T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/11703
Karar No : 2023/990
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … İl Özel İdaresi
VEKİLLERİ : Av. … - Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Tokat ili, Turhal ilçesi, … Köyünde bulunan "... İçkili Gazinosu" unvanlı işyerinin … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 09/02/2016 günlü, E:2015/10193, K:2016/708 sayılı bozma kararına uyularak verilen … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; her ne kadar davacı tarafından devir nedeniyle ruhsat dosyasındaki bilgi ve belgelere göre ruhsatın düzenlenmesi gerektiği, yeni bir kolluk görüşünün alınamayacağı iddia edilmekte ise de, ruhsatın devrinden önceki tüm kolluk görüşlerinin tamamında işyerinin açılması bakımından olumsuz görüşe yer verilmiş olmasının yanında bozma kararında da vurgulandığı üzere devre konu işyeri ile ilgili herhangi bir eksiklik ya da mevzuata aykırılığın bulunması hâlinde yetkili idare tarafından bu eksikliğin giderilmesi yolunda işlem tesis edilmesinin her zaman mümkün olması karşısında davacı iddiasına itibar edilmemiş olup; davaya konu işyerinin genel güvenlik ve asayişin sağlanması hususunda kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olmadığından ruhsat verilmesinin genel asayiş yönünden sakıncalı olduğu yolundaki kolluk görüşüne istinaden davacıya ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine yönelik işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; dava konusu işlemin gerekçesinde ruhsatın geçerliliğini ve uygulanabilirliğini devam ettirdiği ancak eksik belgeler ile ruhsat verildiği gerekçesi ile işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmiş olduğu açık olduğundan devir edilen ruhsat iptal edilmiş olsa dahi eksik işlemle devir işlemi yapılması sebebi ile kazanılmış hak konumunda olan ve 2010 yılından beri kullanılan eski ruhsatın geçerliliğinin devam ettiği hususunu dava konusu işlemin gerekçesinin açıkça ortaya koyduğu bu nedenlerle dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; Tokat ili, Turhal ilçesi, … köyünde bulunan "…" unvanlı işyeri için (mülga) Çaylı Belediye Başkanlığı tarafından … adına … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, sözkonusu işyerinin ... tarafından ...'ya devredilmesi üzerine dava konusu … günlü, … sayılı işyeri açma ruhsatının ... adına düzenlendiği, yine aynı işyerinin ... tarafından ...'ya devredilmesi üzerine ... adına … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, Turhal Kaymakamlığının … günlü, … sayılı işlemi ile son düzenlenen … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının geçersizliğine karar verildiği, daha sonra davalı idarece davaya konu işyerine ilişkin ruhsat dosyasının incelenmesi, ayrıca işyerinde 26/08/2014 tarihinde gerçekleştirilen denetimde kolluk görüşünün alınmadığının tespit edilmesi üzerine, işyeri sahibine bunun için 15 gün süre verildiği ve 08/09/2014 günlü yazı ile de Turhal İlçe Jandarma Komutanlığından 01/04/2008 tarihinden önce işyeri hakkında alınması gereken kolluk görüşünün alınıp alınmadığına dair bilgi ve belgelerin istenildiği, Turhal İlçe Jandarma Komutanlığı tarafından daha önce alınmış olan kolluk görüşlerine dair bir açıklama getirilmeksizin işyeri ile ilgili araştırma ve inceleme yapılmak suretiyle "... Beldenin köye dönüştürülmesi sonucu içkili yer bölgesi tamamen köyün içinde ve ara sokaklarda kalmış olup mevcut durumu ile köy mahremiyetini olumsuz etkilediği, bahse konu Çaylı Köyünde bulunan ve halihazırda ... adına ruhsatlı olan içkili gazino ile ilgili çevrenin rahatsız edilmesi sebebiyle sürekli komutanlığa şikayette bulunulduğu, çeşitli zamanlarda da adli olayların husule gelmesinden dolayı genel güvenlik ve asayişin sağlanması hususunda işyerinin kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olmadığından ruhsat verilmesinin genel asayiş yönünden uygun olmadığına dair" 09/09/2014 günlü tutanak düzenlendiği, bunun üzerine alınması gereken kolluk kuvveti görüşünün verilen sürede ibraz edilmemesi ve ilgili jandarma komutanlığı tarafından verilen görüşün olumsuz olması nedeniyle davacı adına düzenlenmiş bulunan … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşyerlerinde aranacak genel şartlar" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde; "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde genel asayiş ve güvenlik yönünden yetkili kolluk kuvvetinin görüşünün alınmış olması" şartına yer verilmiş, maddenin devamında "Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri için bu hususlar işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmeden önce yerinde kontrol edilir." hükmü kurala bağlanmıştır.
8. maddesinin 1. fıkrasında; "Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir." düzenlemesine; "İşyeri açma ve çalışma ruhsatının kesinleşmesi" başlıklı 13. maddesinde, "...İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır.." düzenlemesine; "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılması" başlıklı 32'nci maddesinde, "Umuma açık istirahat ve eğlence yerinin açılması ve faaliyette bulunmasına belediye sınırları ve mücavir alan sınırları içinde belediye, bu alanlar dışında il özel idaresi tarafından izin verilir. İl özel idaresi ve belediyeler, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alır. Yetkili kolluk kuvveti, açılacak yerin genel güvenlik ve asayişin korunması açısından kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olup olmadığını dikkate alarak, işyeri hakkındaki görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin yukarıda yer verilen 5. maddesinde, aranacak genel şartlar sayıldıktan sonra maddenin devamında, umuma açık istirahat ve eğlence yerleri için bu hususların işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmeden önce yerinde kontrol edileceği ve 32. maddesinin 3. fıkrasında, il özel idaresi ve belediyelerin, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alacağına ilişkin düzenleme yapıldığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta ise; davalı idarece davaya konu işyerine ilişkin ruhsat dosyasının incelenmesi ve ayrıca işyerinde 26/08/2014 tarihinde gerçekleştirilen denetimde kolluk görüşünün alınmadığının tespit edilmesi üzerine işyeri sahibine bunun için 15 gün süre verildiği ve alınması gereken kolluk kuvveti görüşünün verilen sürede ibraz edilmemesi ve ilgili jandarma komutanlığı tarafından işyeri ruhsatı düzenlendikten sonra verilen görüşün olumsuz olması nedeniyle davacı adına düzenlenmiş bulunan … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Davacı adına düzenlenmiş bulunan … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatı kesinleştikten sonra, söz konusu işyerine ilişkin kolluk görüşü bulunmadığından bahisle ve sonradan düzenlenen somut tespite dayalı olmayan kolluk görüşüne istinaden işyeri ruhsatının iptal edilmesine dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan; işyerinin ruhsat şartlarını kaybedip kaybetmediği yönünde inceleme ve denetleme yapılıp değerlendirme yapılabileceği ve işyeri ile ilgili herhangi bir eksiklik ya da mevzuata aykırılığın bulunması hâlinde yetkili idare tarafından bu eksikliğin giderilmesi yolunda işlem tesis edilmesinin her zaman mümkün olduğu da açıktır.
Buna göre, dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.