T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/10714
Karar No : 2023/1309
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): …
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem : Dava; Antalya ili, Muratpaşa ilçesi, … Mahallesi, ... Sokak, … İş Merkezi adresinde bulunan davacı tarafından internet kafe olarak … günlü, … sıra nolu işyeri açma ve çalışma ruhsatına istinaden faaliyet gösteren işyerinin, İşyeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatına İlişkin Yönetmeliğin 34. maddesinde yer alan mesafe ölçümüne sehven dikkat edilmediğinden bahisle iptal edileceğinin bildirilmesine ilişkin … günlü, … sayılı Ruhsat Denetim Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacıya ait internet cafenin 5580 sayılı Kanun'un 4. maddesi ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca özel öğretim kurumu ile aynı binada bulunamayacağından dolayı işyeri açma çalışma ruhsatının sehven verildiği gerekçesiyle iptal edileceği yönünde dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, dava konusu işlemin gerekçesi olarak belirtilen özel eğitim kurumunun "dershane" olduğu, dershanelerin 5580 sayılı Kanun kapsamında öğretim kurumları iken 01/03/2014 günlü, 6528 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan değişiklikler ile söz konusu kanun kapsamından çıkartıldığı, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte 5580 sayılı Yasa kapsamında özel öğretim kurumu statüsünde olmayan dershane gerekçe gösterilerek aynı binada bulunması sebebiyle internet cafenin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edileceğine yönelik tesis olunan dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından; Antalya Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 16/02/2015 günlü yazısı ile 14/11/2001 tarihinden itibaren Özel … Dershanesi adıyla faaliyet gösteren dershanenin kurum dönüşümü yapabilmesi için ilk ruhsatını 23/05/2012 tarihinde almış olan internet kafenin ruhsatının iptal edilmesi gerektiği bildirilmiş olup, dershane ruhsatının, davacının ruhsat aldığı tarihten çok önce aldığı, yerindelik denetiminin idari yargı yetki sınırları içinde olmadığı ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik gereği özel öğretim kurumu ile internet kafenin aynı binada bulunamayacağından bahisle tesis edilen dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince;Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından; Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararı uyarınca Danıştay Onuncu Dairesine; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Muratpaşa ilçesi, … Mahallesi, ... Sokak, … İş Merkezi No:… adresinde bulunan ve internet cafe olarak … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatına istinaden işletilen işyerini devir sözleşmesi ile davacının devralması üzerine, … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmiştir. Antalya Valiliği Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından davalı kuruma 16/02/2015 günlü yazı ile İş yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğinin 5. maddesinin (ı) bendi ve 4. maddesinin (g) bendi ve İçişleri Bakanlığı görüş yazısı doğrultusunda bahse konu iş merkezinde yer alan Özel Yetkin Birey Dergisi Dersanesinin faaliyetine devam edebilmesi ve kurum dönüşümü yapılabilmesi için internet kafe ruhsatının iptal edilerek gerekli işlemlerin yapılması ve bilgi verilmesi talebi üzerine davalı Muratpaşa Belediyesi Ruhsat Denetim Müdürlüğü tarafından … günlü, … sayılı davaya konu işlem ile davacının devir sözleşmesi uyarınca almış olduğu … günlü, … sayılı ruhsatın İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 34. maddesinde yer alan mesafe ölçümüne sehven dikkat edilmediğinden bahisle hatalı olarak düzenlendiği bu nedenle devir nedeniyle davacı adına düzenlenen … günlü, … sıra sayılı ruhsatın iptali gerektiğine ve 15 gün içerisinde ruhsatın iptal edilerek iş yerinin kapatılacağına ilişkin dava konusu işlem tesis edilmiş olup, davacı tarafından bu işlemin iptali istemiyle temyize konu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununun 2. maddesinin (f) bendinde, dershanenin, öğrencileri; bir üst okulun veya yüksek öğretime giriş sınavlarına hazırlamak, istedikleri derslerde yetiştirmek ve bilgi düzeylerini yükseltmek amacıyla faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını ifade ettiği belirtilmiş; 4. maddesinin 3. fıkrasında ise, özel öğretim kurumlarıyla meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri gibi umuma açık yerler ile açık alkollü içki satılan yerlerin aynı binada bulunamayacağı kurala bağlanmıştır.
10.8.2005 günlü ve 25502 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (g) bendinde, Umuma açık istirahat ve eğlence yeri: Kişilerin tek tek veya toplu olarak eğlenmesi, dinlenmesi veya konaklaması için açılan otel, motel, pansiyon, kamping ve benzeri konaklama yerleri; gazino, pavyon, meyhane, bar, birahane, içkili lokanta, taverna ve benzeri içkili yerler; sinema, kahvehane ve kıraathaneler; kumar ve kazanç kastı olmamak şartıyla adı ne olursa olsun bilgi ve maharet artırıcı veya zeka geliştirici nitelikteki elektronik oyun alet ve makinelerinin, video ve televizyon oyunlarının içerisinde bulunduğu elektronik oyun yerleri; internet salonları, lunaparklar, sirkler ve benzeri yerleri,.. "İşyerinde aranacak genel şartlar" başlıklı 5. maddesinin (ı) bendinde, Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinden meyhane, bar, kahvehane, kıraathane, elektronik oyun merkezi, internet salonu ile açıkta alkollü içki satılan işyerlerinin okul, yurt, mabet bina ve tesislerine mevzuatın öngördüğü uzaklıkta bulunması, “İşletmecinin Değişmesi ve İşyerinin Nakli” başlıklı 8. maddesinde, ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenleneceği; aynı Yönetmeliğin “Mesafe Ölçümü” başlıklı 34. maddesinde ise, meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri gibi umuma açık yerler ile açık alkollü içki satılan yerlerin açılmasına izin verilirken, o yerin en az yüz metre civarında okul bulunup bulunmadığının yanı sıra bu işyerlerinin özel eğitime muhtaç bireylerin devam ettikleri öğretim kurumları ve okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları ile aynı binada olup olmadığının ve içkili yer bölgesinde bulunup bulunmadığının yetkili idarelerce tespit edileceği hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık, davacı tarafından devralınan işyeri adına düzenlenmiş olan … günlü, … sayılı ruhsatın, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 34. maddesinde yer alan mesafe ölçümüne sehven dikkat edilmediğinden bahisle hatalı olarak düzenlendiği bu nedenle devir nedeniyle davacı adına düzenlenen … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin işlemin iptali isteminden doğmuştur.
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesinin 3. fıkrasında, özel öğretim kurumlarıyla elektronik oyun merkezlerinin aynı binada bulunamayacağı kurala bağlanmış; buna paralel olarak İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 34. maddesinde de, elektronik oyun merkezlerinin açılmasına izin verilirken, bu işyerlerinin okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları ile aynı binada olup olmadığının ve içkili yer bölgesinde bulunup bulunmadığının yetkili idarelerce tespit edileceği düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan Yönetmeliğin 8. maddesinde ise, ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenleneceği hükme bağlanmıştır.
Yukarıda aktarılan yönetmelik hükmü gereği, devralan kişinin başvurusu üzerine yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenmesi ve yeni ruhsat düzenlenirken dosyadaki bilgi ve belgelerin dikkate alınması gerektiği tartışmasızdır. Dolayısıyla yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenirken işyerine ilk verilen ruhsat tarihindeki dosyada bulunan bilgi ve belgelerin dikkate alınması gerekecektir.
Olayda, Yönetmeliğin 8. maddesi uygulanmak suretiyle davacı tarafından devralınan dava konusu işyerine aynı faaliyet konusu ile ilgili olarak verilen ilk ruhsatın, işyeri ile aynı binada bulunduğu tespit edilen dershanenin ruhsatından önce olması gerekmektedir. Ancak dosya içeriğinde, bu konuya ilişkin herhangi bir bilgi veya belgenin bulunmadığı görülmektedir.
Bu durumda, dava konusu işyerinin bulunduğu binada ilk olarak internet cafeye mi yoksa dershaneye mi ruhsat verildiğinin araştırılarak ve ruhsat önceliği dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.