Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/11176 E. , 2021/4156 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/11176
Karar No : 2021/4156
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Unlu Mamüller İnşaat Bilgi İşlem Tekstil Temizlik
Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:… , K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İzmir ili, Bornova ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde bulunan davacı şirkete ait işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alıncaya kadar kapatılmasına ve davacı şirkete 189,00 TL para cezası verilmesine ilişkin … günlü, … sayılı Bornova Belediyesi Encümen kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; 21/10/2014 tarihinde anılan iş yerinde yapılan denetim neticesinde düzenlenen tutanağa istinaden iş yerinin ruhsatsız faaliyet gösterdiğinden bahisle dava konusu işlem tesis edimiş ise de; denetimin yapıldığı tarih itibariyle davacı şirketin, işletmeyi devraldığı şirketin ruhsatının tarafına devri için yapmış olduğu başvurunun davalı idarece neticelendirilmediği, dolayısıyla ruhsatsız faaliyet gösterdiği iddia edilen tarihte önceki işletmeci şirkete ait GSM iş yeri açma ve çalışma ruhsatının mevcut olduğu ve ruhsatta belirtilen konuda faaliyet gösterdiği anlaşıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptaline hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının devir başvurusunda bulunmasının işyerini çalıştırmak konusunda kendisine hak sağlamadığı, işyerini ruhsatsız işlettiğinin sabit olduğu, devir başvurusunun reddedildiğine ilişkin 30/10/2014 günlü, kararın kendisine bildirildiğinden Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY : İzmir ili, Bornova ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde bulunan davacı şirkete ait işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alıncaya kadar kapatılmasına ve davacı şirkete 189,00 TL para cezası verilmesine ilişkin … günlü, … sayılı Bornova Belediyesi Encümen kararının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5393 sayılı Belediye Kanunun 15. maddesinin (l) fıkrasında, gayrisıhhî müesseseler ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek belediyenin yetkisinde olduğu hükme bağlanmıştır.
10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6/1 maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmüne, 8/7 maddesinde; “Ruhsatın yenilenmesi veya intibakı gereken hallerde yetkili idareye en geç üç ay içinde müracaat edilmesi zorunludur. Bu süre mirasçılar için altı ay olarak uygulanır. Süresi içinde müracaat yapılmadığının yetkili idarelerce tespiti durumunda tespit tarihinden itibaren onbeş günlük süre verilir. Bu süre sonunda ruhsat yenilenmediği veya intibak yaptırılmadığı hallerde ruhsat iptal edilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Anılan Yönetmeliğin “İşletmecinin Değişmesi ve İşyerinin Nakli” başlıklı 8. maddesinde ise; “Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir. İşyerine yeni ortak alınması veya ortaklardan birinin ayrılması durumunda yeni ruhsat düzenlenmez. İşyerinin başka bir adrese nakledilmesi halinde yeniden ruhsatlandırılması esastır. Mahalle, cadde, sokak ve benzeri yerlerin isim veya numaralarının değişmesi nedeniyle aynı işyeri için yeni ruhsat düzenlenmez. Ruhsatta yer alan bilgiler güncellenir. İşyeri sahibinin ölümü halinde, yeni ruhsat düzenlenmeksizin kanunî mirasçıları adına eski ruhsatın intibakı yapılır. Ruhsatın yenilenmesi veya intibakı gereken hallerde yetkili idareye en geç üç ay içinde müracaat edilmesi zorunludur. Bu süre mirasçılar için altı ay olarak uygulanır. Süresi içinde müracaat yapılmadığının yetkili idarelerce tespiti durumunda tespit tarihinden itibaren on beş günlük süre verilir. Bu süre sonunda ruhsat yenilenmediği veya intibak yaptırılmadığı hallerde ruhsat iptal edilir.” hükmüne yer verilmiştir.
1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih Ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanunun 1/1 maddesinde, “Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir.” düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dosyanın incelenmesinden, üçüncü sınıf gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile "ekmek imalatı" faaliyeti gösteren dava konusu işyerini, 26/02/2014 tarihinde yapılan işletme hakkı devir sözleşmesi ile devralan davacı şirket tarafından, 25/08/2014 tarihinde davalı idareye başvurularak, işletmeyi devraldığı şirkete ait gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatının devredilmesi talebinde bulunulduğu, davalı idare elemanlarınca 28/08/2014 tarihinde iş yerinde yapılan denetimde önceki işletmeci tarafından ruhsat alındığı koşulların değiştirildiğinin düzenlenen tutanakla tespit edildiği, 21/10/2014 tarihinde anılan iş yerinde yapılan denetim ile iş yerinin faaliyette olduğunun tespit edildiği, davalı idarece 28/08/2014 tarihinde tutulan tutanağa istinaden iş yerinin ruhsat aldığı koşulların değiştiğinden bahisle ruhsat devri talebinin … günlü, … sayılı işlem ile reddedildiği, dava konusu … günlü, … sayılı Bornova Belediyesi Encümen kararı ile işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alıncaya kadar kapatılmasına ve davacı şirkete 189,00 TL para cezası verilmesine karar verildiği, anılan kararın davacı şirkete tebliği üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 8. maddesi incelendiğinde; işletmecinin değişmesi, işyerinin nakli veya devri, adres değişikliği, işyeri sahibinin ölümü gibi hallerde, yeni ruhsat düzenlenip düzenlenmeyeceği haller ile sadece intibak yapılacak hallerin ayrıntılı olarak düzenlendiği görülmekte olup; uyuşmazlıkta ise, dava konusu işyerinin, ilk başta üçüncü sınıf gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile faaliyet göstermekte iken, davacı tarafından yapılan değişiklikler sonucu kapasite arttırımı yapılarak ikinci sınıf gayrisıhhi müessese vasfına getirildiği, bu nedenle ilgili maddede yer alan intibak koşullarının gerçekleşmediği nedeniyle talebinin kabul edilmeyerek davacı adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmediği ve ruhsatsız faaliyet gösterdiğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:… , K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 11/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.