Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/13771 E. , 2021/5062 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/13771
Karar No : 2021/5062
TEMYİZ EDENLER
DAVALI : … Kaymakamlığı
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : … Genel Müdürlüğü - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Petrol Tur. İşl. Gıda Teks. Konf. Paz. İnş.
San. ve Tic. A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Ankara ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel üzerinde 1175,00 m²'lik alanda faaliyet gösteren akaryakıt istasyonu işleticisi davacı şirket tarafından, söz konusu taşınmazın tasarrufunun Ankara Büyükşehir Belediyesine geçtiği, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ile aralarında akdedilen kira sözleşmesinin sona erdiği ve fuzuli şagil konumuna düştüklerinden bahisle 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi uyarınca işyerinden tahliye edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş olup; anılan karar Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 12/05/2016 günlü, E:2015/12962, K:2016/3558 sayılı kararı ile bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Bozma kararına uyularak verilen … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava konusu yerlerle ilgili olarak Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü tarafından adli yargıda tahliye davası açıldığı ve bu davaların işlem tarihinde ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esasında derdest olduğu, bu nedenle tahliyeye ilişkin işlem tesis edilmesi mümkün bulunmadığından davaya konu tahliye işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı idare tarafından; Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının talebi üzerine Kaymakamlıkça 2886 sayılı Kanun hükmüne göre işlem tesis edildiği ancak bu işlemin tesis edilmesinden daha sonra 6098 sayılı Borçlar Kanunu'na göre işlem tesis edilmesi gerektiği bildirildiğinden talep üzerine tesis edilen dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğundan Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Müdahil davalı tarafından; davacıya karşı "Müdahalenin Men-i" davasının açıldığı ve halen derdest olduğu ancak bu durumun ... ada ... sayılı parselde tasarruf sahibi olan Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından Çankaya Kaymakamlığına başvurularak davacı şirketin tahliyesini istemesine engel teşkil etmeyeceğinden Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50/4. maddesi uyarınca, bozma kararına uyularak verilen Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY : Ankara ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel üzerinde 1175,00 m²'lik alanda faaliyet gösteren akaryakıt istasyonu işleticisi davacı şirket tarafından, söz konusu taşınmazın tasarrufunun Ankara Büyükşehir Belediyesine geçtiği, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ile aralarında akdedilen kira sözleşmesinin sona erdiği ve fuzuli şagil konumuna düştüklerinden bahisle 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi uyarınca işyerinden tahliye edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 75. maddesinin 1. fıkrasında, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine fuzuli şagilden, bu Kanun'un 9. maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, ecrimisilin idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilerek isteneceği; 3. fıkrasında, kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm varsa ona göre hareket edileceği, aksi halde ecrimisil alınacağı; 4. fıkrasında ise, işgal edilen taşınmaz malın, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dosyanın incelenmesinden, Ankara ili, … ilçesi … Mahallesi, … ada, … parsel üzerinde 1.175,00 m²'lik alanda faaliyet gösteren akaryakıt istasyonu ile ilgili olarak malik sıfatıyla Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü ile kiracı sıfatıyla Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Vakfı (TCDDV) arasında kira sözleşmesi imzalandığı, 24/02/1993 tarihinde TCDDV ile Petrol Ofisi A.Ş. (POAŞ) arasında söz konusu istasyonun POAŞ tarafından kuruluşu ve anılan Vakıf tarafından POAŞ ürünleri satılmak suretiyle işletilmesi hususunda protokol ve taahhütname imzalandığı, 20 yıllık kullanım hakkının başlangıç tarihinin istasyon inşaatının ikmalini müteakip işletme ruhsatının alındığı tarih olduğunun hükme bağlandığı, akabinde 26/05/1995 tarihinde Vakıf ile davacı şirket arasında işletme sözleşmesi imzalandığı ve bu sözleşmenin 31/12/2011 tarihine kadar geçerli olacağının kararlaştırıldığı, 15/08/2012 tarihinde Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü tarafından Vakıf ile arasındaki kira sözleşmesinin feshedildiği ve 12/11/2012 tarihinde müşterek imzalı tutanak ile Vakıfça taşınmazın tahliye edildiği, ancak davacı şirket tarafından taşınmazın kullanımına devam edildiği, bunun üzerine Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü tarafından, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … esasına kayıtlı tahliye davasının açıldığı, bu dava derdest iken davacının istasyonunu da içine alan bölgede "Yüksek Hızlı Tren Garı Projesi" kapsamında bu projedeki alanların tasarrufunun Ankara Büyükşehir Belediyesine geçtiği, bu kapsamda Ankara Büyükşehir Belediyesinin Çankaya Kaymakamlığından mülkiyeti kendilerine ait taşınmazdan davacının 2886 sayılı Kanun uyarınca tahliyesinin istenildiği, Çankaya Kaymakamlığının 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi uyarınca davacının işyerinden tahliye edilmesine dair … tarihli ve … sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlıkta, dava konusu taşınmazın maliki olan Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü tarafından, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Vakfı'na 20 yıllık kullanım hakkı veren protokol ve taahhütname imzalandığı, 26/05/1995 tarihinde Vakıf ile davacı şirket arasında işletme sözleşmesi imzalandığı ve bu sözleşmenin 31/12/2011 tarihine kadar geçerli olacağının kararlaştırıldığı, bu tarihten itibaren davacı ile kira sözleşmesinin sona erdiği, kira sözleşmesinin dayanağı olan Genel Müdürlük ile Vakıf arasındaki işletme sözleşmesinin de 15/08/2012 tarihinde feshedilmiş olduğundan kira sözleşmesinin bitim tarihinden sonra taşınmazı kullanmaya devam eden davacının 2886 sayılı Kanun hükümleri uyarınca fuzuli şagil olduğu sabit olan davacının tahliyesine yönelik işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Bu durumda, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.