T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/10823
Karar No : 2023/3898
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): … Lojistik ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: Dava; İstanbul ili, Esenyurt ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, …, D:… adresinde bulunan davacı şirkete ait işyerine, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi talebinin reddine ilişkin … günlü, …-… sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacı tarafından, tapuda mesken olarak kayıtlı olan bağımsız bölümün şirket idari merkezi olarak kullanıldığı iddia edilmiş olup, davalı idare tarafından da bu hususun aksi iddia edilmediği gibi, bahsi geçen bağımsız bölümde şirket idari merkezinden farklı olarak başka bir faaliyette bulunulduğuna yönelik dosyaya bilgi ve belge ibraz edilmediği; dolayısıyla, davacı tarafından bahsi geçen adreste açılan şirket idari merkezi, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliği'nin 5/b maddesinde sayılan işyerleri arasında olmadığından, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi için kat maliklerinin oybirliğine gerek bulunmadığı; bu durumda, davacı tarafından yapılan ruhsat başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından; davanın süresinde açılmadığı; Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamındaki gayrimenkullerin tapu kütüğünde mesken olarak gösterilen bağımsız bölümlerinde işyeri açılması hususunda kat maliklerinin oy birliği ile karar alması gerektiği, site yöneticiliği tarafından bu doğrultuda başvuru yapıldığı; dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından Danıştay Onuncu Dairesine ve Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Dosyanın incelenmesinden; İstanbul ili, Esenyurt İlçesi, … Mahallesi, … sokak, …, D:… adresinde bulunan ve tapuda mesken olarak kayıtlı olan bağımsız bölümün maliki ile davacı şirket arasında imzalanan kira kontratosu ile, söz konusu bağımsız bölümün 15/03/2014-14/03/2015 tarihleri arasında davacı şirket tarafından iş yeri olarak kullanılmak üzere kiralandığı, davalı Belediye Zabıta Müdürlüğü memurlarınca yapılan denetimde iş yeri için ruhsat alınması gerektiği, aksi takdirde mühürleneceğinin davacıya belirtilmesi üzerine, davacı tarafından 03/03/2015 günlü işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusu yapıldığı, davacının bu başvurusunun 17/03/2015 günlü işlem ile reddedildiği, davacı tarafından 17/04/2015 tarihinde yeniden işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunda bulunulduğu, bu başvurunun da dava konusu … günlü, … sayılı işlem ile reddi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 24'üncü maddesinde; "Anagayrimenkulün, kütükte mesken, iş veya ticaret yeri olarak gösterilen bağımsız bir bölümünde hastane, dispanser, klinik, poliklinik, ecza laboratuvarı gibi müesseseler kurulamaz; kat maliklerinin buna aykırı sözleşmeleri hükümsüzdür; dispanser, klinik, poliklinik niteliğinde olmayan muayenehaneler bu hükmün dışındadır. Anagayrimenkulün, kütükte mesken olarak gösterilen bağımsız bir bölümünde sinema, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve emsali gibi eğlence ve toplantı yerleri ve fırın, lokanta, pastahane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri ve imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi yerler ancak kat malikleri kurulunun oybirliği ile vereceği kararla açılabilir." hükmüne yer verilmiştir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5. maddesinin (b) bendinde, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamına giren gayrimenkullerin, tapu kütüğünde mesken olarak gösterilen bağımsız bölümlerinde sinema, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve benzeri eğlence ve toplantı yerleri; fırın, lokanta, pastane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri; imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi işyerlerinin açılması hususunda kat maliklerinin oy birliği ile karar alması gerektiği, tapuda iş yeri olarak görünen yerlerde, umuma açık istirahat ve eğlence yeri açılması durumunda yönetim planında aksine bir hüküm yoksa, kat maliklerinin oy çokluğu ile karar alması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İlgili mevzuatta, kat malikleri kurulunun oybirliği ile vereceği kararlarla açılabilecek işyerlerinin sayıldığı, sonunda "gibi yerler" denilmek suretiyle "benzeri işyerlerinin" bu gruba dahil edileceğine işaret edildiği, kütükte mesken olan yerde dükkan açılabilmesi için kat malikleri kurulunun alacağı kararda oybirliği şartının aranmış olması ile kat maliklerinin hemen yanında yoğun yaya ve araç trafiğine maruz bırakılarak rahatsız edilmelerinin önlenmesinin amaçlandığı, çeşitli faaliyetlerin gerçekleştirilmesi amacıyla açılan büroların, yabancı insanların apartmana girip çıkmasına sebep olacağı, gerek yaya trafiği, gerekse araç trafiğini yoğunlaştıracağı açık olduğundan, Yasa ve ilgili Yönetmelik kuralının amacı doğrultusunda, dava konusu "Uluslararası taşımacılık" faaliyet konulu işyerinin de dükkan benzeri ticarethane olarak nitelendirilmesi gerektiği, kat malikleri kurulunun oybirliğiyle rızası bulunmadığı anlaşıldığından, davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatı talebinin reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık; dava konusu işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04/07/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) GEREKÇE YÖNÜNDEN KARŞI OY : Dava; İstanbul ili, Esenyurt ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, …, D:… adresinde bulunan davacı şirkete ait işyeri ile ilgili işyeri açma ve çalışma ruhsatı talebinin reddine ilişkin … günlü, …-… sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
Mahkemece; "davacı tarafından bahsi geçen adreste açılan şirket idari merkezi, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliği'nin 5/b maddesinde sayılan işyerleri arasında olmadığından, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi için kat maliklerinin oybirliğine gerek bulunmadığı; bu durumda, davacı tarafından yapılan ruhsat başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptaline" hükmedilmiştir.
634 sayılı Yasanın 24. maddesi ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliği'nin 5/b maddesinde sayılan işyerlerinin, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve emsali gibi eğlence ve toplantı yerleri ve fırın, lokanta, pastahane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri ile imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi yerler olduğu, anılan işyerlerinin ortak özelliğinin ise; yoğun yaya ve araç trafiğine yol açacak nitelikte işyerleri olması göz önüne alındığında, şirket idari merkezi olarak ruhsatlandırılması talep edilen işyerinin, dükkan, galeri ve çarşı gibi benzeri işyerlerinden sayılamayacağı, bu nedenle de, işyeri ruhsatı verilmesi için kat malikleri kurulunun kararına ihtiyaç bulunmadığından, Mahkemenin anılan gerekçesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Ancak, dosyada bulunan 09/10/2014 günlü dilekçeden, söz konusu işyerinin bulunduğu sitenin yönetimi tarafından idareye başvurulduğu ve tapuya kayıtlı yönetim planında mesken nitelikli bağımsız bölümlerin işyeri olarak kullanılmalarının yasaklandığı beyan edilerek buna göre işlem yapılmasının talep edildiği görülmektedir.
634 sayılı Yasanın 24. maddesinde yer alan; "Anagayrimenkulün, kütükte mesken, iş veya ticaret yeri olarak gösterilen bağımsız bir bölümünde hastane, dispanser, klinik, poliklinik, ecza laboratuvarı gibi müesseseler kurulamaz; kat maliklerinin buna aykırı sözleşmeleri hükümsüzdür..." hükmü ile 28. maddede yer alan; "Yönetim planı yönetim tarzını, kullanma maksat ve şeklini yönetici ve denetçilerin alacakları ücreti ve yönetime ait diğer hususları düzenler. Yönetim planı, bütün kat maliklerini bağlıyan bir sözleşme hükmündedir..." hükmü birlikte değerlendirildiğinde; "yönetim planı" niteliğindeki sözleşmeye ilişkin tek yasal sınırlamanın; "... Kütükte mesken, iş veya ticaret yeri olarak gösterilen bağımsız bir bölümünde hastane, dispanser, klinik, poliklinik, ecza laboratuvarı gibi müesseselerin kurulamayacağı, bu yasağa aykırı sözleşmelerin hükümsüz sayılacağına" ilişkin olduğu görülmektedir.
Bu durumda, işyeri ruhsatı başvurusunda bulunulan taşınmazın tapuya kayıtlı yönetim planında, mesken nitelikli bağımsız bölümlerin işyeri olarak kullanılmalarının yasaklandığı, anılan yönetim planının da halen ve hukuken geçerli olduğu göz önüne alındığında, davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatı talebinin reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu nedenle, Mahkeme kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.