T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2020/9935
Karar No : 2024/2696
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı- …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bursa ili, Yıldırım ilçesi, … Mahallesi, eski … ada, … parsel (yeni; … ada …, … ada …, … ada …) sayılı eski … ada … parsel (yeni … ada …, … ada …) sayılı taşınmazları kapsayan alanda Yıldırım Belediye Encümeninin … tarihli … sayılı kararıyla kabul edilen parselasyon işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı tarafından Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığına sunulan 08.11.2018 tarihli dilekçede; parselasyona ilişkin belediye encümeni kararı alındıktan sonra askı süresi içinde parselasyona itiraz edildiği, belediye encümeninin … tarihli, … sayılı kararıyla itiraz dilekçesi ilgi tutularak "dilekçelerin kısmen kabul edilmesinin uygun olduğu sonucuna varılmış ve gerekli düzeltmeler yapılmıştır." şeklinde cevap verildiği, fakat düzeltmelerin nasıl gerçekleştiğini gösterir bir kroki ya da haritanın gönderilmediği , parselinde kesinti yapıldıktan sonra imar parseli olan … ada, … ile … ada, … sayılı parsele tahsis yapıldığı, ancak halen kullanmakta olduğu ve kadastro parseline isabet eden … ada, … sayılı parselin başka parsel maliklerinin hisselerine tahsis edildiği ve bunun mağduriyetine sebebiyet verdiği, ayrıca … ada, … sayılı parselin dava dışı kişiye ait olan payı içine alacak şekilde büyütülerek ... sayılı parseldeki anılan kişiye ait hisselerin buraya aktarılması gerektiği şeklindeki beyanlara yer verdiği ve bu haliyle davacının 08.11.2018 tarih itibarıyla dava konusu işlemden tüm unsurlarıyla haberdar olduğu 08.11.2018 tarihinden itibaren yasal 60 günlük dava açma süresi içerisinde idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması için davalı idareye başvurması ya da işlemin iptali istemiyle dava açması gerekirken dava açma süresi dolduktan çok sonra 18.11.2019 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile açılan davada süre aşımı bulunduğundan, davanın esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Usul ve yasaya uygun olmayan idari dava dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Usul ve yasaya uygun idari dava dairesi kararının onanması gerektiği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :Bursa ili, Yıldırım ilçesi, … Mahallesi, eski … ada, … parsel (yeni; … ada …, … ada …, … ada …) sayılı taşınmaza tam hisseli ve eski … ada … (yeni … ada …, … ada …) sayılı taşınmaza hissesi oranında davacının sahibi olduğu parselleri de kapsayan alanda dava konusu … tarihli … sayılı Yıldırım Belediye Encümeni kararı ile parselasyon yapılmıştır. Davacı tarafından 21.05.2018 tarihli dilekçe ile anılan parselasyona itiraz edilmiştir. Davalı idare … tarihli … sayılı yazıyla, … tarihli … sayılı belediye encümen kararına istinaden talep doğrultusunda gerekli düzeltmelerin yapıldığı bildirilmiştir. Davacı tarafından Bursa Büyükşehir Belediyesi (Emlak ve İstimlak Dairesi Başkanlığı)'na 08.11.2018 tarihli dilekçe ile yapılan başvuruda; uygulamaya ilişkin belediye encümeni kararı alındıktan sonra askı süresi içinde uygulamaya itiraz ettiğini, belediye encümeninin … tarih ve … sayılı kararıyla itiraz dilekçesi ilgi tutularak "Dilekçelerin kısmen kabul edilmesinin uygun olduğu sonucuna varılmış ve gerekli düzeltmeler yapılmıştır." şeklinde cevap verildiğini, fakat düzeltmelerin nasıl gerçekleştiğini gösterir bir kroki ya da haritanın gönderilmediğini, takip eden süreçte gerekli belediye encümeni kararı alınmak üzere dosyanın Bursa Büyükşehir Belediyesine gönderildiğini, parselinde kesinti yapıldıktan sonra imar parseli olan … ada, … parsel ile … ada, … parsel sayılı parsele tahsis yapıldığını, ancak halen kullanmakta olduğu ve kadastro parseline isabet eden … ada, … sayılı parselin başka parsel maliklerinin hisselerine tahsis edildiğini ve bunun mağduriyetine sebebiyet verdiğini, ayrıca … ada, … sayılı parselin dava dışı kişiye ait olan payı içine alacak şekilde büyütülerek … sayılı parseldeki anılan kişiye ait hisselerin buraya aktarılmasını, benzer taleplerini sıralayarak gereğinin yapılmasını istemiştir. Tapuların 29.09.2019 tarihinde yenilenmesi üzerine talepleri doğrultusunda düzenleme yapılmadığının ortaya çıktığı beyan edilerek parselasyon işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “Dava Açma Süresi” başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay’da ve İdare Mahkemelerinde altmış (60) gün olduğu; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği kurala bağlanmış, yine aynı Yasanın “Üst Makamlara Başvurma” başlıklı 11.maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, altmış (60) gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı kurala bağlanmıştır.
Özel kanun olan 3194 sayılı İmar Kanununun 19. maddesinde; "İmar planlarına göre parselasyon planları yapılıp, belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra yürürlüğe girer. Bu planlar bir (1) ay müddetle ilgili idarede asılır. Ayrıca mutat vasıtalarla duyurulur. Bu sürenin sonunda kesinleşir. Tashih edilecek planlar hakkında da bu hüküm uygulanır. Kesinleşen parselasyon planları tescil edilmek üzere tapu dairesine gönderilir. Bu daireler ilgililerin muvafakatı aranmaksızın, sicilleri planlara göre re'sen tanzim ve tesis ederler." hükmüne, yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıya yer verilen mevzuat hükümlerine göre parselasyon planının ilçe belediye encümenince kabul edildikten ve büyükşehir belediye encümenince onaylandıktan sonra yürürlüğe gireceği ve bir ay süreyle ilan edildikten sonra da kesinleşeceği açık olup bu süre içinde yapılan itirazların tamamının ya da bir kısmının kabul edilmesi halinde parselasyon planı yeniden bu süreci takip edip ilan edilerek kesinleştirilmeli ve buna göre de dava açma süresi son kez askı ilanı yapılan parselasyona göre belirlenmelidir.
Bir diğer ifade ile parselasyon planlarına ilişkin itirazların değerlendirilerek kısmen ya da tamamen kabul edilmesi durumunda parselasyonun kesinleşmesi söz konusu olmayacağından, yapım süreci devam eden parselasyon planı kapsamında bulunan taşınmaz maliklerinin parselasyonun kesinleşmiş haline karşı mevzuatta öngörülen dava açma süresi içerisinde dava açabileceklerinin kabulü gerekmektedir.
Somut olayda uyuşmazlık konusu parselasyon işlemine davacı tarafından yapılan itirazların bir kısmının ... tarihli ... sayılı belediye encümeni kararı ile kabul edilmesine rağmen ikinci kez askıya çıkarılmadığı ve usulüne uygun olarak parselasyon işleminin kesinleştirilmediği görülmüştür. Dolayısıyla, dava açıldığı tarihte dava konusu parselasyon planının henüz kesinleşmediği, itirazlar üzerine yapılan düzeltmeler nedeniyle son halini almadığı, davacı parselini de kapsar şekilde onaylanan yeni parselasyon planına ilişkin sürecin devam ettirildiği görülmektedir.
Bu durumda parselasyondan haberdar olan davacı tarafından tüm itirazlara ilişkin sürecin sonunda kesinleşen parselasyon işlemine (nihai parselasyon planına) karşı, bu parselasyon planının askıda ilan edilip kesinleşmesi üzerine davacıya tebliğinden itibaren 60 gün içinde dava açabileceğinin kabulü gerektiğinden tapuların 29.09.2019 tarihinde yenilenmesi üzerine talepleri doğrultusunda düzenleme yapılmadığı bu şekilde öğrenilen parselasyon işleminin iptali istemiyle 18.11.2019 tarihinde açılan davada süre aşımı bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 06/05/2024 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.