T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/1037
Karar No:2023/6281
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Üretim A.Ş.
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından işletilmekte olan Eşen I Hidroelektrik Santrali'nin (HES) 2020 yılı Yenilebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması (YEKDEM) kapsamına alınması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Eşen I elektrik üretim tesisine ait birinci tirbünün 23/03/2011 tarihinde, ikinci tirbünün 24/04/2011 tarihinde işletmeye alındığı ve … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… K:… sayılı iptal kararı üzerine Eşen I HES'e … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla üretim lisansı verildiği, bu kapsamda her iki tesisin farklı üretim lisansına sahip birbirinden bağımsız işletmeler olduğu, ayrıca Eşen I HES'in 2011 yılında işletmeye alındığı dikkate alındığında, Eşen II HES'in işletmeye giriş tarihi olan 27/12/2004 tarihinin esas alınarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce verilen kararda; uyuşmazlığın Eşen I ve Eşen II HES'in "ayrı tesis" olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği noktasında toplandığı;
Elektrik piyasasında tesisin, elektrik enerjisi üretimi, iletimi veya dağıtımı faaliyeti yürütülen veya yürütülmeye hazır tesis, şebeke veya teçhizatı; ünitenin ise, bağımsız olarak yük alabilen ve yük atabilen her bir üretim grubunu ifade ettiği; bir lisans kapsamında birden fazla ünite bulunmasının mümkün olduğu, bu ünitelerin lisansa konu tesisten ayrı ve müstakil bir tesis olarak nitelendirilemeyeceği, bu bakımdan üretim lisansı verilen tesisin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiği;
"Eşen I HES" ve "Eşen II HES"in ayrı tesisler olmadığı, 24/04/2011 tarihli geçici kabul tutanağında Eşen I HES'in 2. ünitesinin devreye alındığı ve bu tutanakta üretim lisansının Eşen I ve Eşen II HES üretim tesisi için toplam 103,4 MW kurulu güce göre verilen … olarak gösterildiği ve lisans tarihinin 27/12/2004 olduğunun görüldüğü;
Bu kapsamda, "Eşen I HES" ve "Eşen II HES"in ayrı tesisler olmadığı, Eşen I ve Eşen II HES üretim tesisi için toplam 103,4 MW kurulu güce göre verilen, … üretim lisansı ile faaliyet gösteren tek bir üretim tesisi bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, tesisin bir bütün olarak faaliyetine devam ettiği süre boyunca, sonradan ilave olacak yeni üniteler ya da tesisler nedeniyle üretim lisansının bölünemeyeceği, birden fazla ünite olsa da tek bir tesisin var olduğu hâllerde, tesis kurulu gücünün bölünerek YEKDEM kapsamına alınamayacağının da açık olduğu; nitekim Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 13/02/2020 tarih ve E:2019/4149, K:2020/458 sayılı kararının da bu yönde olduğu;
Bu itibarla, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Nitekim, davacı şirketin sahibi olduğu üretim lisansının Eşen I ve Eşen II HES olarak iki ayrı üretim lisansına dönüştürülmesi talebinin reddine dayanak olabilecek teknik ve hukukî bir engelin bulunmadığı gerekçesiyle, üretim lisansının Eşen I ve Eşen II HES olarak iki ayrı üretim lisansına dönüştürülmesi talebinin reddine ilişkin Kurul kararının iptaline yönelik … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 15/09/2020 tarih ve E:2018/2865, K:2020/2091 sayılı kararıyla bozulduğu ve bu bozma kararına uyularak Dairelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve esastan incelenen davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Eşen I ve Eşen II HES'in birbirinden bağımsız iki ayrı tesis olduğu, ayrı tesis olmasının zorunlu sonucu olarak ayrı ayrı lisans verilmesi gerektiği, önceki dönemde iki tesis için tek lisans alınmış olmasına karşılık bu lisansın iki ayrı lisansa dönüşmesinde teknik ve hukukî bir engel bulunmadığı, konuya ilişkin Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü ile Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) Genel Müdürlüğü'nden olumlu görüş alındığı, aynı şalt sahasından iletim sistemine bağlanan ve davalı idare tarafından ayrı üretim tesisi olarak nitelendirilerek ayrı ayrı lisans verilen birçok projenin mevcut olduğu, Süleyman Demirel Üniversitesi'nde görev yapan akademisyenlerce düzenlenen Teknik İnceleme Raporu'nda da Eşen I ve Eşen II HES'in birbirinden bağımsız ve farklı tipte olduğunun belirtildiği, benzer tespitlere Revize Fizibilite Raporu'nda da yer verildiği, her iki tesis için ayrı ayrı su kullanım hakkı anlaşmasının imzalandığı, her iki üretim tesisinde üretilen elektriğin bir şaltta toplanarak aynı iletim hattı ile toplam güç olarak Fethiye Trafo Merkezi'ne bağlanması nedeniyle tesisin tek olarak değerlendirilmesinde hukukî isabet bulunmadığı, gerek davalı idarece gerekse Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca her iki tesisinin birbirinden ayrı tesisler olduğunun kabul edildiği, 2011 yılında işletmeye alınan tesisin YEKDEM kapsamına alınması gerekirken aksi yönde tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının usûl ve hukuka uygun olduğu, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usûl ve hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılarak esastan incelenen davanın reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 26/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.