T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/11086
Karar No : 2023/3204
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- … 2- …
3- … 4- …
5- …
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Belediye Başkanlığı- …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Mersin İli, Mezitli İlçesi, … Köyü, … parsel sayılı taşınmazın kamulaştırılması istemiyle Mezitli Belediyesi ve Mersin Büyükşehir Belediyesine yapılan başvuruların belediye meclislerince zımnen reddine ilişkin işlemler ile Mezitli Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün … tarihli, … sayılı işleminin ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kent Estetiği Daire Başkanlığının … tarihli, … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 18/11/2020 tarih ve E:2016/1827, K:2020/11042 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Kararın mülkiyet ve adil yargılanma hakkını zedeler nitelikte olduğu, tam yargı davasının henüz kesinleşmediği, kararın kesinleşmesinin beklenmesi gerektiği, aleyhlerine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin yüklenmemesi gerektiği, kamu yararı ile bireysel haklar arasında bulunması gereken adil dengenin, malikler aleyhine bozulduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
1- Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
2- Mezitli Belediye Başkanlığı tarafından, kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Mersin İli, Mezitli İlçesi, … Köyü, … parsel sayılı taşınmazın 13.06.2002 tarihli Davultepe/Mersin Revizyon ve İlave Uygulama İmar Planında konut, yol, otopark ve park alanı olarak düzenlendiği, davacılar vekilinin 04.10.2013 tarihinde Mersin Büyükşehir Belediyesine, 10.10.2013 tarihinde ise Mezitli Belediyesine başvurarak taşınmazın yol, otopark ve park alanı olarak belirlenen kısımları üzerindeki kısıtlılığın kaldırılmasını, bunun mümkün olmaması durumunda ise taşınmazın kamulaştırılmasına karar verilmesini talep ettiği, bu talebe, Mezitli Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün … tarihli, … sayılı işlemiyle mağduriyetin İmar Kanununun 18. maddesi uygulaması ile giderileceği yönünde cevap verildiği, Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kent Estetiği Daire Başkanlığınca ise … tarihli, … sayılı işlemle Mezitli Belediyesine başvurulması gerektiği yönünde cevap verildiği, davacıların bu işlemleri kesin olmayan cevap kabul ederek bu işlemlerle beraber taleplerinin belediye meclislerince zımnen reddedildiği iddiasıyla görülmekte olan davayı açtıkları anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 10. maddesinde: "Belediyeler; imar planlarının yürürlüğe girmesinden en geç 3 ay içinde, bu planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar programlarını hazırlarlar. Beş yıllık imar programlarının görüşülmesi sırasında ilgili yatırımcı kamu kuruluşlarının temsilcileri görüşleri esas alınmak üzere Meclis toplantısına katılır. Bu programlar, belediye meclisinde kabul edildikten sonra kesinleşir. Bu program içinde bulunan kamu kuruluşlarına tahsis edilen alanlar, ilgili kamu kuruluşlarına bildirilir. Beş yıllık imar programları sınırları içinde kalan alanlardaki kamu hizmet tesislerine tahsis edilmiş olan yerleri ilgili kamu kuruluşları, bu program süresi içinde kamulaştırırlar. Bu amaçla gerekli ödenek, kamu kuruluşlarının yıllık bütçelerine konulur.
İmar programlarında, umumi hizmetlere ayrılan yerler ile özel kanunları gereğince kısıtlama konulan gayrimenkuller kamulaştırılıncaya veya umumi hizmetlerle ilgili projeler gerçekleştirilinceye kadar bu yerlerle ilgili olarak diğer kanunlarla verilen haklar devam eder." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; yine aynı davacılar tarafından, davaya konu taşınmaz üzerindeki kısıtlılığın kaldırılması talebinin zımnen reddine ilişkin işlemlere yönelik olarak açılan başka bir davada, ... İdare Mahkemesinin vermiş olduğu … tarihli, E:…, K:… sayılı iptal kararının Dairemizin … tarihli, E…., K:… sayılı kararı ile, ''...taşınmaz üzerindeki kısıtlılık hali imar planı değişikliği ile kaldırılabileceğinden dava konusunun imar planı değişikliği talebinin reddi olarak belirlenmesi gerektiği, ... imar planı değişikliği talebinin reddine ilişkin işleme yönelik olarak uyuşmazlığın çözümlenmesi ve gerekirse keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırıldıktan sonra yeniden karar verilmesi gerekmektedir'' gerekçesiyle bozulması sonrasında, bozmaya uyularak, ... İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararı ile, ''davacıların maliki olduğu taşınmazın imar planında yol ve park alanı olarak ayrıldığı tarihten beri mülkiyet hakkı üzerindeki kısıtlılığın devam ettiği ileri sürülerek kısıtlılığın kaldırılması istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı görülmekle birlikte, Mahkememizin E:2019/133 sayılı dosyasında, dava konusu taşınmazın uzun süre kısıtlı kalması sebebiyle mülkiyet hakkının kullanımının engellendiği ve hakkın özüne dokunan kısıtlılığın oluştuğu gerekçesiyle davacıların tazminat taleplerinin kabulüne karar verilmesi ve ayrıca aynı davacılar tarafından dava konusu taşınmazın kamulaştırılması istemiyle yapılan başvurunun reddi üzerine Mahkememizin 2021/166 esaslı dosyasında açılan davada yapılan 24.02.2021 tarihli ara kararına cevaben Mezitli Belediye Başkanlığınca anılan dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden, dava konusu Mersin ili, Mezitli ilçesi, … Köyü, … parsel (… ada, … parsel) sayılı taşınmazın da içinde bulunduğu 13 bölgeden oluşan alanda 3194 sayılı Kanun'un 18. maddesi uyarınca imar uygulaması yapılabilmesi için Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile ön izin alındığının anlaşılması karşısında, artık dava konusu taşınmaz üzerinde davacıların mükliyet haklarının özüne dokunan kısıtlılık halinin varlığından bahsedilemeyeceğinden, kısıtlılığın kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır'' gerekçesiyle verilen davanın reddine yönelik kararın Dairemizin 15/03/2023 tarih ve E:2021/7552, K:2023/2733 sayılı kararı ile bozulduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, İdare Mahkemesince, kısıtlılığın kaldırılması talebinin reddine ilişkin işlemlere yönelik olarak yapılan yargılama sonucunda verilecek karara göre yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz istemlerinin kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 30/03/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY (X) :
Temyize konu edilen İdare Mahkemesi kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen bozma nedenleri bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.