Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/10717 E. , 2021/13999 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/10717
Karar No : 2021/13999
DAVACI : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Genel Müdürlüğü - …
DAVANIN ÖZETİ : Davacı tarafından, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğünün kamulaştırma süreci ve sahip olunan haklar hakkında davacının bilgilendirilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı yazısı üzerine (Dava dilekçesinde, bu yazı ile kamulaştırma işleminin öğrenildiği belirtilmektedir.), İstanbul İli, Arnavutköy İlçesi, …Köyü, …parsel sayılı davacıya ait taşınmazın kamulaştırılmasına ilişkin işlemin iptali ve yürütmesinin durdurulması istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Davanın görev yönünden reddi ile dosyanın yetkili ve görevli ... İdare Mahkemesine gönderilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ile sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
2575 sayılı Danıştay Kanununun 24. maddesinde; "1. Danıştay ilk derece mahkemesi olarak; a) Cumhurbaşkanı kararlarına, b) Cumhurbaşkanınca çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri dışındaki düzenleyici işlemlere, c) Bakanlıklar ile kamu kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca çıkarılan ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlere, d) Danıştay İdari Dairesince veya İdari İşler Kurulunca verilen kararlar üzerine uygulanan eylem ve işlemlere, e) Birden çok idare veya vergi mahkemesinin yetki alanına giren işlere, f) Danıştay Yüksek Disiplin Kurulu kararları ile bu Kurulun görev alanı ile ilgili Danıştay Başkanlığı işlemlerine, karşı açılacak iptal ve tam yargı davaları ile tahkim yolu öngörülmeyen kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden doğan idari davaları karara bağlar. 2. Danıştay, belediyeler ile il özel idarelerinin seçimle gelen organlarının organlık sıfatlarını kaybetmeleri hakkındaki istemleri inceler ve karara bağlar" hükmüne yer verilmiştir.
2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 5. maddesinde; idare mahkemelerinin, vergi mahkemelerinin görevine giren davalar ve ilk derecede Danıştayda çözümlenecek olanlar dışındaki dava ve işlerden kaynaklanan uyuşmazlıkları çözümleyeceği düzenlemesine yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 15. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; dava dilekçeleri üzerine yapılan ilk inceleme sonunda; idari yargının görevli olduğu konularda, görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek, dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verileceği, hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
Öte yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinde; "(1) Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. (2) Bu Kanunun uygulanmasında yetki kamu düzenindendir." hükmüne; "Taşınmaz Mallara İlişkin Davalarda Yetki” başlıklı 34. maddesinde; "İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğünün …tarihli ve …sayılı işlemiyle, davacıya ait İstanbul İli, Arnavutköy İlçesi, …Köyü, …parsel sayılı taşınmazı da kapsayacak şekilde kamu yararı ve kamulaştırma kararı verildiği, davalı idarenin kamulaştırma süreci ve sahip olunan haklar hakkında davacının bilgilendirilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı yazısı üzerine, davacı tarafından anılan taşınmazı hakkında kamulaştırma kararı verildiğinden haberdar olduğunu belirterek taşınmazının kamulaştırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı, davanın görüldüğü …İdare Mahkemesinin …tarihli ve E:…, K:…sayılı kararıyla; dava konusu edilen kamulaştırma işleminin, 06/08/2021 tarihli ve 31560 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 05/08/2021 tarihli ve 4346 sayılı acele kamulaştırmaya ilişkin Cumhurbaşkanı kararı olduğu sonucuna varılarak davanın görev yönünden reddi ile dosyanın Danıştay'a gönderildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; davalı idare tarafından, davacının taşınmazı hakkında 06/04/2021 tarihli kamu yararı ve kamulaştırma kararı verildikten sonra idarenin 08/07/2021 tarihli yazılarıyla kamulaştırma süreci ve sahip olunan haklar hakkında davacının bilgilendirilmesi ve davacının da taşınmazının kamulaştırıldığını bu yazıyla öğrenmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, dava dilekçesinde söz konusu acele kamulaştırma kararının iptalinin istenildiğine dair bir ibarenin de yer almadığı, bu durumda davanın 2575 sayılı Kanunun 24. madddesinde belirlenen kapsamda açılmış bir dava olarak kabulüne olanak bulunmadığından, uyuşmazlığın çözümünde ilk derece mahkemesi olarak Danıştay görevli olmayıp, 2577 sayılı Kanunun 34. maddesi uyarınca dava konusu işleme ilişkin taşınmazın bulunduğu yer İdare Mahkemesi görevli ve yetkili bulunmaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- DAVANIN GÖREV YÖNÜNDEN REDDİNE,
2- 2577 sayılı Kanunun 15. maddesinin 1/a bendi uyarınca dava dosyasının yetkili ve görevli …İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.