Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/11137 E. , 2021/4420 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/11137
Karar No : 2021/4420
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Kaymakamlığı - …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …Üniversitesi Rektörlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …İdare Mahkemesince verilen …günlü, E:…, K: …sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kare Çarşı içerisinde yer alan, Hazinenin özel mülkiyetinde olan ve davacı Üniversiteye tahsis edilen …ada, …nolu parseldeki taşınmaza ilişkin olarak kooperatif ile Üniversite Rektörlüğü arasında akdedilen kira sözleşmesinin süresinin dolmasına rağmen boşaltılmaması nedeniyle yürütülen tahliye işlemlerinin durdurulmasına ilişkin, Yenimahalle Kaymakamlığının …günlü, …sayılı işlemi ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin …günlü, …sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : …İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; Ankara Defterdarlığı Milli Emlak Dairesi Başkanlığı ile S.S. ... Kooperatifi arasında 13/08/2009 tarihinde imzalanan 3 yıl süreli kira sözleşmesi süresi dolduktan sonra da kooperatifle yeni bir kira sözleşmesi yapılmadığı, süresi dolan kira sözleşmesinin 12. maddesinde kira süresi sona erdiğinde taşınmazın bir tutanakla teslim edileceği, 14. maddesinde teslim edilmezse ceza ödeneceği ve ceza ödenmesinin taşınmazın kullanılmasına ve tahliyenin geciktirilmesine neden olamayacağının hükme bağlandığı, bu haliyle sözleşmede taşınmazın tahliyesini engelleyen bir hüküm bulunmadığı, SS. Gazi Eğitim Kooperatifi ile Gazi Üniversitesi Rektörlüğü arasında 15/07/2010 tarihinde imzalanan İşbirliği Protokolü'nün kira sözleşmesi niteliğinde olmadığı, Gazi Üniversitesi ve Ankara Defterdarlığı arasında yapılan 14/01/2013 tarihli Protokolle Hazinenin özel mülkiyetinde olup davacı Üniversiteye tahsis edilen taşınmazların idaresi ile ilgili tüm yetkinin Üniversiteye devredildiği, davacı Üniversitenin de uyuşmazlığa konu taşınmazı 2886 sayılı Kanun çerçevesinde ihale yoluyla kiralayabileceği hususları dikkate alındığında, 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesinin amir hükmü gereği taşınmaz tahliye edilerek fuzuli işgalin sona erdirilmesi gerektiğinden, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline, karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, Gazi Üniversitesi ile S.S. Gazi Eğitim Kooperatifi Arasında Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kafeteryasının Rehabilitasyonu ve İşletimi Hususunda İşbirliği Protokolü" düzenlendiği ve protokolün 3. maddesi (d) fıkrasında sözleşmenin 10 yıl süre ile S.S Gazi Eğitim Kooperatifi temsilcisi ve Gazi Üniversitesi temsilcisi tarafından imzalandığı, Gazi Üniversitesi Rektörü tarafından 15/07/2010 tarihinde onaylandığının anlaşıldığı ve protokolün devam ettiğinden tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu iddia edilerek İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY : Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kare Çarşı içerisinde yer alan, Hazinenin özel mülkiyetinde olan ve davacı Üniversiteye tahsis edilen …ada, …nolu parseldeki taşınmaza ilişkin olarak kooperatif ile Üniversite Rektörlüğü arasında akdedilen kira sözleşmesinin süresinin dolmasına rağmen, taşınmazın boşaltılmaması nedeniyle yürütülen tahliye işlemlerinin durdurulmasına ilişkin Yenimahalle Kaymakamlığının …günlü, …sayılı işlemi ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin …günlü, …sayılı işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 75. maddesinde, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine işgal edilen taşınmaz malın idarenin talebi üzerine bulunduğu yer mülki amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği hükmüne yer verilmiştir.
27/03/2018 günlü, 30373 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 26. maddesiyle, 2886 sayılı Devlet İhale Kanun'unun "ecrimisil ve tahliye" başlıklı 75. maddesinin 1. fıkrasına “Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları” ibaresinden sonra gelmek üzere, “özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar” ibaresi eklenerek "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." şeklinde değiştirilmiştir.
Gazi Üniversitesine 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli "Özel Bütçeli İdareler” başlıklı (II) sayılı cetvel bölümünde yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Mülkiyeti Hazineye ait olan dava konusu taşınmazın Ankara Defterdarlığı Milli Emlak Dairesi Başkanlığı Ulus Emlak Müdürlüğü ile yapılan kira sözleşmesine istinaden SS. Gazi Eğitim Kooperatifi tarafından kullanıldığı, daha sonra davacı Üniversiteye tahsis edildiği, ticari amaçla kullanılması mümkün olan bölümlerinin eğitim, sağlık ve sosyal amaçlı kullanılmak üzere işletilmesi veya işlettirilmesine ilişkin usul ve esasların Gazi Üniversitesi ve Ankara Defterdarlığı arasında yapılan 14/01/2013 tarihli Protokolle belirlendiği, 14/08/2012 tarihinde kira sözleşmesi biten Kooperatifin tahliyesinin talep edildiği, taşınmazın tahliye edilmemesi üzerine, 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesi uyarınca Yenimahalle Kaymakamlığından taşınmazın tahliyesinin sağlanmasının istenildiği, Yenimahalle Kaymakamlığınca …günlü, …sayılı tahliye işleminin tesis edildiği, bu işlemin iptali istemiyle …İdare Mahkemesinin E:…sayılı esasına kayıtlı davanın açıldığı, daha sonra Yenimahalle Kaymakamlığının …günlü, …sayılı işlemiyle, 24/07/2014 günlü tahliye işleminin kaldırıldığı ve tahliyenin durdurulduğu, tahliye işlemine karşı açılmış olan davada da Mahkemece …tarihli ve E:…, K:…sayılı kararıyla konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, davacı Üniversitenin itirazının da Yenimahalle Kaymakamlığının …günlü, … sayılı işlemiyle reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, tahliyesi istenilen taşımazın Hazinenin mülkiyetinde olduğu, 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca, bu taşınmazın işgali halinde, tahliyenin, taşınmazın bulunduğu yer mülki amirinden Hazine tarafından istenebileceği açıktır.
Öte yandan, Gazi Üniversitesinin de içinde yer aldığı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli "Özel Bütçeli İdareler” başlıklı (II) sayılı cetvel bölümünde, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz malların işgali halinde, 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca tahliye istenmesine olanak sağlayan düzenlemenin ise 27/03/2018 günlü, 7103 sayılı Kanun ile getirildiği görülmektedir.
Bu durumda, Hazinenin mülkiyetinde olan taşınmazın malların tahliyesini isteyen Gazi Üniversitesi Rektörlüğünün yetkisinin bulunmadığı görüldüğünden dava konusu işlemlerin iptali yolunda verilen mahkeme kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ KABULÜNE,
2. …İdare Mahkemesince verilen …günlü, E:…, K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/11/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyize konu karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir neden de bulunmadığından, davacının temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.