'nın alacağının tamamının ödenmesine, ihale bedelinden kalan miktar olmadığından diğer alacaklılar ile satış ilanı kapsamında hak ve alacak bildiriminde bulunan diğer alacaklıların sıralamaya alınmasına mahal olmadığına karar verilmiş, bu nedenle de davacı alacağını tahsil edememiştir.
Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5411 sayılı Kanun'un 134. maddesinin beşinci fıkrasında, "Fon alacaklarının tahsilini teminen, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca haczedilen aktif değerler ile lisans, ruhsat ve imtiyaz sözleşmelerinden doğan haklar ve bu varlıkların feri veya mütemmim cüzü niteliğindeki sözleşmelerden doğan, ancak başlı başına iktisadî değeri olmayanlar da dâhil olmak üzere diğer tüm hak ve varlıkları bir araya getirerek, ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturarak alıcısına geçişini sağlayacak şekilde satışına, hacizli malların birden fazla borçluya ait olması ve/veya birden fazla alacaklının haczi olması hâlinde de satışı yaptırmaya, ihale bedelinin ödenme şeklini, para birimini, alıcıların sahip olması gereken şartları, ödeme tarihini ve ihalenin sair usûl ve esasları ile satış şartlarını 6183 sayılı Kanun hükümlerine bağlı olmaksızın belirlemeye, satışa konu ticarî ve iktisadî bütünlüğü alacağına mahsuben satın almaya, satışa konu varlıkların ait olduğu şirketlerin teknik bilgi, yazılım, donanım, ekipman, mal ve hizmet alımından doğan geçmiş dönem borçlarını ihale bedelinden ödemeye veya ihale alıcısına ödetmeye Fon Kurulu yetkilidir. Fon Kurulu, satış kararıyla birlikte, bu satışı gerçekleştirmek üzere en az üç kişiden oluşan bir satış komisyonu oluşturur ve başkanını belirler. Satış komisyonu, toplam üye sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve toplam üye sayısının salt çoğunluğu ile karar alır. Ticarî ve iktisadî bütünlüğün muhammen bedeli, satış komisyonu tarafından, uzman gerçek veya tüzel kişilerin kıymet takdiri raporu dikkate alınarak, daha önce bütünlüğü oluşturan varlıkların ayrı ayrı kıymet takdirlerinin yapılmış olması ile bağlı olmaksızın düzenlenecek rapor çerçevesinde Fon Kurulu tarafından belirlenir. Ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturan mahcuzlar üzerinde birden fazla kişinin aynî veya şahsî hakkının bulunması veya bunların mülkiyetinin birden fazla kişiye ait olması durumunda, bu mal, hak ve/veya varlıkların değeri ayrı ayrı tespit edilir. Bu madde hükümleri uyarınca yapılacak satış sürecinde, satış ilânının Resmî Gazetede yayımlanması ilgililere yapılacak tebliğ hükmündedir. Ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturduğuna karar verilen mahcuzların satışı, kapalı zarf veya açık artırma usûllerinden biri veya ikisi birlikte uygulanmak suretiyle yapılır. Bundan sonra, Fon Kurulunun gerekli görmesi hâlinde, ihalelere pazarlık usûlü ile devam edilebilir. Bu usûllerden hangisinin uygulanacağına, ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturan mal, hak ve varlıkların nitelikleri dikkate alınarak Fon Kurulu tarafından karar verilir. İhale bedelinin dağıtımına esas sıra cetveli satış komisyonu tarafından düzenlenir. İhalenin sonuçlanması, Fon Kurulunun onayına bağlıdır. Bu hüküm uyarınca yapılan satışlarla ilgili ihalenin feshi davaları, Fonun merkezinin bulunduğu yer idare mahkemelerinde görülür. Ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturulmasına karar verilmesinden itibaren iki yıl içerisinde ticarî ve iktisadî bütünlük oluşturan varlıklar ile ilgili işletmelere ait menkul, gayrimenkul ve her türlü hak ve alacaklar ile üçüncü kişiler nezdindekiler de dahil nakit varlıklarının imtiyazlı alacaklılar dâhil üçüncü kişiler tarafından haczi, muhafaza altına alınması ve satışı talep edilemez, mahcuzların maliklerinin iflasına karar verilemez, ilgili takyidatlar hakkında zamanaşımı ve hak düşürücü süreler işlemez."; aynı maddenin sekizinci fıkrasında ise, "Gerçek ve tüzel kişilerin sahip olduğu varlıkların, bu maddede yer alan hükümler çerçevesinde ticari ve iktisadi bütünlük kapsamında veya bu Kanunda yer alan hükümler çerçevesinde ayrı ayrı cebri icra yoluyla satışlarından elde edilen bedelden; satış tarihine kadar tahakkuk etmiş olmak şartıyla, sırasıyla Fon Kurulu tarafından karar verilmesi halinde şirketlerin teknik bilgi, yazılım, donanım, ekipman, mal ve hizmet alımından doğan geçmiş dönem borçları, kişilerin Devlete ve sosyal güvenlik kuruluşlarına olan 6183 sayılı Kanun kapsamındaki borçları ile GSM imtiyaz sözleşmesinden doğan Hazine payı borçları ödendikten sonra kalan kısım, kişilerin diğer kamu kurum ve kuruluşları ile üst kurullara olan borçlarına garameten taksim edilerek ödenir. Bu hükme göre yapılan dağıtım sonrasında bakiye borç kalması; lisans, ruhsat, imtiyaz sözleşmesi, geçici frekans ve kanal kullanımı ve benzeri hakların devri ve yeni alıcısı tarafından işletilmesi için gerekli olan ve kamu kurum ve kuruluşları ile üst kurullarca yapılması gereken devrin tescil ve nakli işlemine engel teşkil etmez." kurallarına yer verilmiştir.
Diğer taraftan, 18/06/2005 tarih ve 25849 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Tarafından Ticari ve İktisadi Bütünlük Oluşturan Mahcuzların Satışına İlişkin Yönetmeliğin "Geçmiş dönem borçları" başlıklı 25. maddesinin birinci fıkrasında, satışa konu varlıkların ait olduğu şirketlerin teknik bilgi, yazılım, donanım, ekipman, mal ve hizmet alımından doğan geçmiş dönem borçlarını ihale bedelinden ödemeye veya ihale alıcısına ödetmeye Kurulun yetkili olduğu, Kurulun bu konudaki kararının satış şartnamesinde ve satış ilanında belirtileceği düzenlemesine yer verilmiş ve aynı maddenin ikinci fıkrasında, geçmiş dönem borçlarının ödenebilmesi veya ihale alıcısına ödetilebilmesi için, "a)Ticari ve iktisadi bütünlük içinde yer alan mal, hak ve/veya varlıklar ile ilgili olması veya ticari ve iktisadi bütünlüğün değerinin korunması için gerekli veya değerini artırır mahiyette olması, b) Alacaklı ile borçlu şirket borç miktarının tespitinde mutabakata varmış olması gerekmektedir." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 393. maddesinde, hizmet sözleşmesi, "işçinin işverene bağımlı olarak belirli veya belirli olmayan süreyle işgörmeyi ve işverenin de ona zamana veya yapılan işe göre ücret ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmış ve işçinin işverene bir hizmeti kısmi süreli olarak düzenli biçimde yerine getirmeyi üstlendiği sözleşmelerin de hizmet sözleşmesi olduğu belirtilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesinde, bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkinin de iş ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Bu anlamda, profesyonel sporcu işçi, spor kulübü ise işveren konumundadır. Aynı Kanun'un 8. maddesinde, iş sözleşmesinin, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi, diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi üstlenmesinden oluşan sözleşme olduğu belirtilmiştir. Bu düzenleme gereğince, profesyonel sporcular ile spor kulüpleri arasındaki ilişkinin İş Kanunu'na tabi olması gerekir. Ancak, İş Kanunu’nun kanun kapsamı dışında kalan durumları saydığı 4. maddesinde sporcular da sayılmıştır. Bu yüzden, kulüpleri ile aralarında bir hizmet sözleşmesi bulunmasına rağmen profesyonel sporcular İş Kanunu’na tabi değildirler. Bu düzenleme karşısında profesyonel sporcular ile kulüp arasındaki hak ve yükümlülükler dikkate alındığında, profesyonel sporcu ile kulüp arasındaki ilişkinin bir hizmet sözleşmesi olduğu anlaşılmaktadır.
02/08/2007 tarih ve 26601 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan satış ilanının "Geçmiş Dönem Borçları" başlıklı bölümünde, Yönetmeliğin Geçmiş Dönem Borçları başlıklı 25. maddesi kapsamına giren borçların, 14/08/2007 tarihine kadar Yönetmelik doğrultusunda işlemlerin tekemmül ettirilmiş olması kaydıyla, ihale bedelinden ödeneceği belirtilmiş; ancak, 07/03/2008 tarih ve 26809 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan sıra cetvelinde geçmiş dönem borçlarına yer verilmeyerek ihale bedelinin tamamı Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının alacağına aktarılmış, diğer alacaklıların sıralamaya alınmasına mahal olmadığına karar verilmiştir.
Bu itibarla, davacı ile satışa konu şirket arasında imzalanan profesyonel tip sözleşmesinin hizmet sözleşmesi niteliğinde olması, 5411 sayılı Kanun'un verdiği yetki çerçevesinde ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Tarafından Ticari ve İktisadi Bütünlük Oluşturan Mahcuzların Satışına İlişkin Yönetmelik kapsamında yayımlanan satış ilanında Kurul tarafından geçmiş dönem borçlarının ödeneceğine karar verilmesine rağmen, ihaleden sonra yayımlanan sıra cetvelinde geçmiş dönem borçlarına yer verilmemesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Bu durumda; … Spor Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'den alacaklı olduğu Türkiye Futbol Federasyonu Tahkim Kurulunun … tarih ve … sayılı; … tarih ve E:…, K:… sayılı kararlarından anlaşılan davacının alacağına, ihale sonrasında yayımlanan sıra cetvelinde yer verilmemesi nedeniyle, davacının hak ettiği 47.908,00-TL'nin davalı idarece yasal faiziyle birlikte tazmin edilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin … İdare Mahkemesinin temyize konu … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03/12/2020 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulması nı gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin reddi ile temyize konu ısrar kararının onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.